Pami\u0119tamy o...<\/h3> Profesor Lech Dubikajtis (1927-2014)<\/h3>\r\n \r\n \r\n <\/p>\n\n\n\nLech Dubikajtis urodzi\u0142 si\u0119 6 pa\u017adziernika 1927 roku w Warszawie w rodzinie oficera Wojska Polskiego. Od 1934 roku mieszka\u0142 wraz z rodzicami w Wilnie, gdzie w 1938 roku wst\u0105pi\u0142 do Gimnazjum Pa\u0144stwowego im. Zygmunta Augusta. W czasie okupacji nauk\u0119 kontynuowa\u0142 na tajnych kompletach; zda\u0142 matur\u0119 w 1945 roku. Studia w zakresie elektrotechniki rozpocz\u0105\u0142 w tym samym roku na Politechnice Warszawskiej z tymczasow\u0105 siedzib\u0105 w Lublinie. Warto wspomnie\u0107, \u017ce zainteresowanie technik\u0105 wzbudzi\u0142 w nim ojciec Roman, kt\u00f3ry w 1939 roku zosta\u0142 internowany na Litwie i tam te\u017c zmar\u0142 na serce. W latach 1946\u20131948 Lech Dubikajtis kontynuowa\u0142 studia z elektrotechniki na Politechnice Gda\u0144skiej, lecz p\u00f3\u017aniej przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 na studia matematyczne do Torunia. Magisterium z matematyki uzyska\u0142 na Uniwersytecie Miko\u0142aja Kopernika w 1950 roku i w tym samym roku obj\u0105\u0142 tam stanowisko asystenta. W Toruniu pozosta\u0142 do 1972 roku, rozwijaj\u0105c zainteresowania matematyczne, a tak\u017ce szeroko rozumian\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105. W 1958 roku po tzw. \u201eodwil\u017cy\u201d wraz z Karolem G\u00f3rskim w Toruniu wsp\u00f3\u0142organizowa\u0142 Klub Inteligencji Katolickiej. Za\u0142o\u017cy\u0142 tak\u017ce Dyskusyjny Klub Filmowy, kt\u00f3rego by\u0142 prezesem a\u017c do wyjazdu z Torunia. W 1968 roku wsp\u00f3lnie z Leonem Je\u015bmanowiczem zorganizowa\u0142 w IV LO pierwsz\u0105 klas\u0119 eksperymentaln\u0105 dla m\u0142odzie\u017cy uzdolnionej matematycznie.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\nZainteresowania naukowe Lecha Dubikajtisa koncentrowa\u0142y si\u0119 wok\u00f3\u0142 logiki i geometrii. Prac\u0119 doktorsk\u0105 napisa\u0142 pod kierunkiem Stanis\u0142awa Ja\u015bkowskiego, znanego logika, ucznia Jana \u0141ukasiewicza. Doktorat obroni\u0142 w 1954 roku w Instytucie Matematycznym PAN w Warszawie. Cztery lata p\u00f3\u017aniej w oparciu o rozpraw\u0119 Aksjomatyka geometrii kul (Liego) uzyska\u0142 nominacj\u0119 na docenta. Na tytu\u0142 profesora musia\u0142 jednak czeka\u0107 wiele lat. Wniosek o awans profesorski Senat Uniwersytetu Miko\u0142aja Kopernika wystosowa\u0142 do Ministerstwa w 1964 roku. Po sied- miu latach oczekiwania na odpowied\u017a okaza\u0142o si\u0119, \u017ce wniosek zosta\u0142 wstrzymany po negatywnej opinii uczelnianego sekretarza PZPR. W ko\u0144cu, w maju 1972 roku nadesz\u0142a decyzja o nominacji profesorskiej. Jednak Dubikajtis podj\u0105\u0142 ju\u017c decyzj\u0119 o przenosinach na Uniwersytet \u015al\u0105ski. Od pa\u017adziernika 1972 roku wyk\u0142ada\u0142 w Katowicach. Tutaj tak\u017ce, opr\u00f3cz pracy naukowej, wykonywa\u0142 wiele innych prac na rzecz \u015brodowiska naukowego. Mi\u0119dzy innymi zorganizowa\u0142 i poprowa- dzi\u0142, podobnie jak w Toruniu, Dyskusyjny Klub Filmowy. W latach 1973\u20131975 by\u0142 prezesem Oddzia\u0142u G\u00f3rno\u015bl\u0105skiego PTM. Jednak przede wszystkim zajmowa\u0142 si\u0119 podstawami geometrii i dydaktyk\u0105 matematyki. Kierowa\u0142 te\u017c Zak\u0142adem Dydaktyki Matematyki. W Katowicach wypromowa\u0142 dw\u00f3ch doktor\u00f3w: Stanis\u0142awa Kowalskiego z Wy\u017cszej Szko\u0142y Pedagogicznej w Olsztynie i Jana Fryd\u0119 z Uniwersytetu \u015al\u0105skiego. W sumie, w latach 1964\u20131979, Lech Dubikajtis wypromowa\u0142 jedenastu doktor\u00f3w matematyki, z czego dziewi\u0119cioro w Toruniu.<\/span><\/p>\nLech Dubikajtis by\u0142 autorem oko\u0142o stu prac z r\u00f3\u017cnych dzia\u0142\u00f3w geometrii i logiki. Publikowa\u0142 g\u0142\u00f3wnie po angielsku, cho\u0107 nie tylko \u2013 w jego dorobku znajduj\u0105 si\u0119 prace wydane po polsku, francusku i w\u0142osku. By\u0142 autorem, nie licz\u0105c wznowie\u0144, siedmiu ksi\u0105\u017cek dotycz\u0105cych r\u00f3\u017cnych dzia\u0142\u00f3w geometrii. Pierwsza jego ksi\u0105\u017cka, La geometrie de Lie, by\u0142a wydana w 1958 roku przez PWN w serii Monografie Matematyczne. W 1963 roku, tak\u017ce nak\u0142adem PWN, wyda\u0142 obszerny Wst\u0119p do geometrii wykre\u015blnej. Wa\u017cn\u0105 publikacj\u0105 by\u0142a r\u00f3wnie\u017c Geometria metryczna wydana na UMK w 1971 roku, a powt\u00f3rnie w 1973 roku na U\u015al. Dwukrotnie wydany by\u0142 tak\u017ce dwutomowy skrypt z geometrii analitycznej dla pierwszego roku studi\u00f3w matematycznych. Lech Dubikajtis utrzymywa\u0142 rozleg\u0142e kontakty naukowe. Pracowa\u0142, mi\u0119dzy innymi, na uniwersytetach w S\u00e3o Paulo i Campinas w Brazylii (w latach 1975\u20131976) i na uniwersytetach w Lille i Leuven we Francji i Belgii (w latach 1982\u20131983).<\/span><\/p>\nW stanie wojennym internowano Jacka, syna Dubikajtisa. Jacek by\u0142 w\u00f3wczas studentem matematyki, dzia\u0142aczem Niezale\u017cnego Zrzeszenia Student\u00f3w.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n\n\n\nEgzamin magisterski zdawa\u0142 b\u0119d\u0105c na przepustce z miejsca internowania. Kr\u00f3tko po tych zdarzeniach, w 1982 roku, Lech Dubikajtis wyjecha\u0142 do Francji, a nast\u0119pnie do W\u0142och w ramach tzw. wyjazdu popieranego. Oznacza\u0142o to, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 zarobionych pieni\u0119dzy przekazywa\u0142 uniwersytetowi, a tym samym jego pobyt zagraniczny w \u015bwietle w\u00f3wczas obowi\u0105zuj\u0105cego prawa by\u0142 legalny. W ko\u0144cu, w 1983 roku, osiad\u0142 we W\u0142oszech, gdzie obj\u0105\u0142 stanowisko profesora zwyczajnego na Universit\u00e0 della Calabria w Cosenzy. Tam piastowa\u0142 kilka wa\u017cnych funkcji akademickich, a w szczeg\u00f3lno\u015bci zosta\u0142 wybrany dziekanem i pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 prodziekana. Nadal publikowa\u0142. Nie zaniedbywa\u0142 te\u017c dzia\u0142alno\u015bci na rzecz \u015brodowiska matematycznego, bior\u0105c czynny udzia\u0142 w kilku stowarzyszeniach. Publikowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c prace (po w\u0142osku) z pogranicza filozofii i teologii. Po dwudziestu latach, b\u0119d\u0105c ju\u017c na emeryturze, powr\u00f3ci\u0142 do kraju i osiad\u0142 w Toruniu.<\/span><\/p>\nLech Dubikajtis by\u0142 matematykiem obdarzonym wielk\u0105 pasj\u0105. Uprawia\u0142 matematyk\u0119 nie pod presj\u0105 konieczno\u015bci osi\u0105gania wynik\u00f3w naukowych, nie jako powinno\u015b\u0107 uczonego, lecz dlatego, \u017ce to, co robi\u0142, interesowa\u0142o go. By\u0142 osobowo\u015bci\u0105 tw\u00f3rcz\u0105, a przejawia\u0142o si\u0119 to tak\u017ce w jego dzia\u0142aniach poza matematyk\u0105. By\u0142 cz\u0142owiekiem przyjaznym i ciep\u0142ym dla przyjaci\u00f3\u0142 i rodziny, kt\u00f3r\u0105 stawia\u0142 najwy\u017cej. Dla swej \u017cony Basi, c\u00f3rki Beaty oraz syn\u00f3w Jacka i Jerzego stworzy\u0142 dom wype\u0142niony ciep\u0142em i atmosfer\u0105 zami\u0142owania do kultury. Zmar\u0142 11 listopada 2014 roku po d\u0142ugiej i ci\u0119\u017ckiej chorobie i zosta\u0142 pochowany na cmentarzu przy ul. Wybickiego w Toruniu. Wszystkim nam go bardzo brakuje.<\/span><\/p>\nOpracowa\u0142: Aleksander B\u0142aszczyk (Katowice)<\/strong><\/span><\/p>\n\u0179r\u00f3d\u0142o: <\/strong><\/span>Wiadomo\u015bci Matematyczne 53 (2) 2017, 397\u2013399<\/span><\/a> \u00a9 2017 Polskie Towarzystwo Matematyczne<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n \r\n ![\"img\"](\"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/im\/wp-content\/uploads\/sites\/43\/Pami\u0119tamy-o\/Dubikajtis-219x300.png\")
<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column][\/vc_row]<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"[vc_row][vc_column][\/vc_column][\/vc_row] […]<\/p>\n
Lech Dubikajtis urodzi\u0142 si\u0119 6 pa\u017adziernika 1927 roku w Warszawie w rodzinie oficera Wojska Polskiego. Od 1934 roku mieszka\u0142 wraz z rodzicami w Wilnie, gdzie w 1938 roku wst\u0105pi\u0142 do Gimnazjum Pa\u0144stwowego im. Zygmunta Augusta. W czasie okupacji nauk\u0119 kontynuowa\u0142 na tajnych kompletach; zda\u0142 matur\u0119 w 1945 roku. Studia w zakresie elektrotechniki rozpocz\u0105\u0142 w tym samym roku na Politechnice Warszawskiej z tymczasow\u0105 siedzib\u0105 w Lublinie. Warto wspomnie\u0107, \u017ce zainteresowanie technik\u0105 wzbudzi\u0142 w nim ojciec Roman, kt\u00f3ry w 1939 roku zosta\u0142 internowany na Litwie i tam te\u017c zmar\u0142 na serce. W latach 1946\u20131948 Lech Dubikajtis kontynuowa\u0142 studia z elektrotechniki na Politechnice Gda\u0144skiej, lecz p\u00f3\u017aniej przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 na studia matematyczne do Torunia. Magisterium z matematyki uzyska\u0142 na Uniwersytecie Miko\u0142aja Kopernika w 1950 roku i w tym samym roku obj\u0105\u0142 tam stanowisko asystenta. W Toruniu pozosta\u0142 do 1972 roku, rozwijaj\u0105c zainteresowania matematyczne, a tak\u017ce szeroko rozumian\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105. W 1958 roku po tzw. \u201eodwil\u017cy\u201d wraz z Karolem G\u00f3rskim w Toruniu wsp\u00f3\u0142organizowa\u0142 Klub Inteligencji Katolickiej. Za\u0142o\u017cy\u0142 tak\u017ce Dyskusyjny Klub Filmowy, kt\u00f3rego by\u0142 prezesem a\u017c do wyjazdu z Torunia. W 1968 roku wsp\u00f3lnie z Leonem Je\u015bmanowiczem zorganizowa\u0142 w IV LO pierwsz\u0105 klas\u0119 eksperymentaln\u0105 dla m\u0142odzie\u017cy uzdolnionej matematycznie.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n Zainteresowania naukowe Lecha Dubikajtisa koncentrowa\u0142y si\u0119 wok\u00f3\u0142 logiki i geometrii. Prac\u0119 doktorsk\u0105 napisa\u0142 pod kierunkiem Stanis\u0142awa Ja\u015bkowskiego, znanego logika, ucznia Jana \u0141ukasiewicza. Doktorat obroni\u0142 w 1954 roku w Instytucie Matematycznym PAN w Warszawie. Cztery lata p\u00f3\u017aniej w oparciu o rozpraw\u0119 Aksjomatyka geometrii kul (Liego) uzyska\u0142 nominacj\u0119 na docenta. Na tytu\u0142 profesora musia\u0142 jednak czeka\u0107 wiele lat. Wniosek o awans profesorski Senat Uniwersytetu Miko\u0142aja Kopernika wystosowa\u0142 do Ministerstwa w 1964 roku. Po sied- miu latach oczekiwania na odpowied\u017a okaza\u0142o si\u0119, \u017ce wniosek zosta\u0142 wstrzymany po negatywnej opinii uczelnianego sekretarza PZPR. W ko\u0144cu, w maju 1972 roku nadesz\u0142a decyzja o nominacji profesorskiej. Jednak Dubikajtis podj\u0105\u0142 ju\u017c decyzj\u0119 o przenosinach na Uniwersytet \u015al\u0105ski. Od pa\u017adziernika 1972 roku wyk\u0142ada\u0142 w Katowicach. Tutaj tak\u017ce, opr\u00f3cz pracy naukowej, wykonywa\u0142 wiele innych prac na rzecz \u015brodowiska naukowego. Mi\u0119dzy innymi zorganizowa\u0142 i poprowa- dzi\u0142, podobnie jak w Toruniu, Dyskusyjny Klub Filmowy. W latach 1973\u20131975 by\u0142 prezesem Oddzia\u0142u G\u00f3rno\u015bl\u0105skiego PTM. Jednak przede wszystkim zajmowa\u0142 si\u0119 podstawami geometrii i dydaktyk\u0105 matematyki. Kierowa\u0142 te\u017c Zak\u0142adem Dydaktyki Matematyki. W Katowicach wypromowa\u0142 dw\u00f3ch doktor\u00f3w: Stanis\u0142awa Kowalskiego z Wy\u017cszej Szko\u0142y Pedagogicznej w Olsztynie i Jana Fryd\u0119 z Uniwersytetu \u015al\u0105skiego. W sumie, w latach 1964\u20131979, Lech Dubikajtis wypromowa\u0142 jedenastu doktor\u00f3w matematyki, z czego dziewi\u0119cioro w Toruniu.<\/span><\/p>\n Lech Dubikajtis by\u0142 autorem oko\u0142o stu prac z r\u00f3\u017cnych dzia\u0142\u00f3w geometrii i logiki. Publikowa\u0142 g\u0142\u00f3wnie po angielsku, cho\u0107 nie tylko \u2013 w jego dorobku znajduj\u0105 si\u0119 prace wydane po polsku, francusku i w\u0142osku. By\u0142 autorem, nie licz\u0105c wznowie\u0144, siedmiu ksi\u0105\u017cek dotycz\u0105cych r\u00f3\u017cnych dzia\u0142\u00f3w geometrii. Pierwsza jego ksi\u0105\u017cka, La geometrie de Lie, by\u0142a wydana w 1958 roku przez PWN w serii Monografie Matematyczne. W 1963 roku, tak\u017ce nak\u0142adem PWN, wyda\u0142 obszerny Wst\u0119p do geometrii wykre\u015blnej. Wa\u017cn\u0105 publikacj\u0105 by\u0142a r\u00f3wnie\u017c Geometria metryczna wydana na UMK w 1971 roku, a powt\u00f3rnie w 1973 roku na U\u015al. Dwukrotnie wydany by\u0142 tak\u017ce dwutomowy skrypt z geometrii analitycznej dla pierwszego roku studi\u00f3w matematycznych. Lech Dubikajtis utrzymywa\u0142 rozleg\u0142e kontakty naukowe. Pracowa\u0142, mi\u0119dzy innymi, na uniwersytetach w S\u00e3o Paulo i Campinas w Brazylii (w latach 1975\u20131976) i na uniwersytetach w Lille i Leuven we Francji i Belgii (w latach 1982\u20131983).<\/span><\/p>\n W stanie wojennym internowano Jacka, syna Dubikajtisa. Jacek by\u0142 w\u00f3wczas studentem matematyki, dzia\u0142aczem Niezale\u017cnego Zrzeszenia Student\u00f3w.<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n Egzamin magisterski zdawa\u0142 b\u0119d\u0105c na przepustce z miejsca internowania. Kr\u00f3tko po tych zdarzeniach, w 1982 roku, Lech Dubikajtis wyjecha\u0142 do Francji, a nast\u0119pnie do W\u0142och w ramach tzw. wyjazdu popieranego. Oznacza\u0142o to, \u017ce cz\u0119\u015b\u0107 zarobionych pieni\u0119dzy przekazywa\u0142 uniwersytetowi, a tym samym jego pobyt zagraniczny w \u015bwietle w\u00f3wczas obowi\u0105zuj\u0105cego prawa by\u0142 legalny. W ko\u0144cu, w 1983 roku, osiad\u0142 we W\u0142oszech, gdzie obj\u0105\u0142 stanowisko profesora zwyczajnego na Universit\u00e0 della Calabria w Cosenzy. Tam piastowa\u0142 kilka wa\u017cnych funkcji akademickich, a w szczeg\u00f3lno\u015bci zosta\u0142 wybrany dziekanem i pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 prodziekana. Nadal publikowa\u0142. Nie zaniedbywa\u0142 te\u017c dzia\u0142alno\u015bci na rzecz \u015brodowiska matematycznego, bior\u0105c czynny udzia\u0142 w kilku stowarzyszeniach. Publikowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c prace (po w\u0142osku) z pogranicza filozofii i teologii. Po dwudziestu latach, b\u0119d\u0105c ju\u017c na emeryturze, powr\u00f3ci\u0142 do kraju i osiad\u0142 w Toruniu.<\/span><\/p>\n Lech Dubikajtis by\u0142 matematykiem obdarzonym wielk\u0105 pasj\u0105. Uprawia\u0142 matematyk\u0119 nie pod presj\u0105 konieczno\u015bci osi\u0105gania wynik\u00f3w naukowych, nie jako powinno\u015b\u0107 uczonego, lecz dlatego, \u017ce to, co robi\u0142, interesowa\u0142o go. By\u0142 osobowo\u015bci\u0105 tw\u00f3rcz\u0105, a przejawia\u0142o si\u0119 to tak\u017ce w jego dzia\u0142aniach poza matematyk\u0105. By\u0142 cz\u0142owiekiem przyjaznym i ciep\u0142ym dla przyjaci\u00f3\u0142 i rodziny, kt\u00f3r\u0105 stawia\u0142 najwy\u017cej. Dla swej \u017cony Basi, c\u00f3rki Beaty oraz syn\u00f3w Jacka i Jerzego stworzy\u0142 dom wype\u0142niony ciep\u0142em i atmosfer\u0105 zami\u0142owania do kultury. Zmar\u0142 11 listopada 2014 roku po d\u0142ugiej i ci\u0119\u017ckiej chorobie i zosta\u0142 pochowany na cmentarzu przy ul. Wybickiego w Toruniu. Wszystkim nam go bardzo brakuje.<\/span><\/p>\n Opracowa\u0142: Aleksander B\u0142aszczyk (Katowice)<\/strong><\/span><\/p>\n \u0179r\u00f3d\u0142o: <\/strong><\/span>Wiadomo\u015bci Matematyczne 53 (2) 2017, 397\u2013399<\/span><\/a> \u00a9 2017 Polskie Towarzystwo Matematyczne<\/span><\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n [vc_row][vc_column][\/vc_column][\/vc_row] […]<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column][\/vc_row]<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"