{"id":109413,"date":"2019-05-06T09:19:03","date_gmt":"2019-05-06T08:19:03","guid":{"rendered":"https:\/\/us.edu.pl\/eksperymentalne-rozwiazania-w-rehabilitacji\/"},"modified":"2019-11-05T11:10:45","modified_gmt":"2019-11-05T10:10:45","slug":"eksperymentalne-rozwiazania-w-rehabilitacji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/eksperymentalne-rozwiazania-w-rehabilitacji\/","title":{"rendered":"Eksperymentalne rozwi\u0105zania w rehabilitacji"},"content":{"rendered":"

Gra rehabilitacyjna, system wspomagania inhalacji dr\u00f3g oddechowych oraz kamizelka oscylacyjna to przyk\u0142ady nowatorskich rozwi\u0105za\u0144 z zakresu in\u017cynierii biomedycznej zaprojektowanych przez naukowc\u00f3w z Instytutu Informatyki Uniwersytetu \u015al\u0105skiego. Wynalazki zosta\u0142y zaprezentowane m.in. podczas konferencji zorganizowanej w ramach Targ\u00f3w Rehabilitacji i Sprz\u0119tu Rehabilitacyjnego REHexpo, kt\u00f3re odbywa\u0142y si\u0119 od 12 do 13 kwietnia 2019 roku.<\/p>\n

O mo\u017cliwo\u015bciach zastosowania wynalazk\u00f3w oraz procesie ich tworzenia opowiadaj\u0105 dr Pawe\u0142 Janik<\/a>, dr Ma\u0142gorzata Janik<\/a>, doktorant mgr in\u017c. Micha\u0142 Pielka<\/a> (pracownicy Zak\u0142adu Komputerowych System\u00f3w Biomedycznych) oraz dr Grzegorz Machnik<\/a> (z Zak\u0142adu Modelowania i Grafiki Komputerowej) \u2013 autorzy rozwi\u0105za\u0144.<\/p>\n

<\/p>\n

\n

Gra rehabilitacyjna<\/h3>\n

Naukowcy z Uniwersytetu \u015al\u0105skiego stworzyli specjaln\u0105 gr\u0119 rehabilitacyjn\u0105 z wykorzystaniem rzeczywisto\u015bci wirtualnej adresowan\u0105 do pacjent\u00f3w w ka\u017cdym wieku, wymagaj\u0105cych sta\u0142ej lub czasowej rehabilitacji narz\u0105du ruchu, maj\u0105cych problemy pourazowe, a tak\u017ce schorzenia reumatologiczne i ortopedyczne.<\/p>\n

Osoba rehabilitowana, dzi\u0119ki za\u0142o\u017conemu czujnikowi, mo\u017ce wcieli\u0107 si\u0119 w wirtualn\u0105 posta\u0107, na przyk\u0142ad w grach Misiobieg lub Misiolot, a nast\u0119pnie, staraj\u0105c si\u0119 unikn\u0105\u0107 licznych przeszk\u00f3d, w zale\u017cno\u015bci od fabu\u0142y, zbiera plastry miodu lub przemieszcza si\u0119 mi\u0119dzy kolejnymi pomieszczeniami na statku kosmicznym.
\n <\/p>\n

\"Kobieta
\nDr Ma\u0142gorzata Janik prezentuje dzia\u0142anie dry rehabilitacyjnej Misiolot
\nfot. Sekcja Prasowa U\u015a
\n <\/p>\n

\u2013 Pacjent musi wykonywa\u0107 okre\u015blone ruchy r\u0119kami lub tu\u0142owiem, aby osi\u0105gn\u0105\u0107 cel gry, czyli w tym przypadku zebra\u0107 jak najwi\u0119cej plastr\u00f3w miodu, jab\u0142ek lub przedosta\u0107 si\u0119 do okre\u015blonej liczby pomieszcze\u0144 \u2013 m\u00f3wi wsp\u00f3\u0142autor rozwi\u0105zania, dr Pawe\u0142 Janik.
\n <\/p>\n

\"M\u0119\u017cczyzna
\nCz\u0119\u015b\u0107 opracowanych gier adresowana jest do m\u0142odszych odbiorc\u00f3w poni\u017cej dziesi\u0105tego roku \u017cycia. Autorem grafiki jest dr Grzegorz Machnik.
\nfot. Sekcja Prasowa U\u015a
\n <\/p>\n

\u2013 Sceneri\u0119 Misiolota projektowa\u0142em po obejrzeniu serii film\u00f3w o Obcym, s\u0142ynnym \u00f3smym pasa\u017cerze Nostromo. Dodam od razu, \u017ce fabu\u0142a, opracowana jednak z my\u015bl\u0105 o m\u0142odszych pacjentach, nie ma w sobie prawie nic z horroru science fiction wyre\u017cyserowanego przez Ridleya Scotta \u2013 zapewnia informatyk. \u2013 Scenariusz mo\u017ce by\u0107 dowolnie zmieniany \u2013 z my\u015bl\u0105 o pacjentach w ka\u017cdym wieku \u2013 w taki spos\u00f3b, aby przyci\u0105gn\u0105\u0107 ich uwag\u0119 i pozwoli\u0107 skupi\u0107 si\u0119 na realizacji celu gry podczas wykonywania zaplanowanych \u0107wicze\u0144 \u2013 dodaje.<\/p>\n

\"M\u0119\u017cczyznaW grze rehabilitacyjnej mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c wykorzysta\u0107 gogle VR pozwalaj\u0105ce znale\u017a\u0107 si\u0119 pacjentowi w wirtualnej rzeczywisto\u015bci. Takie rozwi\u0105zania mog\u0105 by\u0107 stosowane na przyk\u0142ad do fizjoterapii pacjent\u00f3w wykonuj\u0105cych \u0107wiczenia w pozycji siedz\u0105cej lub le\u017c\u0105cej.<\/p>\n

\u2013 W przypadku opracowanych przez nas rozwi\u0105za\u0144 cel rehabilitacyjny znajduje si\u0119 oczywi\u015bcie na pierwszym miejscu, pacjent nie koncentruje si\u0119 tylko na wykonywaniu okre\u015blonych ruch\u00f3w, lecz r\u00f3wnie\u017c na realizacji kolejnych zada\u0144 w grze \u2013 komentuje dr Ma\u0142gorzata Janik. \u2013 Spodziewamy si\u0119 osi\u0105gni\u0119cia efektu odwr\u00f3cenia uwagi na przyk\u0142ad od dolegliwo\u015bci b\u00f3lowych, kt\u00f3re mog\u0105 os\u0142abia\u0107 skuteczno\u015b\u0107 rehabilitacji. Mo\u017cemy przypuszcza\u0107, \u017ce skupienie si\u0119 na celu gry pozwoli pacjentowi efektywniej wykonywa\u0107 plan fizjoterapii, oczywi\u015bcie pod czujnym okiem rehabilitanta kontroluj\u0105cego czas i wykonywane ruchy \u2013 dodaje naukowiec.<\/p>\n

Jedn\u0105 z wielu zalet tego typu system\u00f3w rehabilitacyjnych jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 personalizacji terapii ruchowej. Fizjoterapeuta ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 wprowadzania do systemu nie tylko rodzaju wykonywanych \u0107wicze\u0144 poszczeg\u00f3lnych cz\u0119\u015bci cia\u0142a wymagaj\u0105cych rehabilitacji, lecz r\u00f3wnie\u017c liczby powt\u00f3rze\u0144, zakresu ruch\u00f3w i czasu ich trwania. Co wi\u0119cej, system mo\u017ce monitorowa\u0107 prac\u0119 r\u0105k, n\u00f3g, tu\u0142owia czy ca\u0142ego cia\u0142a, wykonan\u0105 podczas jednej sesji gry przez osob\u0119 rehabilitowan\u0105, aby mo\u017cna by\u0142o oceni\u0107 jako\u015b\u0107 wykonania \u0107wiczenia.<\/p>\n

\u2013 Projektuj\u0105c nasze wynalazki, staramy si\u0119 uwzgl\u0119dnia\u0107 tak\u017ce czynnik finansowy. W przypadku gry rehabilitacyjnej m\u00f3wimy o trzech elementach: czujniku, routerze oraz dowolnym urz\u0105dzeniu, kt\u00f3re b\u0119dzie odbiera\u0107 i przetwarza\u0107 emitowane w systemie radiowe sygna\u0142y. Mo\u017ce to by\u0107 na przyk\u0142ad dowolny komputer \u2013 m\u00f3wi dr Pawe\u0142 Janik. \u2013 Udoskonalamy tak\u017ce poszczeg\u00f3lne rozwi\u0105zania, aby system dzia\u0142a\u0142 coraz efektywniej i wydajniej.<\/p>\n

Gry rehabilitacyjne konsultowane s\u0105 m.in. ze specjalistami z O\u015brodka Adaptacyjnego dla Dzieci Niepe\u0142nosprawnych w Rudzie \u015al\u0105skiej oraz z pracownikami Wojew\u00f3dzkiego Szpitala Specjalistycznego nr 3 z Rybnika we wsp\u00f3\u0142pracy z ordynator oddzia\u0142u rehabilitacji dr n. med. Bernadett\u0105 Wi\u015bniowsk\u0105.<\/p>\n

Rehabilitacyjna kamizelka oscylacyjna<\/h3>\n

Zesp\u00f3\u0142 pracuj\u0105cy pod kierunkiem dr. Paw\u0142a Janika podejmuje r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142ania w obszarze tekstroniki, nowej dziedziny \u0142\u0105cz\u0105cej w sobie wiedz\u0119 z takich zakres\u00f3w, jak np.: elektronika, w\u0142\u00f3kiennictwo, automatyka. Wykorzystuj\u0105c nowoczesne maszyny do szycia, stworzyli rehabilitacyjn\u0105 kamizelk\u0119 oscylacyjn\u0105 s\u0142u\u017c\u0105c\u0105 do udra\u017cniania dr\u00f3g oddechowych. Rozwi\u0105zanie powsta\u0142o przede wszystkim z my\u015bl\u0105 o fizjoterapii os\u00f3b zmagaj\u0105cych si\u0119 z chorobami, w wyniku kt\u00f3rych w drogach oddechowych gromadzi si\u0119 i zalega wydzielina, a wi\u0119c w przypadku np. wyst\u0119powania mukowiscydozy czy astmy oskrzelowej.<\/p>\n

Kamizelka to zaawansowany technologicznie produkt, wymagaj\u0105cy integracji techniki sterowania z elementami mechanicznym, ukrytymi w specjalnie zaprojektowanym materiale tekstylnym.<\/p>\n

\"M\u0119\u017cczyzna<\/p>\n

 <\/p>\n

\u2013 Osiem wbudowanych silnik\u00f3w wibracyjnych wywo\u0142uje drgania kamizelki na tyle silne, \u017ce pacjenci odruchowo odksztuszaj\u0105 wydzielin\u0119 z p\u0142uc. Dodatkowo znajduje si\u0119 tam specjalna zawleczka, kt\u00f3ra natychmiast wy\u0142\u0105cza urz\u0105dzenie. Mo\u017ce si\u0119 zdarzy\u0107, \u017ce w wyniku drga\u0144 pacjent poczuje si\u0119 gorzej, w\u00f3wczas mo\u017ce od razu od\u0142\u0105czy\u0107 wszystkie uk\u0142ady \u2013 wyja\u015bnia mgr in\u017c. Micha\u0142 Pielka, wsp\u00f3\u0142autor rozwi\u0105zania prezentuj\u0105cy kamizelk\u0119 (fot. Sekcja Prasowa U\u015a).<\/p>\n

 <\/p>\n

Urz\u0105dzenie jest stosunkowo ci\u0119\u017ckie, poniewa\u017c zawiera elementy mechaniczne oraz zainstalowany akumulator umo\u017cliwiaj\u0105cy kilkugodzinn\u0105 ci\u0105g\u0142\u0105 prac\u0119 urz\u0105dzenia. Naukowcy zaznaczaj\u0105 jednak, \u017ce po za\u0142o\u017ceniu ci\u0119\u017car kamizelki nie jest a\u017c tak odczuwany. Poza tym, jak dodaj\u0105, wielko\u015b\u0107 urz\u0105dzenia mo\u017ce by\u0107 dopasowywana do okre\u015blonej grupy odbiorc\u00f3w, w tym dzieci.<\/p>\n

Wspomaganie rehabilitacji dr\u00f3g oddechowych<\/h3>\n

Kolejny pomys\u0142 naukowc\u00f3w z Uniwersytetu \u015al\u0105skiego zosta\u0142 zrealizowany w celu wspomagania jednej z metod leczenia, jak\u0105 jest inhalacja. Przedmiotem wynalazku jest gra, kt\u00f3ra z jednej strony pozwala monitorowa\u0107, czy pacjent wykonuje inhalacj\u0119 poprawnie, z drugiej \u2013 sprawia, \u017ce proces ten, cz\u0119sto trwaj\u0105cy nawet kilkana\u015bcie minut, staje si\u0119 dla dziecka mniej uci\u0105\u017cliwy.
\n <\/p>\n

\"M\u0119\u017cczyzna
\n\u2013 Producenci inhalator\u00f3w dbaj\u0105 o to, aby wygl\u0105d urz\u0105dze\u0144 medycznych by\u0142 przyjazny szczeg\u00f3lnie dla ma\u0142ych pacjent\u00f3w. Obudowy przyjmuj\u0105 wi\u0119c najdziwniejsze kszta\u0142ty przypominaj\u0105ce cz\u0119sto bajkowe postaci. Pomy\u015bleli\u015bmy, \u017ce bohater gry m\u00f3g\u0142by nawi\u0105zywa\u0107 do kszta\u0142tu urz\u0105dzenia, dlatego w naszym przypadku sta\u0142 si\u0119 nim elegancki wieloryb \u2013 m\u00f3wi dr Pawe\u0142 Janik, kt\u00f3ry prezentuje opracowane urz\u0105dzenie
\nfot. Sekcja Prasowa U\u015a<\/p>\n

Dziecko, reguluj\u0105c tempo oddychania podczas inhalacji, steruje widoczn\u0105 na ekranie postaci\u0105 wieloryba, kt\u00f3ry po\u017cera usytuowane na r\u00f3\u017cnych poziomach po\u017cywienie, dzi\u0119ki czemu staje si\u0119 coraz wi\u0119kszy. W ten spos\u00f3b ma\u0142y pacjent bardzo szybko uczy si\u0119 odpowiednio wdycha\u0107 i wydycha\u0107 powietrze i jednocze\u015bnie koncentruje swoj\u0105 uwag\u0119 na niebieskim bohaterze zamiast na g\u0142o\u015bnym urz\u0105dzeniu wymagaj\u0105cym za\u0142o\u017cenia maski, budz\u0105cym cz\u0119sto l\u0119k u najm\u0142odszych dzieci.<\/p>\n

Monitorowanie oddechu mo\u017cliwe jest dzi\u0119ki czujnikowi zainstalowanemu w masce inhalatora. Tak jak w przypadku ka\u017cdego opracowywanego przez naukowc\u00f3w urz\u0105dzenia, mo\u017cna programowa\u0107 w systemie czas inhalacji i inne parametry, aby efekt leczniczy by\u0142 mo\u017cliwie najbardziej skuteczny.<\/p>\n

Materia\u0142 filmowy przygotowany przez TV U\u015a:<\/p>\n