[vc_row][vc_column][vc_column_text]W odtwarzaniu historycznego krajobrazu najcz\u0119\u015bciej wykorzystuje si\u0119 archiwalne mapy i zdj\u0119cia lotnicze, kt\u00f3re przedstawiaj\u0105 jego stan w \u015bci\u015ble okre\u015blonym przekroju czasu. Poniewa\u017c archiwalne mapy s\u0105 cz\u0119sto obarczone b\u0142\u0119dami, wielu badaczy zwraca uwag\u0119 na konieczno\u015b\u0107 weryfikacji ich tre\u015bci w oparciu o inne \u017ar\u00f3d\u0142a danych. Tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 od ponad 20 lat daj\u0105 dane pochodz\u0105ce z lotniczego skaningu laserowego. W tym celu co raz cz\u0119\u015bciej wykorzystuje si\u0119 r\u00f3\u017cne techniki wizualizacji numerycznego modelu terenu, kt\u00f3re umo\u017cliwiaj\u0105 identyfikacj\u0119 r\u00f3\u017cnych form terenu i obiekt\u00f3w zwi\u0105zanych z dawn\u0105 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 cz\u0142owieka na danym terenie. Tym samym daj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 odtwarzania historycznych sposob\u00f3w u\u017cytkowania ziemi. Dotychczas nie oceniono jednak przydatno\u015bci tych technik, a ich wyb\u00f3r podyktowany by\u0142 indywidualnymi preferencjami badaczy.<\/p>\n
Dr Micha\u0142 Sobala, cz\u0142onek Zespo\u0142u Bada\u0144 Krajobrazu, wykona\u0142 badania maj\u0105ce na celu ocen\u0119 przydatno\u015bci tych technik na przyk\u0142adzie wybranych polan w Beskidach Zachodnich. Wykazano, \u017ce nie jest mo\u017cliwe wskazanie najbardziej przydatnej techniki wizualizacji numerycznego modelu terenu na potrzeby identyfikacji antropogenicznych form terenu i obiekt\u00f3w zwi\u0105zanych z dawnym u\u017cytkowaniem polan. Przeci\u0119tna przydatno\u015b\u0107 poszczeg\u00f3lnych technik nie r\u00f3\u017cni si\u0119 mi\u0119dzy sob\u0105 znacz\u0105co, ale widoczne s\u0105 r\u00f3\u017cnice w zale\u017cno\u015bci od warunk\u00f3w topograficznych, pokrycia terenu oraz form i obiekt\u00f3w jakie podlegaj\u0105 identyfikacji. Ponadto badania potwierdzi\u0142y, \u017ce w warunkach \u015brodowiska g\u00f3rskiego, w kt\u00f3rych zachodzi intensywna sukcesja lasu na porzuconych gruntach rolnych, techniki wizualizacji numerycznego modelu terenu daj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 pomiaru form liniowych, takich jak skarpy teras rolnych czy miedze. Pomiary takie w terenie s\u0105 cz\u0119sto niemo\u017cliwe ze wzgl\u0119du na pokrycie g\u0119st\u0105 ro\u015blinno\u015bci\u0105, kt\u00f3ra uniemo\u017cliwia dost\u0119p do form. Z kolei formy punktowe, takie jak kamienne kopce, s\u0105 trudne do identyfikacji z u\u017cyciem technik wizualizacji numerycznego modelu terenu, co ma zwi\u0105zek z ich zr\u00f3\u017cnicowanym rozmiarem \u2013 jedynie najwi\u0119ksze formy uwidaczniaj\u0105 si\u0119 na danych z lotniczego skaningu laserowego.<\/p>\n
Cho\u0107 dane pochodz\u0105ce z lotniczego skaningu laserowego nie daj\u0105 pe\u0142nego obrazu wszystkich istniej\u0105cych form i obiekt\u00f3w, to zdecydowanie u\u0142atwiaj\u0105 ich identyfikacj\u0119 \u2013 zw\u0142aszcza w trudno dost\u0119pnym terenie g\u00f3rskim. Tym samym rzucaj\u0105 nowe \u015bwiat\u0142o na intensywno\u015b\u0107 oddzia\u0142ywania cz\u0142owieka na \u015brodowisko Beskid\u00f3w Zachodnich w przesz\u0142o\u015bci.<\/p>\n
Badania zosta\u0142y sfinansowane w ramach Ma\u0142ego Projektu z Rezerwy Dyrektora Instytutu Nauk o Ziemi pt. \u201ePrzydatno\u015b\u0107 wybranych metod wizualizacji danych z lotniczego skaningu laserowego do inwentaryzacji antropogenicznych form terenu zwi\u0105zanych z dawnym u\u017cytkowaniem g\u00f3rskich obszar\u00f3w marginalnych\u201d.<\/p>\n
\u0179r\u00f3d\u0142o:<\/strong><\/p>\n https:\/\/doi.org\/10.1007\/s12520-023-01750-3<\/p>\n http:\/\/www.michalsobala.pl\/[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”5298″ img_size=”full” add_caption=”yes” alignment=”center”][\/vc_column][vc_column width=”1\/2″][vc_single_image image=”5297″ img_size=”full” add_caption=”yes” alignment=”center”][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" [vc_row][vc_column][vc_column_text]W odtwarzaniu historycznego krajobrazu najcz\u0119\u015bciej wykorzystuje si\u0119 archiwalne mapy i zdj\u0119cia lotnicze, kt\u00f3re przedstawiaj\u0105 jego stan w \u015bci\u015ble okre\u015blonym przekroju czasu. Poniewa\u017c archiwalne mapy s\u0105 cz\u0119sto obarczone b\u0142\u0119dami, wielu badaczy zwraca uwag\u0119 na konieczno\u015b\u0107 weryfikacji ich tre\u015bci w oparciu o inne \u017ar\u00f3d\u0142a danych. Tak\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 od ponad 20 lat daj\u0105 dane pochodz\u0105ce z lotniczego skaningu […]<\/p>\n