[vc_row][vc_column]\r\n
Opublikowany w czasopi\u015bmie Minerals<\/em> artyku\u0142 autorstwa: Justyny Ciesielczuk<\/a>, Mateusza Dulskiego, Janusza Janeczka<\/a>, Tomasza Krzykawskiego<\/a>, Joachima Kusza i Eligiusza Sze\u0142\u0119ga<\/a> „Crystal Chemistry of an Erythrite-K\u00f6ttigite Solid Solution (Co3-x<\/sub>Znx<\/sub>) (AsO4<\/sub>)2<\/sub>\u00b78H2<\/sub>O” zosta\u0142 wyr\u00f3\u017cniony przez redakcj\u0119 Minerals<\/em> jako Featured Paper w wydaniu 7, tom 10, 2020 rok.<\/p>\n Naturalne arseniany kobaltu (erytryn) i cynku (k\u00f6ttigit) wyst\u0119puj\u0105 powszechnie w strefach wietrzenia chemicznego z\u0142\u00f3\u017c metali. Minera\u0142y te mog\u0105 mie\u0107 mieszane sk\u0142ady chemiczne ze wzgl\u0119du na \u0142atwo\u015b\u0107 wzajemnej wymiany jon\u00f3w cynku i kobaltu w ich strukturze, co stwierdzono w syntetycznych odpowiednikach tych minera\u0142\u00f3w. Jednak do tej pory nie wykazano ci\u0105g\u0142o\u015bci tej wymiany jonowej w naturze, czyli istnienia kompletnego naturalnego roztworu sta\u0142ego erytrynu i k\u00f6ttigitu. Po przeanalizowaniu licznych pr\u00f3bek z unikatowej strefy utlenienia polimetalicznego z\u0142o\u017ca w Miedziance w Sudetach i wykonaniu 656 analiz mikrosondowych wspartych badaniami struktury kryszta\u0142\u00f3w o mieszanym sk\u0142adzie chemicznym z zastosowaniem dyfrakcji promieni Roentgena oraz spektrometrii Ramana, autorzy udowodnili istnienie roztworu sta\u0142ego: erytryn-k\u00f6ttigit o 90% mieszalno\u015bci, kt\u00f3rego skrajne cz\u0142ony maj\u0105 sk\u0142ad (Co2.84<\/sub>Mg0.14<\/sub>Zn0.02<\/sub>) (AsO4<\/sub>)2<\/sub>\u00b78H2<\/sub>O i (Zn2.74<\/sub>Co0.27<\/sub>) (AsO4<\/sub>)2<\/sub>\u00b78H2<\/sub>O. Sekwencja krystalizacji w sta\u0142ym roztworze erytrynu-k\u00f6ttigitu od cz\u0142onu bogatego w kobalt do cz\u0142onu cynkowego odzwierciedla chemiczn\u0105 ewolucj\u0119 roztwor\u00f3w w kierunku wy\u017cszej kwasowo\u015bci zwi\u0105zanej ze stopniowym wzrostem aktywno\u015bci Zn (II) oraz wyczerpywaniem Co (II) podczas wytr\u0105cania si\u0119 erytrynu.<\/p>\n \n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[vc_single_image image=”3003″ img_size=”large” add_caption=”yes” alignment=”center” onclick=”zoom”]\r\n Udok\u0142adniona struktura kryszta\u0142u o sk\u0142adzie Zn\/Co = 1.78 wykaza\u0142a struktur\u0119 typu wiwianitu o nieuporz\u0105dkowanym rozmieszczeniu jon\u00f3w cynku i kobaltu w pozycjach oktaedrycznych. Podczas wykonywania analiz mikrosondowych okaza\u0142o si\u0119, \u017ce struktura k\u00f6ttigitu jest nietrwa\u0142a w pr\u00f3\u017cni i bardziej podatna na odwodnienie wywo\u0142ane wi\u0105zk\u0105 elektron\u00f3w ni\u017c struktura erytrynu, ze wzgl\u0119du na niestabilno\u015b\u0107 jon\u00f3w Zn w koordynacji oktaedrycznej.<\/p>\n Podczas gdy izomorficzne podstawienia kobaltu przez Zn, Fe, Ni, Mg w erytrynie s\u0105 mo\u017cliwe, k\u00f6ttigit praktycznie nie przyjmuje do swojej struktury innych pierwiastk\u00f3w poza Co. Czysty k\u00f6ttigit nie utworzy\u0142 si\u0119 w z\u0142o\u017cu Miedzianka, natomiast zosta\u0142 zidentyfikowany arsenian cynku o nieznanej strukturze. Obecnie autorzy pracuj\u0105 nad jego identyfikacj\u0105.<\/p>\n Wcze\u015bniej, autorzy udowodnili tworzenie si\u0119 w z\u0142o\u017cu Miedzianka rozszerzonych\u00a0 roztwor\u00f3w sta\u0142ych pomi\u0119dzy arsenianami i fosforanami miedzi i cynku:\u00a0 77.5 mol% cornwallit-pseudomalachit i 75 mol% kipushit-philipsburgit (Ciesielczuk, J.; Janeczek, J.; Dulski, M.; Krzykawski, T. Pseudomalachite\u2013cornwallite and kipushite\u2013philipsburgite solid solutions: chemical composition and Raman spectroscopy. Eur. J. Mineral. 2016, 28, 555\u2013569).<\/p>\n