{"id":9762,"date":"2025-05-05T22:43:19","date_gmt":"2025-05-05T20:43:19","guid":{"rendered":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/?p=9762"},"modified":"2025-05-05T22:43:19","modified_gmt":"2025-05-05T20:43:19","slug":"dr-teresa-sikora-dla-widzialnej-psychologii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/2025\/05\/05\/dr-teresa-sikora-dla-widzialnej-psychologii\/","title":{"rendered":"dr Teresa Sikora dla Widzialnej Psychologii"},"content":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column]\r\n                <div class=\"text-modules \">\r\n                    <div class=\"container\">\r\n                         \r\n                        <div class=\"row m-0\">\r\n                            <div class=\"text-modules__content\">\r\n                                <span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>TYTU\u0141:\u00a0<\/strong>Tortilla Flat<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>AUTOR:\u00a0<\/strong>John Steinbeck<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>GATUNEK:\u00a0<\/strong>powie\u015b\u0107 spo\u0142eczno-obyczajowa<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>ZAGADNIENIA PSYCHOLOGICZNE:\u00a0<\/strong>psychologia poznawcza, psychologia jako\u015bci \u017cycia, psychologia ekonomiczna, psychologia motywacji, psychologia spo\u0142eczna<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong>POLECAJ\u0104CA:\u00a0<\/strong>dr Teresa Sikora<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Po t\u0119 ksi\u0105\u017ck\u0119 si\u0119ga si\u0119 dla zmierzenia z nieoczywisto\u015bci\u0105, kt\u00f3ra rozbraja i roz\u015bmiesza. Tekst jest jeden, ale czyta\u0107 mog\u0105 przecie\u017c osoby o bardzo odmiennych typach umys\u0142owo\u015bci. Zar\u00f3wno po lekturze\u00a0<em>Tortilla Flat<\/em>, jak i w jej trakcie opinie czytelnik\u00f3w mog\u0105 rozci\u0105ga\u0107 si\u0119 pomi\u0119dzy dwoma skrajnymi os\u0105dami. Ka\u017cdy z tych biegun\u00f3w mo\u017cna opisa\u0107 s\u0142owami zaczerpni\u0119tymi z tej\u017ce powie\u015bci. Jeden z nich podsumowuj\u0105 s\u0142owa:\u00a0<em>To nie jest dobra historia. Za du\u017co tu r\u00f3\u017cnych zdarze\u0144 i za du\u017co lekcji moralnych. A jedne wyst\u0119puj\u0105 przeciwko drugim. Ta opowie\u015b\u0107 ci\u0119\u017cko wchodzi do g\u0142owy. I nie dowodzi niczego.\u00a0<\/em>Drugi za\u015b opisuj\u0105 okre\u015blenia:\u00a0<em>Mnie si\u0119 podoba, bo nie ma \u017cadnego specjalnego znaczenia, kt\u00f3re od razu wida\u0107, a jednocze\u015bnie zdaje si\u0119 co\u015b znaczy\u0107. Tylko nie wiem co<\/em>. I zupe\u0142nie jak w przypowie\u015bciach rabin\u00f3w \u2013 w obu tych podej\u015bciach jest wiele racji.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Bo przecie\u017c to jaka jest odpowied\u017a zale\u017cy w du\u017cym stopniu od tego, kto pyta. Mo\u017cna wi\u0119c, w poszukiwaniu jednoznaczno\u015bci i wyrazistych kryteri\u00f3w uzna\u0107, \u017ce pijaczyna, awanturnik, z\u0142odziej, bezrobotny, cz\u0142owiek bez sta\u0142ego \u017ar\u00f3d\u0142a dochod\u00f3w, rodziny i adresu oraz bywalec aresztu nie mo\u017ce by\u0107 jednocze\u015bnie humanist\u0105, przyjacielem, intelektualist\u0105 i s\u0119dzi\u0105 moralno\u015bci.. \u017be nie ma \u017cadnej mo\u017cliwo\u015bci pogodzenia ze sob\u0105 \u017cycia i \u015bmierci, przyja\u017ani i nielojalno\u015bci, gwa\u0142tu i czu\u0142o\u015bci, g\u0142upoty i racjonalno\u015bci. \u017be, wobec powy\u017cszego, nale\u017cy \u201emi\u0119dzy bajki w\u0142o\u017cy\u0107\u201d opowie\u015b\u0107 o \u017cyciu grupki m\u0119\u017cczyzn z kalifornijskiej mie\u015bciny w czasach po pierwszej wojnie \u015bwiatowej, dla kt\u00f3rych licz\u0105 si\u0119 g\u0142\u00f3wnie\u00a0<em>mi\u0142o\u015b\u0107, bijatyka i troch\u0119 wina.\u00a0<\/em>Co wi\u0119cej, w umys\u0142ach ci\u0105\u017c\u0105cych ku niepodlegaj\u0105cemu dyskusji moralnemu uporz\u0105dkowaniu, powie\u015b\u0107 mo\u017ce wzbudzi\u0107 zwyczajny niesmak i odraz\u0119. Na przyk\u0142ad wtedy, kiedy czyta\u0107 b\u0119dziemy o wzbudzaj\u0105cych powszechnie m\u0119skie po\u017c\u0105danie, dwunastoletnich dziewczynkach.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Czytelnikom, kt\u00f3rym wieloznaczno\u015b\u0107 nie jest straszna, ta sama historia oferuje nieinwazyjn\u0105, urocz\u0105 zabaw\u0119 w\u0142asnymi przekonaniami i emocjami. Z perspektywy regu\u0142 \u017cycia Zachodu trzeciej dekady XXI wieku, post\u0119powanie bohater\u00f3w wydaje si\u0119, co najmniej, nieracjonalne, a momentami nawet niehumanitarne. Jak cho\u0107by gdy b\u0119dziemy czyta\u0107 o rzucaniu przez matk\u0119 dziewi\u0119ciorga dzieci fasoli na pod\u0142og\u0119, \u017ceby dzieciaki zaj\u0119te jej zbieraniem i zjadaniem po prostu nie przeszkadza\u0142y. Albo o awansie spo\u0142ecznym kobiety, kt\u00f3ra\u00a0<em>\u00a0przeje\u017cd\u017ca\u0142a wsz\u0119dzie odkurzaczem, uznaj\u0105c oczywi\u015bcie, \u017ce lepiej by sprz\u0105tn\u0119\u0142a, gdyby by\u0142a elektryczno\u015b\u0107, no ale trudno mie\u0107 od razu wszystko, czego si\u0119 pragnie.\u00a0<\/em>Albo o uldze by\u0142ego w\u0142a\u015bciciela nieruchomo\u015bci, kt\u00f3ry \u201e<em>gdyby dom si\u0119 nie spali\u0142 \u2013 pomy\u015bla\u0142 \u2013 sta\u0142bym<\/em>\u00a0<em>si\u0119 chciwy, my\u015bl\u0105c ci\u0105gle o komornym<\/em>. Dezorientacja, rozbawienie czy, nawet, wzburzenie do\u015bwiadczane przy czytaniu\u00a0<em>Tortilla Flat<\/em>\u00a0mog\u0105 by\u0107 jedn\u0105 z dr\u00f3g odczytywania zawartej w tym dziele metafory.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">I wtedy na b\u0119d\u0105cego autorem tej ksi\u0105\u017cki Johna Steinbeck\u2019a mo\u017cna popatrze\u0107 jak na powie\u015bciowego Emilio: \u201e<em>Widzicie, ile spraw za\u0142atwi\u0142 jedn\u0105 \u015bwini\u0105: przywi\u0105zanie, mi\u0142o\u015b\u0107, zemst\u0119 i smaczne jedzenie<\/em>\u201d. I do tego krzepi\u0105co\u2026<\/span> \r\n                                <div class=\"mt-3\"><a href=\"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wspolpraca\/widzialna-psychologia\/psychologiczny-dom-kultury\/\" class=\"link-button mr-3 \">Psychologiczny Dom Kultury<\/a><\/div>\r\n                            <\/div>\r\n                            \r\n                            <div class=\"text-modules__img\"><img src=\"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-content\/uploads\/sites\/33\/zdjecia\/olia-gozha-J4kK8b9Fgj8-unsplash.jpg\" alt=\"img\"><\/div>\r\n                        <\/div>\r\n                    <\/div>\r\n                <\/div>[\/vc_column][\/vc_row]<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][\/vc_column][\/vc_row] [&#8230;]<\/p>\n<p><a class=\"btn btn-secondary understrap-read-more-link\" href=\"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/2025\/05\/05\/dr-teresa-sikora-dla-widzialnej-psychologii\/\">Read More&#8230;<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":6627,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_expiration-date-status":"","_expiration-date":0,"_expiration-date-type":"","_expiration-date-categories":[],"_expiration-date-options":[]},"categories":[36],"tags":[],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9762"}],"collection":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/users\/6627"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9762"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9762\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9766,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9762\/revisions\/9766"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9762"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9762"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/us.edu.pl\/instytut\/ip\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9762"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}