{"id":14760,"date":"2021-06-29T09:26:20","date_gmt":"2021-06-29T07:26:20","guid":{"rendered":"https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/?p=14760"},"modified":"2021-07-20T11:29:07","modified_gmt":"2021-07-20T09:29:07","slug":"janusz-gluza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/2021\/06\/29\/janusz-gluza\/","title":{"rendered":"Janusz Gluza"},"content":{"rendered":"

[vc_row css=”.vc_custom_1626772894639{margin-bottom: 0px !important;border-bottom-width: 0px !important;padding-bottom: 0px !important;}”][vc_column]\r\n

\r\n
\r\n \r\n

pl30cern.us.edu.pl<\/span><\/a><\/p>\n

CERN | Moja historia<\/strong><\/span><\/p>\n

\n

\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column][\/vc_row][vc_row content_placement=”middle” el_class=”container” css=”.vc_custom_1626772885926{margin-top: 0px !important;margin-bottom: 0px !important;border-top-width: 0px !important;border-bottom-width: 0px !important;padding-top: 0px !important;padding-bottom: 0px !important;}”][vc_column width=”1\/3″ css=”.vc_custom_1624433902567{margin-right: 10px !important;margin-bottom: 16px !important;}” el_class=”centrum-niebieskie”][vc_empty_space][vc_row_inner content_placement=”middle”][vc_column_inner el_class=”foto”]\r\n

\r\n
\r\n \r\n
<\/p>\n

\"Janusz
\nfot. archiwum prywatne
\n<\/em><\/span><\/p>\n

\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_column][vc_column width=”2\/3″ css=”.vc_custom_1624438846096{border-left-width: 1px !important;border-left-color: #eaeaea !important;}”]\r\n

\r\n
\r\n \r\n

prof. dr hab. JANUSZ GLUZA<\/strong><\/span><\/small><\/p>\n

\n

\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[vc_column_text css=”.vc_custom_1625061646220{border-left-width: 2px !important;padding-left: 20px !important;border-left-color: #9b132a !important;border-left-style: solid !important;}”]<\/p>\n

Wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105c z wybitnymi, \u015bwiatowej klasy teoretykami i eksperymentatorami, mam nieodparte wra\u017cenie udzia\u0142u w z\u0142o\u017conych, ponadczasowych projektach i przyczynianie si\u0119 do tego, i\u017c Uniwersytet \u015al\u0105ski jest rozpoznawalny jako o\u015brodek naukowy w kraju i na \u015bwiecie, co daje niema\u0142\u0105 satysfakcj\u0119. <\/em><\/p>\n

[\/vc_column_text][vc_empty_space][\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column css=”.vc_custom_1624516553425{background-color: #f5fcff !important;}”]\r\n

\r\n
\r\n \r\n
<\/p>\n\n\n\n
\n
CERN\u00a0|\u00a0MOJA\u00a0HISTORIA <\/strong><\/div>\n<\/td>\n
\n
\n


\nPrecyzyjne obliczenia teoretyczne na potrzeby fizyki
\n<\/strong><\/span><\/small><\/p>\n

\n

Pomimo gwa\u0142townego rozwoju technologii i nauki, w fizyce pozostaje wiele fundamentalnych pyta\u0144 o natur\u0119 wszech\u015bwiata, na kt\u00f3re nie znamy odpowiedzi. Na przyk\u0142ad: czym jest tzw. ciemna materia; czym spowodowana jest asymetria mi\u0119dzy materi\u0105 a antymateri\u0105; dlaczego cz\u0105stki maj\u0105 tak diametralnie r\u00f3\u017cne masy; ile w\u0142a\u015bciwie mamy rodzaj\u00f3w neutrin? Odpowiedzi na te i wiele innych pyta\u0144 zajmuj\u0105cych umys\u0142y fizyk\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie, udzieli\u0107 mo\u017ce planowany nast\u0119pca LHC \u2013 Wielkiego Zderzacza Hadron\u00f3w (ang. Large Hadron Collider<\/em>), czyli FCC – Przysz\u0142y Akcelerator Ko\u0142owy (ang. Future Circular Collider<\/em>). Zderzacz ko\u0142owy, kt\u00f3rego budowa rozwa\u017cana jest na terenie CERN-u, mia\u0142by mie\u0107 obw\u00f3d 100 km i przy wykorzystaniu najznakomitszych dost\u0119pnych technologii pozwoli na uzyskanie nawet 100 razy bardziej precyzyjnych pomiar\u00f3w ni\u017c obecne. Jednak\u017ce sam eksperyment to za ma\u0142o.<\/p>\n

We wsp\u00f3\u0142czesnej fizyce do dokonania odkrycia potrzebna jest wsp\u00f3\u0142praca teorii z eksperymentem. Bez przewidywa\u0144 teoretycznych nie byliby\u015bmy w stanie dobrze zinterpretowa\u0107 wynik\u00f3w pomiar\u00f3w, a co za tym idzie, ca\u0142y projekt o \u0142\u0105cznym koszcie kilku miliard\u00f3w euro by\u0142by po prostu bezu\u017cyteczny. Od strony teoretycznej potrzebne jest uzyskanie wi\u0119kszej precyzji oblicze\u0144. Poni\u017cej ilustracja planowanego zderzacza FCC z zaznaczeniem obecnie funkcjonuj\u0105cego LHC o obwodzie 27 km.<\/p>\n

\"zdj\u0119cie<\/p>\n

Usytuowanie geograficzne akcelerator\u00f3w LHC i FCC.
\nZdj\u0119cie z artyku\u0142u: \u201eTheory goes forward to meet the FCC-ee strong experimental demands\u201d,
\nJanusz Gluza & Alain Blondel, 2nd Apr 2018,
\nhttps:\/\/ep-news.web.cern.ch\/content\/theory-goes-forward-meet-fcc-ee-strong-experimental-demands#<\/a><\/p>\n

\n

Prywatne spostrze\u017cenia | Notka o zespole <\/strong><\/span><\/small>
\nBadania zespo\u0142u \u201eTeoria i fenomenologia fizyki cz\u0105stek\u201d w Instytucie Fizyki im. Augusta Che\u0142kowskiego Uniwersytetu \u015al\u0105skiego, kt\u00f3rego jestem liderem, prowadzone s\u0105 w kilku kierunkach, z naciskiem na precyzyjne obliczenia efekt\u00f3w perturbacyjnych wy\u017cszego rz\u0119du dla obserwabli elektros\u0142abych w LHC i przysz\u0142ych akceleratorach lepton\u00f3w. W szczeg\u00f3lno\u015bci koncentrujemy si\u0119 na dzia\u0142alno\u015bci zwi\u0105zanej z projektem FCC. Tematyka badawcza obejmuje: precyzyjne obliczanie parametr\u00f3w i obserwabli Modelu Standardowego, fenomenologi\u0119 rozszerze\u0144 Modelu Standardowego oraz rozw\u00f3j metod i narz\u0119dzi do obliczania wielop\u0119tlowych ca\u0142ek Feynmana.<\/p>\n

Moja wsp\u00f3\u0142praca z CERN-em rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w 2013 roku, gdy prof. Stanis\u0142aw Jadach z Instytutu Fizyki J\u0105drowej Polskiej Akademii Nauk w Krakowie zatelefonowa\u0142 do mnie z informacj\u0105, i\u017c powstaje nowy projekt w CERN-ie dotycz\u0105cy przysz\u0142ych akcelerator\u00f3w (chodzi\u0142o o FCC) i moja praca jako teoretyka by\u0142aby bardzo pomocna dla tego projektu. Wcze\u015bniej wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142em g\u0142\u00f3wnie z niemieckim o\u015brodkiem naukowym DESY. Tak si\u0119 sk\u0142ada\u0142o, i\u017c rozpocz\u0105\u0142em mniej wi\u0119cej w tym samym czasie (2012 rok) wraz z dr. Tordem Riemannem (DESY) i jego doktorantem Johannem Usovitschem, prof. Ayresem Freitasem (University of Pittsburgh, USA) oraz dr. Ievgenem Dubovykiem (przez rok go\u015bci\u0142 wtedy w Katowicach w ramach sieci EU LHCPhenonet) prace nad doko\u0144czeniem oblicze\u0144 teoretycznych w ramach Modelu Standardowego do rozpadu bozonu Z, w drugim rz\u0119dzie rachunku zaburze\u0144. Optymistycznie liczyli\u015bmy, i\u017c metod\u0119, kt\u00f3r\u0105 opracowali\u015bmy (obliczanie ca\u0142ek Feynmana w reprezentacji Mellin-Barnesa), da si\u0119 szybko zastosowa\u0107 do tych oblicze\u0144. W sumie sko\u0144czyli\u015bmy prac\u0119 dopiero sze\u015b\u0107 lat p\u00f3\u017aniej, w 2018 roku. Niestety powa\u017cne projekty wykraczaj\u0105ce poza obecny stan wiedzy si\u0142\u0105 rzeczy s\u0105 bardzo czasoch\u0142onne. W sumie jednak warto podejmowa\u0107 ryzyko wykonania takich prac, kt\u00f3rych owocem s\u0105 wa\u017cne publikacje wchodz\u0105ce do kanonu literatury danej dziedziny.<\/p>\n

Obecnie w zespole pracuje grupa uzdolnionych, pe\u0142nych zaanga\u017cowania naukowc\u00f3w; adiunkci: dr Bartosz Dziewit i dr Ievgen Dubovyk, doktoranci: Wojciech Flieger, Krzysztof Grzanka i Magdalena Kordiaczy\u0144ska, studenci Karolina Skrzydelska i Szymon Zi\u0119ba. Wsp\u00f3\u0142pracujemy z naukowcami z USA, Niemiec, Indii. Realizujemy zadania naukowe, mi\u0119dzy innymi w ramach projekt\u00f3w badawczych Narodowego Centrum Nauki, kt\u00f3rych tematyka jest \u015bci\u015ble powi\u0105zana z CERN-em:<\/p>\n