{"id":110030,"date":"2017-12-13T10:48:56","date_gmt":"2017-12-13T09:48:56","guid":{"rendered":"https:\/\/us.edu.pl\/aplikacja-mobilna-jako-zjawisko-kulturowe\/"},"modified":"2019-11-05T11:18:05","modified_gmt":"2019-11-05T10:18:05","slug":"aplikacja-mobilna-jako-zjawisko-kulturowe","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/aplikacja-mobilna-jako-zjawisko-kulturowe\/","title":{"rendered":"Aplikacja mobilna jako zjawisko kulturowe"},"content":{"rendered":"

Wynalezienie pralek automatycznych mia\u0142o nie tylko u\u0142atwi\u0107 pranie, lecz r\u00f3wnie\u017c da\u0107 nam wi\u0119cej wolnego czasu. Dost\u0119pne obecnie aplikacje mobilne przypominaj\u0105 troch\u0119 owe pralki. Dzi\u0119ki nowym technologiom mo\u017cemy w ci\u0105gu kilka minut zrobi\u0107 zakupy, zam\u00f3wi\u0107 obiad, kupi\u0107 bilety do kina, um\u00f3wi\u0107 wizyt\u0119 u specjalisty i za\u0142o\u017cy\u0107 konto w banku. Zyskujemy czas i wolno\u015b\u0107. Dlaczego wobec tego jeszcze intensywniej pragniemy, aby doba mia\u0142a co najmniej 25 godzin i dlaczego stali\u015bmy si\u0119 niewolnikami \u015bwiec\u0105cych jasnym \u015bwiat\u0142em zegark\u00f3w, telefon\u00f3w i tablet\u00f3w? To jedno z pyta\u0144, na kt\u00f3re pr\u00f3buje odpowiedzie\u0107 dr Barbara Orze\u0142<\/a> z Wydzia\u0142u Filologicznego<\/a> Uniwersytetu \u015al\u0105skiego, autorka ksi\u0105\u017cki pt. \u201eAplikacja mobilna jako zjawisko kulturowe\u201d.<\/p>\n

\n

\"Dr
\nDr Barbara Orze\u0142 z Instytutu Nauk o Kulturze i Studi\u00f3w Interdyscyplinarnych U\u015a
\nFot. Ma\u0142gorzata K\u0142oskowicz
\n <\/p>\n

Aplikacje mobilne, z kt\u00f3rych na co dzie\u0144 korzystamy, s\u0105 przede wszystkim skondensowanymi pakietami informacji. Otrzymujemy je w postaci gotowego i na bie\u017c\u0105co aktualizowanego produktu dost\u0119pnego zazwyczaj w estetycznej i przyst\u0119pnej formie. Nie musimy ju\u017c niczego wyszukiwa\u0107 na stronach internetowych. Oszcz\u0119dzamy czas, instaluj\u0105c na naszych urz\u0105dzeniach gotowe informacyjne \u201epaczki\u201d. Wraz z rozwojem technologii zyskali\u015bmy programy wspomagaj\u0105ce nasze codzienne \u017cycie i nadaj\u0105ce mu nowe, globalne sensy.<\/p>\n

Zr\u00f3bmy eksperyment i spr\u00f3bujmy spojrze\u0107 na nasz dzie\u0144 przez pryzmat korzystania z aplikacji mobilnych. Przyk\u0142adowy scenariusz dnia m\u00f3g\u0142by wygl\u0105da\u0107 nast\u0119puj\u0105co: aplikacja monitoruj\u0105ca sen budzi nas o okre\u015blonej, najlepszej dla naszego zdrowia porze wybran\u0105 przez nas melodi\u0105 dostosowan\u0105 oczywi\u015bcie do aktualnej pogody. Po przebudzeniu dzi\u0119ki specjalnej aplikacji uruchamiamy ekspres do kawy. Zaczynamy dzie\u0144 od oceny poziomu stresu, pomiaru nasycenia tlenem i nawodnienia organizmu (wystarczy przy\u0142o\u017cy\u0107 palec do czujnika), nast\u0119pnie sprawdzamy prognoz\u0119 pogody i poziom zanieczyszczenia powietrza. Przegl\u0105damy powiadomienia, kt\u00f3re otrzymali\u015bmy z portali spo\u0142eczno\u015bciowych oraz serwisy informacyjne i konta pocztowe, aby by\u0107 \u201ena bie\u017c\u0105co\u201d. To symptom FOMO (ang. fear of missing out<\/em>), jak wyja\u015bnia dr Barbara Orze\u0142, oznaczaj\u0105cy parali\u017cuj\u0105cy strach przed tym, \u017ce ominie nas wa\u017cna informacja zar\u00f3wno ze \u015bwiata, jak r\u00f3wnie\u017c z \u017cycia naszych znajomych.<\/p>\n

\"DwojePrzegl\u0105damy kalendarz, by przypomnie\u0107 sobie, co mamy na dzi\u015b zaplanowane. Myjemy z\u0119by, korzystaj\u0105c z aplikacji licz\u0105cej czas i dodatkowo instruuj\u0105cej nas o kolejno\u015bci wykonania w\u0142a\u015bciwych ruch\u00f3w szczoteczk\u0105. Na \u015bniadanie przygotowujemy soczyst\u0105 marchewk\u0119 gotowan\u0105 sous-vide<\/em> zgodnie z najnowszym przepisem autorstwa znanej blogerki kulinarnej opublikowanym 3 minuty wcze\u015bniej w aplikacji promuj\u0105cej kuchni\u0119 molekularn\u0105. Kompletujemy cz\u0119\u015bci garderoby, kieruj\u0105c si\u0119 zdj\u0119ciem modowej ikony udost\u0119pnionym w aplikacji s\u0142u\u017c\u0105cej do tworzenia wizualnych zak\u0142adek. Nast\u0119pnie dostajemy powiadomienie, \u017ce powinni\u015bmy ju\u017c wyj\u015b\u0107 z domu, by zd\u0105\u017cy\u0107 na autobus, co wi\u0119cej, mo\u017cemy dowiedzie\u0107 si\u0119, jak wygl\u0105da kierowca, gdzie aktualnie znajduje si\u0119 nasz ulubiony \u015brodek transportu i czy przypadkiem nie przyjedzie 30 sekund wcze\u015bniej ni\u017c zwykle. W niedalekiej przysz\u0142o\u015bci b\u0119dziemy mogli sprawdzi\u0107, czy na pewno wy\u0142\u0105czyli\u015bmy gaz, \u017celazko i czy zamkn\u0119li\u015bmy drzwi wyj\u015bciowe.<\/p>\n

\"KobietaO obiad oczywi\u015bcie nie musimy si\u0119 martwi\u0107, skorzystamy bowiem z aplikacji do zamawiania jedzenia online, decyduj\u0105c si\u0119 na kuchni\u0119 azjatyck\u0105. Kupimy prezent, now\u0105 par\u0119 but\u00f3w, kota, zap\u0142acimy rachunki. Podzielimy si\u0119 wra\u017ceniami z przebiegu dnia ze znajomymi i dowiemy si\u0119, gdzie na \u015bwiecie obecnie odczuwalne jest trz\u0119sienie ziemi. Na koniec sprawdzimy, jak du\u017co czasu zajmie nam powrotna podr\u00f3\u017c do domu i w kt\u00f3rym miejscu sta\u0107 b\u0119dziemy w korku. Przeczytamy fragment e-booka, pos\u0142uchamy muzyki dostosowanej do naszego nastroju, dowiemy si\u0119 w ko\u0144cu, ile krok\u00f3w wykonali\u015bmy tego dnia oraz ile powinni\u015bmy jeszcze wykona\u0107, aby nasz organizm zosta\u0142 wystarczaj\u0105co nasycony tlenem, co ponownie sprawdzimy przed snem. Jeszcze tylko spersonalizowana \u201eDobranocka\u201d i mo\u017cna spokojnie uk\u0142ada\u0107 si\u0119 do snu \u2013 oczywi\u015bcie monitorowanego.<\/p>\n

\u2013 Ka\u017cdy z nas mo\u017ce wykona\u0107 takie \u0107wiczenie i sprawdzi\u0107, jak wygl\u0105da jego dzie\u0144 z perspektywy u\u017cywanych aplikacji mobilnych \u2013 m\u00f3wi dr Barbara Orze\u0142. W swoich badaniach, przygl\u0105daj\u0105c si\u0119 fenomenowi mobilnych technologii, pos\u0142u\u017cy\u0142a si\u0119 m.in. poj\u0119ciem syndromu \u201estacji pogodowej\u201d.<\/p>\n

\u2013 Jest to zazwyczaj jedna z pierwszych informacji, kt\u00f3r\u0105 dostrzegamy na ekranie naszych inteligentnych urz\u0105dze\u0144. Cz\u0119sto od pogody zale\u017cy rozk\u0142ad codziennych aktywno\u015bci. Nie wystarczy spojrze\u0107 przez okno, \u0142atwiej jest skorzysta\u0107 z aplikacji \u2013 dodaje badaczka.<\/p>\n

Plan dnia uk\u0142adany z wykorzystaniem mobilnych technologii pokazuje znakomicie, \u017ce aplikacje te, wspomagaj\u0105c nasz\u0105 codzienno\u015b\u0107, tak naprawd\u0119 j\u0105 modeluj\u0105. Spos\u00f3b, w jaki zosta\u0142y zaprojektowane, ma kapitalny wp\u0142yw na przemiany dokonuj\u0105ce si\u0119 w \u015bwiadomo\u015bci cz\u0142onk\u00f3w wielu spo\u0142ecze\u0144stw.<\/p>\n

\u2013 Oferuj\u0105 przede wszystkim \u0142atwy dost\u0119p do wszelkich d\u00f3br materialnych i niematerialnych, znosz\u0105 ograniczenia czasoprzestrzenne, s\u0105 gotowymi poradnikami, pozwalaj\u0105 si\u0119 odnale\u017a\u0107 w ka\u017cdej sytuacji i wreszcie to, co codzienne<\/em>, zwyczajne czyni\u0105 niecodziennym<\/em>, wyj\u0105tkowym \u2013 wyja\u015bnia dr Barbara Orze\u0142.<\/p>\n

Przyzwyczajaj\u0105 nas w konsekwencji, poprzez powtarzalne czynno\u015bci, do takiego sposobu postrzegania rzeczywisto\u015bci \u2013 tak\u017ce tej pozawirtualnej. Zmienia si\u0119 przede wszystkim nasze postrzeganie czasu.<\/p>\n

\"Dziewczyna\u2013 Rozwi\u0105zania stosowane w aplikacjach mobilnych pozwalaj\u0105 nam \u201ezabija\u0107 czas\u201d: w poczekalni u lekarza, na lotnisku, w autobusie czy w urz\u0119dach, a zatem w nie-miejscach<\/em> (termin, kt\u00f3rego autorem jest antropolog Marc Aug\u00e9). Chocia\u017c siedzimy w autobusie czy w poczekalni, korzystaj\u0105c z nowoczesnych technologii, jeste\u015bmy jednocze\u015bnie jakby poza miejscem i czasem. Wsz\u0119dzie i nigdzie \u2013 wyja\u015bnia kulturoznawca. Czekaj\u0105c na (rzeczywist\u0105) wizyt\u0119 u stomatologa, mo\u017cemy w tak zwanym mi\u0119dzyczasie \u201eodwiedzi\u0107\u201d kilka sklep\u00f3w internetowych, zleci\u0107 przelew w banku, zobaczy\u0107 wystaw\u0119 w muzeum, skonsultowa\u0107 si\u0119 z innym specjalist\u0105 i wreszcie w\u0142\u0105czy\u0107 pranie w naszym inteligentnym domu. Wykonujemy tym samym szereg czynno\u015bci jednocze\u015bnie, aby zaoszcz\u0119dzi\u0107 niepoliczalne ilo\u015bci czasu. W tym sensie aplikacje mobilne rzeczywi\u015bcie pozwalaj\u0105 szybciej zorganizowa\u0107 nasz\u0105 codzienno\u015b\u0107.<\/p>\n

Dr Barbara Orze\u0142 sformu\u0142owa\u0142a jeszcze dalej id\u0105cy wniosek, zgodnie z kt\u00f3rym produkty te staj\u0105 si\u0119 pewnego rodzaju \u201eorganami ustawodawczymi\u201d. To one zaczynaj\u0105 kreowa\u0107 nasz\u0105 codzienno\u015b\u0107, pozwalaj\u0105c \u2013 paradoksalnie \u2013 w spos\u00f3b \u015bci\u015ble kontrolowany tworzy\u0107 pozory indywidualizmu. Je\u015bli kilkana\u015bcie milion\u00f3w u\u017cytkownik\u00f3w Snapchata opublikowa\u0142o zdj\u0119cia swoich niepowtarzalnych twarzy z zastosowanym filtrem o nazwie \u201epiesek\u201d, czy b\u0119dzie to przejaw ich r\u00f3wnie indywidualnej to\u017csamo\u015bci, czy raczej \u201emody na indywidualizm\u201d?<\/p>\n

\u2013 Tkamy codzienno\u015b\u0107 z wybranych przez nas aplikacji. W tej chwili ka\u017cd\u0105 potrzeb\u0119 informacyjn\u0105 zaspokaja produkt mobilny. Nawet najbardziej z pozoru bezu\u017cyteczne aplikacje mog\u0105 znale\u017a\u0107 swoich odbiorc\u00f3w. Potrzeby mo\u017cna przecie\u017c generowa\u0107 dzi\u0119ki nowym technologiom, o czym doskonale wiedzia\u0142 Steve Jobs \u2013 m\u00f3wi badaczka.<\/p>\n

Jak dodaje, mobilne technologie wp\u0142ywaj\u0105 ponadto na przyspieszenie decyzji konsumenckich. U\u017cytkownicy wiedz\u0105, \u017ce dost\u0119p do wybranego przez nich produktu ma r\u00f3wnocze\u015bnie pewna bli\u017cej nieokre\u015blona liczba os\u00f3b, kt\u00f3re r\u00f3wnie\u017c s\u0105 nim zainteresowane, dlatego cz\u0119sto kluczowe znaczenie ma refleks. Nie wystarczy \u201ewrzuci\u0107\u201d wybrany przedmiot do wirtualnego koszyka, dodanie go nie oznacza bowiem rezerwacji, dlatego liczy si\u0119 b\u0142yskawiczna decyzja i szybki zakup. Co wi\u0119cej, raz obejrzany produkt wy\u015bwietla si\u0119 potem wielokrotnie, tak\u017ce podczas przegl\u0105dania innych stron \u2013 zjawisko to znane jest pod nazw\u0105 remarketingu dynamicznego. Paradoks nowych technologii polega zatem na tym, \u017ce zyskujemy czas, poniewa\u017c nie musimy fizycznie dociera\u0107 do wielu miejsc, mamy dost\u0119p do bogatej oferty w jednej chwili, ale tracimy jednocze\u015bnie czas potrzebny na podj\u0119cie przemy\u015blanej, rozs\u0105dnej decyzji konsumenckiej.<\/p>\n

\"R\u0119ka\u2013 Zasadnicze pytanie, kt\u00f3re mnie nurtuje, brzmi zatem: czy dzi\u0119ki mobilnym technologiom stajemy si\u0119 bardziej wolni, czy mo\u017ce raczej tracimy nasz\u0105 wolno\u015b\u0107? Jaki rodzaj czasu zyskujemy, a co tracimy? Wydaje si\u0119, \u017ce im wi\u0119cej otrzymujemy narz\u0119dzi, kt\u00f3re maj\u0105 \u201egenerowa\u0107\u201d dodatkowy czas, tym mamy go\u2026 mniej. Dlaczego tak jest? Opublikowano wiele artyku\u0142\u00f3w naukowych, w kt\u00f3rych autorzy wykazuj\u0105, \u017ce zmienia si\u0119 nasze\u2026 \u201epoczucie czasu\u201d \u2013 m\u00f3wi kulturoznawca. Oczekujemy zatem, \u017ce wszystko musi dzia\u0107 si\u0119 szybko. Nie lubimy k\u00f3\u0142ek kr\u0119c\u0105cych si\u0119 na ekranach, symbolizuj\u0105cych trwaj\u0105ce procesy. Musimy by\u0107 pi\u0119kni ju\u017c, od razu szczupli i natychmiast popularni. Wszystko zaczyna przypomina\u0107 gonitw\u0119. A przy tym, paradoksalnie, zwi\u0119ksza si\u0119 r\u00f3wnie\u017c kontrola naszych zachowa\u0144, nie m\u00f3wi\u0105c o rosn\u0105cej liczbie os\u00f3b uzale\u017cnionych od ekran\u00f3w swoich smartfon\u00f3w. Aplikacji mobilnych z pewno\u015bci\u0105 b\u0119dzie przybywa\u0107, a sta\u0142ego wzrostu \u201epr\u0119dko\u015bci\u201d nie da si\u0119 powstrzyma\u0107. Recept\u0105, jak przekonuje dr Barbara Orze\u0142, mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 pr\u00f3ba nauki racjonalnego korzystania z dobrodziejstw nowych technologii. Takie rozwi\u0105zania wymagaj\u0105 jednak g\u0142\u0119bokiego poznania zmian zachodz\u0105cych w kulturze i skutecznie postawionej diagnozy.<\/p>\n

Ma\u0142gorzata K\u0142oskowicz<\/em><\/p>\n

Fotografie (je\u015bli nie zaznaczono inaczej): pixabay.com.<\/p>\n

\n

Artyku\u0142 pt. \u201eNowa pr\u0119dko\u015b\u0107 kultury\u201d ukaza\u0142 si\u0119 w \u201eGazecie Uniwersyteckiej U\u015a\u201d nr 3 (253) grudzie\u0144 2017.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wynalezienie pralek automatycznych mia\u0142o nie tylko u\u0142atwi\u0107 pranie, lecz r\u00f3wnie\u017c da\u0107 nam wi\u0119cej wolnego czasu. Dost\u0119pne obecnie aplikacje mobilne przypominaj\u0105 troch\u0119 owe pralki. Dzi\u0119ki nowym technologiom mo\u017cemy w ci\u0105gu kilka minut zrobi\u0107 zakupy, zam\u00f3wi\u0107 obiad, kupi\u0107 bilety do kina, um\u00f3wi\u0107 wizyt\u0119 u specjalisty i za\u0142o\u017cy\u0107 konto w banku. Zyskujemy czas i wolno\u015b\u0107. Dlaczego wobec tego jeszcze intensywniej pragniemy, aby doba mia\u0142a co najmniej 25 godzin i dlaczego stali\u015bmy si\u0119 niewolnikami \u015bwiec\u0105cych jasnym \u015bwiat\u0142em zegark\u00f3w, telefon\u00f3w i tablet\u00f3w? […]<\/p>\n

Read More…<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_expiration-date-status":"","_expiration-date":0,"_expiration-date-type":"","_expiration-date-categories":[],"_expiration-date-options":[]},"categories":[24],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110030"}],"collection":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=110030"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110030\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=110030"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=110030"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=110030"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}