{"id":2975,"date":"2023-10-17T15:40:55","date_gmt":"2023-10-17T13:40:55","guid":{"rendered":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/?p=2975"},"modified":"2024-12-02T12:37:48","modified_gmt":"2024-12-02T11:37:48","slug":"swoboda-badan-zapomniany-malarz-epoki-renesansu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/swoboda-badan-zapomniany-malarz-epoki-renesansu\/","title":{"rendered":"Swoboda bada\u0144 | Zapomniany malarz epoki renesansu"},"content":{"rendered":"

[vc_row][vc_column][vc_empty_space][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/3″ css=”.vc_custom_1620308023905{background-color: #eaeaea !important;}”]\r\n

\r\n
\r\n \r\n
<\/p>\n

INICJATYWA DOSKONA\u0141O\u015aCI BADAWCZEJ<\/span><\/small><\/strong><\/p>\n

\n

SWOBODA BADA\u0143 \u2013 NAUKA DLA PRZYSZ\u0141O\u015aCI<\/span><\/small><\/strong><\/p>\n

\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>

<\/div><\/div>\r\n
\r\n
\r\n \r\n
<\/p>\n

Cykl \u201eSwoboda bada\u0144 \u2013 nauka dla przysz\u0142o\u015bci\u201d to artyku\u0142y, wywiady i kr\u00f3tkie filmy prezentuj\u0105ce badania laureat\u00f3w konkursu \u201eSwoboda bada\u0144\u201d<\/p>\n

\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[vc_btn title=”CYKL \u201eSWOBODA BADA\u0143 \u2013 NAUKA DLA PRZYSZ\u0141O\u015aCI\u201d” style=”classic” shape=”square” color=”blue” size=”sm” align=”right” css=”.vc_custom_1620714581867{margin-top: 4px !important;margin-right: 0px !important;border-top-width: 0px !important;border-right-width: 0px !important;padding-top: 0px !important;padding-right: 0px !important;}” link=”url:https%3A%2F%2Fus.edu.pl%2Finicjatywadoskonalosci%2Fswoboda-badan-nauka-dla-przyszlosci%2F|||”][\/vc_column][vc_column width=”2\/3″][vc_column_text css=”.vc_custom_1697549738031{margin-bottom: 0px !important;border-bottom-width: 0px !important;padding-bottom: 0px !important;padding-left: 10px !important;}”]<\/p>\n

dr Oskar Rojewski<\/strong><\/p>\n

[\/vc_column_text][vc_row_inner css=”.vc_custom_1620304473772{margin-top: 0px !important;border-top-width: 0px !important;padding-top: 0px !important;}”][vc_column_inner width=”2\/3″][vc_empty_space height=”2px” css=”.vc_custom_1620304425731{background-color: #9b132a !important;}”][\/vc_column_inner][vc_column_inner width=”1\/3″][\/vc_column_inner][\/vc_row_inner]\r\n

\r\n
\r\n \r\n
<\/p>\n

Zapomniany malarz epoki renesansu<\/h3>\n

\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n

\r\n
\r\n \r\n

| Katarzyna Sucha\u0144ska |<\/span><\/p>\n

Malarz nadworny to funkcja, kt\u00f3rej z pozoru nie trzeba t\u0142umaczy\u0107. Ka\u017cdy kr\u00f3l czy kr\u00f3lowa dbali o sw\u00f3j wizerunek, nie tylko na tle w\u0142adc\u00f3w innych pa\u0144stw, ale tak\u017ce na p\u0142\u00f3tnie. Malarz Michel Sittow by\u0142 jednym z tych artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy uczestniczyli w monarszym \u017cyciu Izabeli Kastylijskiej, Katarzyny Arago\u0144skiej, Henryka VII czy te\u017c Filipa I Habsburga. Jakim szacunkiem cieszyli si\u0119 mistrzowie p\u0119dzla XV i XVI wieku?<\/strong><\/p>\n

\u2013 Bardzo du\u017cym \u2013 odpowiada dr Oskar Rojewski, adiunkt Wydzia\u0142u Humanistycznego Uniwersytetu \u015al\u0105skiego, kt\u00f3ry zg\u0142\u0119bia \u017cywot Michela Sittowa, a tak\u017ce fenomen \u017cycia dworskiego w ramach konkursu \u201eSwoboda bada\u0144\u201d Inicjatywy Doskona\u0142o\u015bci Badawczej.<\/p>\n

Michel Sittow by\u0142 malarzem wywodz\u0105cym si\u0119 z Rewala (aktualnie Tallin w Estonii), uczniem wybitnego artysty Hansa Memlinga, kt\u00f3rego dzie\u0142o \u201eS\u0105d ostateczny\u201d znajduje si\u0119 w Muzeum Narodowym w Gda\u0144sku. Sittow to bardzo ciekawa osobowo\u015b\u0107, s\u0142abo rozpoznana na tle historii malarstwa niderlandzkiego. Jednym z powod\u00f3w jego nik\u0142ej popularno\u015bci w naszych czasach by\u0142o opisywanie jego dzie\u0142 w\u015br\u00f3d anonimowych mistrz\u00f3w. Wiadomo by\u0142o, \u017ce taka to\u017csamo\u015b\u0107 artystyczna istnia\u0142a, jednak nikt nie wiedzia\u0142, jak j\u0105 nazwa\u0107. Dopiero Max Friedl\u00e4nder, najwa\u017cniejszy badacz malarstwa niderlandzkiego XX wieku, po\u0142\u0105czy\u0142 dzie\u0142a Michela Sittowa, opisa\u0142 jego styl i nazwa\u0142 go Mistrzem Michelem, zidentyfikowanym p\u00f3\u017aniej jako Sittow.<\/p>\n

\u2013 Posta\u0107 Michela Sittowa jest bardzo ciekawa nie tylko ze wzgl\u0119du na jego \u017cycie, co na kr\u0105\u017c\u0105c\u0105 wok\u00f3\u0142 niego tajemniczo\u015b\u0107 \u2013 m\u00f3wi dr Oskar Rojewski. \u2013 Badania, kt\u00f3re w tej chwili prowadz\u0119, maj\u0105 za zadanie przybli\u017cy\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 artysty w Europie P\u00f3\u0142nocnej po 1506 roku. Ten rok zapisa\u0142 si\u0119 w dziejach Europy jako niezwykle znacz\u0105cy \u2013 zmar\u0142 wtedy Filip I Pi\u0119kny, pierwszy przedstawiciel dynastii Habsburg\u00f3w w Hiszpanii. Ze \u017ar\u00f3de\u0142 wiemy, \u017ce Michel Sittow najprawdopodobniej znajdowa\u0142 si\u0119 w\u00f3wczas na dworze kr\u00f3lewskim. Tutaj nasza wiedza o jego dalszych losach si\u0119 urywa. Nie znale\u017ali\u015bmy jeszcze \u017ar\u00f3de\u0142, kt\u00f3re wskaza\u0142yby na to, dok\u0105d uda\u0142 si\u0119 Sittow ani jak\u0105 praktykowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 po \u015bmierci swojego mecenasa. Moim celem jest dotrze\u0107 do tych dokument\u00f3w, kt\u00f3re nam o tym opowiedz\u0105.<\/p>\n

Na prze\u0142omie XV i XVI wieku funkcja malarza nadwornego wygl\u0105da\u0142a zupe\u0142nie inaczej, ni\u017c pozornie mo\u017ce si\u0119 wydawa\u0107. Badacz z U\u015a t\u0142umaczy, \u017ce artysta by\u0142 osob\u0105 odpowiedzialn\u0105 za ca\u0142y warsztat, jaki posiada\u0142, pocz\u0105wszy od farb i narz\u0119dzi, a\u017c po grono uczni\u00f3w oraz ich umiej\u0119tno\u015bci. \u2013 Tak naprawd\u0119 malarz nadworny nie zajmowa\u0142 si\u0119 malowaniem portret\u00f3w, w wi\u0119kszo\u015bci zadania te wykonywali czeladnicy, a on sam pilnowa\u0142 zaopatrzenia i nadzorowa\u0142 ich prac\u0119 \u2013 dodaje naukowiec.<\/p>\n

Do najwa\u017cniejszych dzie\u0142 Michela, kt\u00f3re mo\u017cemy dzi\u015b podziwia\u0107 nale\u017c\u0105 m.in.: \u201eDyptyk Diego de Guevara\u201d podzielony pomi\u0119dzy Gem\u00e4ldegalerie i National Gallery of Art w Waszyngtonie, czy te\u017c \u201eWniebowzi\u0119cie\u201d, r\u00f3wnie\u017c z Waszyngtonu. Obrazy artysty mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c podziwia\u0107 w Metropolitan Museum of Art w Nowym Yorku, w Kunsthistorisches Museum w Wiedniu, a tak\u017ce w kaplicy rodziny de Luna w Katedrze w Toledo.<\/p>\n

Na skutek p\u00f3\u017anego rozpoznania Sittowa przez historyk\u00f3w sztuki, jego nazwisko nie pojawia si\u0119 w monograficznych opracowaniach dotycz\u0105cych dziej\u00f3w artystycznych czy estetycznych. Wiadomo, \u017ce \u017cy\u0142 na prze\u0142omie \u015bredniowiecza i nowo\u017cytno\u015bci (ok. 1469\u20131525). Analizuj\u0105c jego obrazy mo\u017cna dopatrzy\u0107 si\u0119 zar\u00f3wno motyw\u00f3w odpowiednich dla malarstwa pi\u0119tnastego wieku, jak te\u017c podejmowanych przez niego pr\u00f3b wprowadzenia nowych technik, np. perspektywy wykre\u015blnej, naturalistycznych pejza\u017cy i ukazywania ludzkich wizerunk\u00f3w, sk\u0142aniaj\u0105cych odbiorc\u00f3w do refleksji nad stanem emocjonalnym sportretowanej osoby.<\/p>\n

Specjalista z U\u015a dowodzi, \u017ce p\u0119dzlem artysty kierowa\u0142a zar\u00f3wno potrzeba ducha, jak i wymagania epoki. Te wychodz\u0105ce spod jego r\u0119ki dzie\u0142a \u201ena zlecenie\u201d by\u0142y dyktowane pragmatyzmem \u2013 potrzeb\u0105 wykonywania portret\u00f3w europejskich monarch\u00f3w, by m\u00f3c je wys\u0142a\u0107 do cz\u0142onk\u00f3w rodziny lub przysz\u0142ych kandydat\u00f3w do zam\u0105\u017cp\u00f3j\u015bcia.<\/p>\n

Mimo wszystko, dominuj\u0105c\u0105 tematyk\u0105 w malarstwie Sittowa by\u0142y dzie\u0142a religijne \u2013 \u017cywot Chrystusa i Maryi. Sittow pracowa\u0142 przy powstawaniu Poliptyku Izabeli Kastylijskiej, sk\u0142adaj\u0105cego si\u0119 z czterdziestu siedmiu ma\u0142ych tablic. Ten imponuj\u0105cy zbi\u00f3r najprawdopodobniej stanowi\u0142 o\u0142tarz stworzony na potrzeby kr\u00f3lowej Kastylii Izabeli. W\u0142adczyni mog\u0142a komponowa\u0107 w\u0142asny o\u0142tarz z powsta\u0142ych obraz\u00f3w, w zale\u017cno\u015bci od okresu liturgicznego, wspomnienia \u015bwi\u0119tego czy w\u0142asnych upodoba\u0144. Ze \u017ar\u00f3de\u0142 wiemy, \u017ce tablice poliptyku nie wysz\u0142y bezpo\u015brednio spod r\u0119ki Sittowa, ale by\u0142y wynikiem pracy kilku artyst\u00f3w. Niestety do dzi\u015b zachowa\u0142o si\u0119 tylko dwadzie\u015bcia siedem tablic. Pi\u0119tna\u015bcie z nich jest w\u0142asno\u015bci\u0105 Muzeum Kolekcji Kr\u00f3lewskich w Madrycie, a pozosta\u0142e dwana\u015bcie znajduje si\u0119 w r\u00f3\u017cnych innych muzeach na \u015bwiecie \u2013 opowiada dr Oskar Rojewski.<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[vc_separator] \r\n

\r\n
\r\n \r\n
\r\n https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-content\/uploads\/sites\/72\/obrazki-wyrozniajace\/500w_643697bbb48cd.jpg<\/span> <\/a> https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-content\/uploads\/sites\/72\/obrazki-wyrozniajace\/portrait_of_diego_de_guevara___1937.1.46-1.jpg<\/span> <\/a> https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-content\/uploads\/sites\/72\/obrazki-wyrozniajace\/the_assumption_of_the_virgin_1965.1.1-1.jpg<\/span> <\/a>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column][\/vc_row]<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

[vc_row][vc_column][vc_empty_space][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/3″ css=”.vc_custom_1620308023905{background-color: #eaeaea !important;}”][vc_btn title=”CYKL \u201eSWOBODA BADA\u0143 \u2013 NAUKA DLA PRZYSZ\u0141O\u015aCI\u201d” style=”classic” shape=”square” color=”blue” size=”sm” align=”right” css=”.vc_custom_1620714581867{margin-top: 4px !important;margin-right: 0px !important;border-top-width: 0px !important;border-right-width: 0px !important;padding-top: 0px !important;padding-right: 0px !important;}” link=”url:https%3A%2F%2Fus.edu.pl%2Finicjatywadoskonalosci%2Fswoboda-badan-nauka-dla-przyszlosci%2F|||”][\/vc_column][vc_column width=”2\/3″][vc_column_text css=”.vc_custom_1697549738031{margin-bottom: 0px !important;border-bottom-width: 0px !important;padding-bottom: 0px !important;padding-left: 10px !important;}”] dr Oskar Rojewski [\/vc_column_text][vc_row_inner css=”.vc_custom_1620304473772{margin-top: 0px !important;border-top-width: 0px !important;padding-top: 0px !important;}”][vc_column_inner width=”2\/3″][vc_empty_space height=”2px” css=”.vc_custom_1620304425731{background-color: […]<\/p>\n

Read More…<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":7159,"featured_media":2967,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_expiration-date-status":"","_expiration-date":0,"_expiration-date-type":"","_expiration-date-categories":[],"_expiration-date-options":[]},"categories":[10,19,14],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2975"}],"collection":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7159"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2975"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2975\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3408,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2975\/revisions\/3408"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/media\/2967"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2975"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2975"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/idb\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2975"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}