11 lutego<\/span><\/small><\/strong><\/p>\n MI\u0118DZYNARODOWY DZIE\u0143 KOBIET I\u00a0DZIEWCZ\u0104T W NAUCE<\/span><\/small><\/strong><\/p>\n Przeczytaj te\u017c:<\/p>\n Mi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Kobiet i Dziewcz\u0105t w Nauce 2022<\/a> \n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[vc_single_image image=”16858″ img_size=”full” alignment=”center” style=”vc_box_rounded” onclick=”custom_link” img_link_target=”_blank” link=”https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/category\/kartka-z-kalendarza\/”][\/vc_column][vc_column width=”3\/4″]\r\n \u201eKartka z kalendarza\u201d<\/a> to cykl artyku\u0142\u00f3w, kt\u00f3re powstawa\u0142y z okazji r\u00f3\u017cnych nietypowych \u015bwi\u0105t. Autorami prezentowanych materia\u0142\u00f3w s\u0105 studenci, doktoranci i pracownicy Wydzia\u0142u Nauk \u015acis\u0142ych i Technicznych U\u015a.<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[vc_separator color=”custom” accent_color=”#9b132a”]\r\n 11 lutego obchodzony jest Mi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Kobiet i Dziewcz\u0105t w Nauce.<\/p>\n Dzisiejsze \u015bwi\u0119to obchodzimy od 2016 roku z inicjatywy UNESCO, UN Women oraz ITU (Mi\u0119dzynarodowy Zwi\u0105zek Telekomunikacyjny) przez Zgromadzenie Og\u00f3lne ONZ. Jego g\u0142\u00f3wnym celem jest popularyzacja dost\u0119pno\u015bci nauki, technologii, in\u017cynierii, matematyki oraz kszta\u0142cenia i bada\u0144 dla kobiet i dziewcz\u0105t na wszystkich szczeblach edukacji, a tak\u017ce uznanie ich kluczowej roli w rozwoju nauki.<\/p>\n Na temat tego, jak wa\u017cna jest rola kobiet w nauce rozmawia\u0142y nasze badaczki w czasie panelu dyskusyjnego w ramach spotkania pt.\u00a0Pi\u0119kniejsza strona nauki<\/a> po\u015bwi\u0119conego pami\u0119ci Marii Goeppert-Mayer, nazywanej te\u017c „Ta\u0144cz\u0105c\u0105 z atomami”. Spotkanie odby\u0142o si\u0119 14 listopada 2024 r. Zapraszamy do lektury podsumowuj\u0105cej oraz obejrzenia relacji zdj\u0119ciowej.<\/p>\n Czy nauki \u015bcis\u0142e i techniczne s\u0105 przeznaczeniem tylko jednej p\u0142ci, czy jest to mo\u017ce kolejna teza, kt\u00f3r\u0105 warto wys\u0142a\u0107 do lamusa?<\/p>\n Co kobieta mo\u017ce wnie\u015b\u0107 do nauk \u015bcis\u0142ych? Inne spojrzenie, inny rodzaj entuzjazmu… Czy co\u015b jeszcze?<\/p>\n Zapytali\u015bmy o to Pa\u0144 z naszego wydzia\u0142u: dlaczego wybra\u0142y drog\u0119 Nauki?<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column][\/vc_row][vc_row][vc_column][vc_tta_tabs][vc_tta_section title=”dr hab. ANETA S\u0141ODEK, prof. U\u015a” tab_id=”1630400433402-d00081fc-b1fb”][vc_row_inner][vc_column_inner width=”1\/3″][vc_column_text el_class=”foto” css=”.vc_custom_1738848740221{padding-right: 20px !important;padding-left: 20px !important;}”] dr hab. ANETA S\u0141ODEK, prof. U\u015a profesor uczelni, Instytut Chemii<\/p>\n Zast\u0119pca Dyrektora Kierunku: Chemia, Technologia chemiczna<\/p>\n wy\u015bwietl publikacje<\/a><\/p>\n Kartka z Kalendarza – Dzie\u0144 chemika<\/a><\/p>\n \n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][vc_column_inner width=”2\/3″]\r\n Dlaczego wybra\u0142am drog\u0119 Nauki?<\/span><\/p>\n Odk\u0105d pami\u0119tam, fascynowa\u0142 mnie \u015bwiat przyrody, co sk\u0142oni\u0142o mnie do zainteresowania si\u0119 chemi\u0105. W liceum m\u00f3j nauczyciel odegra\u0142 ogromn\u0105 rol\u0119 w rozbudzeniu tej pasji \u2013 potrafi\u0142 w przyst\u0119pny spos\u00f3b wyja\u015bnia\u0107 skomplikowane zagadnienia, dzi\u0119ki czemu nauka sta\u0142a si\u0119 dla mnie ciekawa i inspiruj\u0105ca.<\/p>\n Moja przygoda z chemi\u0105 rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 na Uniwersytecie \u015al\u0105skim w Katowicach, a p\u00f3\u017aniej kontynuowa\u0142am j\u0105 na studiach doktoranckich w Uniwersytecie w Bremie w Niemczech. Do\u0142\u0105czy\u0142am tam do zespo\u0142u profesora Dietera Woehrle i bra\u0142am udzia\u0142 w du\u017cym europejskim projekcie, w kt\u00f3rym wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142o kilka uniwersytet\u00f3w. Wyjazd do Niemiec nie by\u0142 \u0142atwy \u2013 musia\u0142am przej\u015b\u0107 przez skomplikowany proces wizowy i odnale\u017a\u0107 si\u0119 w nowym otoczeniu. Jednak to do\u015bwiadczenie nauczy\u0142o mnie elastyczno\u015bci i odporno\u015bci, kt\u00f3re s\u0105 dla mnie cenne do dzi\u015b.<\/p>\n Podczas bada\u0144 w Niemczech odkry\u0142am, jak ekscytuj\u0105ce jest stawianie hipotez i przyczynianie si\u0119 do rozwoju nauki. Zauwa\u017cy\u0142am te\u017c r\u00f3\u017cnice w podej\u015bciu do bada\u0144 \u2013 lepsze wyposa\u017cenie laboratori\u00f3w, wi\u0119ksze fundusze i nacisk na wsp\u00f3\u0142prac\u0119 sprawia\u0142y, \u017ce praca by\u0142a bardziej efektywna. To do\u015bwiadczenie ukszta\u0142towa\u0142o moje podej\u015bcie do nauki \u2013 dzi\u015b wiem, jak wa\u017cna jest praca zespo\u0142owa i dzielenie si\u0119 wiedz\u0105.<\/p>\n Gdybym mia\u0142a ponownie wybra\u0107 swoj\u0105 drog\u0119 zawodow\u0105, bez wahania zdecydowa\u0142abym si\u0119 na nauk\u0119. Praca badawcza daje mi ogromn\u0105 satysfakcj\u0119 i mo\u017cliwo\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142pracy z wybitnymi naukowcami z ca\u0142ego \u015bwiata. Mia\u0142am szcz\u0119\u015bcie spotka\u0107 inspiruj\u0105cych mentor\u00f3w, zw\u0142aszcza profesora Woehrle, kt\u00f3ry nie tylko d\u0105\u017cy\u0142 do doskona\u0142o\u015bci naukowej, ale tak\u017ce troszczy\u0142 si\u0119 o sw\u00f3j zesp\u00f3\u0142.<\/p>\n M\u0142odym kobietom, kt\u00f3re my\u015bl\u0105 o karierze naukowej, radz\u0119, by korzysta\u0142y z dost\u0119pnych dzi\u015b mo\u017cliwo\u015bci. Nauka jest dzi\u015b bardziej otwarta na kobiety ni\u017c kiedy\u015b, a wsparcie mentor\u00f3w i sieci kontakt\u00f3w jest nieocenione. Kluczem do sukcesu s\u0105 ciekawo\u015b\u0107, ci\u0119\u017cka praca i wytrwa\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n Obecnie pracuj\u0119 w Instytucie Chemii Uniwersytetu \u015al\u0105skiego. Zajmuj\u0119 si\u0119 projektowaniem nowych uk\u0142ad\u00f3w donorowo-akceptorowych opartych na ma\u0142ych cz\u0105steczkach aromatycznych i heterocyklicznych oraz badaniem ich w\u0142a\u015bciwo\u015bci i zastosowa\u0144 w optoelektronice (m.in. w ogniwach fotowoltaicznych i diodach elektroluminescencyjnych) oraz w bioobrazowaniu. Patrz\u0105c wstecz, widz\u0119, \u017ce moj\u0105 drog\u0119 wyznacza\u0142y pasja, wytrwa\u0142o\u015b\u0107 i rado\u015b\u0107 z odkrywania nowych rzeczy \u2013 i to nadal mnie nap\u0119dza.<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_tta_section][vc_tta_section title=”prof. dr hab. MONIKA MUSIA\u0141” tab_id=”1630400433390-399ec060-c734″][vc_row_inner][vc_column_inner width=”1\/3″][vc_column_text el_class=”foto” css=”.vc_custom_1738848755558{padding-right: 20px !important;padding-left: 20px !important;}”] prof. dr hab. MONIKA MUSIA\u0141 profesor, Instytut Chemii<\/p>\n wy\u015bwietl publikacje<\/a><\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][vc_column_inner width=”2\/3″]\r\n Dlaczego wybra\u0142am drog\u0119 Nauki?<\/span><\/p>\n Moja podr\u00f3\u017c ku chemii teoretycznej rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 w czasie moich licealnych lat. Chemia, wyk\u0142adana na poziomie szko\u0142y \u015bredniej, by\u0142a dla mnie fascynuj\u0105cym przedmiotem, najbardziej atrakcyjnym, z tymi fantazyjnymi wzorami zwi\u0105zk\u00f3w organicznych, pi\u0119knymi formu\u0142ami chemicznymi, ustalaniem mo\u017cliwych izomer\u00f3w czy uzgadnianiem wsp\u00f3\u0142czynnik\u00f3w w r\u00f3wnaniach reakcji. Mia\u0142a w sobie co\u015b z kombinatoryki, a nie tylko z tradycyjnej chemii. Lubi\u0142am te\u017c matematyk\u0119, ale wydawa\u0142a mi si\u0119 zbyt osch\u0142a, a chemia mia\u0142a to co\u015b w sobie, zauroczy\u0142a mnie, i by\u0142a przy tym dla mnie mniej abstrakcyjna ni\u017c matematyka, a r\u00f3wnocze\u015bnie intryguj\u0105ca, z ciekawymi wyzwaniami. Tak wi\u0119c wyb\u00f3r przedmiotu studi\u00f3w by\u0142 oczywisty: po prostu chemia, a nie fizyka czy matematyka, chocia\u017c w liceum by\u0142am na profilu matematyczno-fizycznym.<\/p>\n Rozczarowanie nadesz\u0142o, kiedy rozpocz\u0119\u0142am studia: okaza\u0142o si\u0119, \u017ce nie mam tzw. smyka\u0142ki do pracy w laboratorium. Na papierze otrzymywa\u0142am ka\u017cdy zwi\u0105zek bezb\u0142\u0119dnie, ale w laboratorium \u2013 jak po grudzie. I wtedy znowu ol\u015bnienie: pojawi\u0142a si\u0119 chemia, kt\u00f3ra nie musia\u0142a korzysta\u0107 z laboratorium \u2014 to by\u0142a chemia kwantowa. Oczywi\u015bcie, wymaga\u0142a lepszej znajomo\u015bci matematyki, ale to nie by\u0142 problem. Ponadto fakt, \u017ce mo\u017cna przewidzie\u0107 przy u\u017cyciu komputera i odpowiednich narz\u0119dzi, tzn. program\u00f3w, w\u0142a\u015bciwo\u015bci chemiczne i fizyczne zwi\u0105zku chemicznego, by\u0142o niewiarygodne, ale prawdziwe. Oczywi\u015bcie, dzi\u015b wiem, \u017ce to nie jest takie proste i jednoznaczne, ale zdecydowa\u0142am, \u017ce chemia kwantowa b\u0119dzie moim wymarzonym polem dzia\u0142alno\u015bci naukowej.<\/p>\n Jak wi\u0119c mo\u017cna oczekiwa\u0107, moje g\u0142\u00f3wne zainteresowania skupiaj\u0105 si\u0119 na chemii kwantowej, a w szczeg\u00f3lno\u015bci na tworzeniu nowych metod obliczeniowych dla chemik\u00f3w. Jedn\u0105 z nich zaproponowa\u0142am w doktoracie, w ramach kt\u00f3rego zaimplementowa\u0142am najbardziej zaawansowan\u0105 i dok\u0142adn\u0105, w owym czasie, metod\u0119 kwantowo-chemiczn\u0105, w ramach popularnej metody sprz\u0119\u017conych klaster\u00f3w, jednak bardzo kosztown\u0105. To by\u0142a moja przepustka do grupy tworz\u0105cej nowe narz\u0119dzia teoretyczne \u2013 metody chemii kwantowej. Wkr\u00f3tce po tym zosta\u0142am zaproszona do prowadzenia bada\u0144\u00a0podoktorskich\u00a0w Quantum\u00a0Theory\u00a0Project\u00a0(QTP) w Uniwersytecie Florydy, w\u00a0Gainesville, w tamtym czasie wiod\u0105cej \u015bwiatowej instytucji zajmuj\u0105cej si\u0119 chemi\u0105 kwantow\u0105, gdzie pracowa\u0142am w grupie prof.\u00a0Rodneya\u00a0J.\u00a0Bartletta. Prof.\u00a0Bartlett\u00a0jest jednym z wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u00f3w najbardziej rozpowszechnionej metody chemii kwantowej, wspomnianej ju\u017c wcze\u015bniej, metody sprz\u0119\u017conych klaster\u00f3w. Wsp\u00f3\u0142praca z prof.\u00a0Bartlett\u2019em\u00a0jest aktywna do dzi\u015b (ponad 20 lat), a jej efektem s\u0105 wsp\u00f3lnie opublikowane prace (ponad 30), a tak\u017ce szereg program\u00f3w komputerowych dla nowych wariant\u00f3w metody sprz\u0119\u017conych klaster\u00f3w.<\/p>\n Moje badania znajduj\u0105 rezonans w\u015br\u00f3d chemik\u00f3w kwantowych. Niekt\u00f3re opracowane przeze mnie programy s\u0105 do dzisiaj jedynymi programami na \u015bwiecie pozwalaj\u0105cymi na tak dok\u0142adne wyznaczanie niekt\u00f3rych parametr\u00f3w molekularnych. Wszystkie prace po\u015bwi\u0119cone tworzeniu nowych metod wywo\u0142uj\u0105 uznanie w \u015brodowisku, co przejawia si\u0119 w licznych cytowaniach tych\u017ce prac. Jedna z nich, opublikowana wsp\u00f3lnie z prof.\u00a0Bartlett\u2019em, ma blisko 4000 cytowa\u0144 i nadal jest doceniana przez chemik\u00f3w kwantowych.<\/p>\n Kiedy patrz\u0119 wstecz, my\u015bl\u0119, \u017ce mia\u0142am ogromne szcz\u0119\u015bcie, \u017ce mog\u0142am pracowa\u0107 zar\u00f3wno w Polsce, jak i w USA. Dzi\u0119ki temu mog\u0142am zdoby\u0107 do\u015bwiadczenie zawodowe w jednym z najlepszych o\u015brodk\u00f3w chemii kwantowej na \u015bwiecie, wspomnianym\u00a0QTP. Uczenie si\u0119 o metodach wywodz\u0105cych si\u0119 z pierwszej zasady, podwalin fizyki i chemii, tworzenie nowych metod charakteryzuj\u0105cych si\u0119 wysok\u0105 dok\u0142adno\u015bci\u0105 uzyskiwanych wynik\u00f3w, sprawia mi wiele satysfakcji, \u017ce mog\u0119 otrzyma\u0107 takie same wyniki dzi\u0119ki obliczeniom teoretycznym, jak te uzyskiwane podczas skomplikowanych eksperyment\u00f3w w laboratorium.<\/p>\n Kiedy mierz\u0119 si\u0119 z problemami naukowymi i rozwi\u0105zuj\u0119 je \u2014 to dla mnie prawdziwa przyjemno\u015b\u0107. To bardziej wyzwanie, pasja, a nie tylko praca.\u00a0\u201eWybierz prac\u0119, kt\u00f3r\u0105 kochasz, a nie przepracujesz ani jednego dnia w swoim \u017cyciu” – Konfucjusz.<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_tta_section][vc_tta_section title=”dr MESUDE ZELIHA ARKAN” tab_id=”1630400573513-45f1ea29-a778″][vc_row_inner][vc_column_inner width=”1\/3″][vc_column_text el_class=”foto” css=”.vc_custom_1738911495892{padding-right: 20px !important;padding-left: 20px !important;}”] dr MESUDE ZELIHA ARKAN<\/strong><\/small><\/span><\/p>\n adiunkt, Instytut Chemii<\/p>\n wy\u015bwietl publikacje<\/a><\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][vc_column_inner width=”2\/3″]\r\n Dlaczego wybra\u0142am drog\u0119 Nauki?<\/span><\/p>\n W szkole \u015bredniej uwa\u017ca\u0142am, \u017ce nie jestem wystarczaj\u0105co szalona, aby studiowa\u0107 nauki podstawowe. Ale w ostatniej klasie m\u00f3j nauczyciel chemii sprawi\u0142, \u017ce zakocha\u0142am si\u0119 w chemii. P\u00f3\u017aniej, ilekro\u0107 pytano mnie \u201ejaki kierunek chcesz studiowa\u0107?\u201d, zawsze odpowiada\u0142am, \u017ce chemi\u0119. Jest takie powiedzenie w Turcji: \u201eJe\u015bli powiesz swoje marzenie czterdzie\u015bci razy, to si\u0119 spe\u0142ni\u201d. Udowodni\u0142am prawdziwo\u015b\u0107 tego powiedzenia \ud83d\ude00<\/p>\n Zajmowanie si\u0119 chemi\u0105 ukszta\u0142towa\u0142o m\u00f3j charakter. Wzros\u0142o moje pragnienie odkrywania nowych rzeczy. Tajemnicze i trudne rzeczy bardziej przyci\u0105gn\u0119\u0142y moj\u0105 uwag\u0119. Z tego powodu zdecydowa\u0142am si\u0119 kontynuowa\u0107 edukacj\u0119 w \u015brodowisku akademickim po uzyskaniu tytu\u0142u licencjata. W trakcie mojego \u017cycia akademickiego pozna\u0142am bardzo utalentowanych naukowc\u00f3w. Bra\u0142am udzia\u0142 w r\u00f3\u017cnych konferencjach i prezentacjach. Pracowa\u0142am z badaczami o r\u00f3\u017cnym do\u015bwiadczeniu i tworzy\u0142am publikacje akademickie. Obecnie mam przyjaci\u00f3\u0142 w wielu cz\u0119\u015bciach \u015bwiata, kt\u00f3rych mog\u0119 odwiedza\u0107, a nawet prowadzi\u0107 z nimi projekty. Czasami, je\u015bli mam jaki\u015b problem do rozwi\u0105zania, wysy\u0142am e-mail do jednego z moich przyjaci\u00f3\u0142 i wymieniam si\u0119 z nim pomys\u0142ami. Wszystkie te zalety s\u0105 pi\u0119knem, kt\u00f3re przynios\u0142a mi nauka.<\/p>\n Na podstawie moich dotychczasowych bada\u0144 laboratoryjnych i obserwacji mog\u0119 powiedzie\u0107, \u017ce \u015brodowiska, w kt\u00f3rych pracuj\u0105 kobiety-naukowcy, s\u0105 bardziej zorganizowane i czystsze ni\u017c \u015brodowiska pracy, w kt\u00f3rych obecni s\u0105 tylko m\u0119\u017cczy\u017ani. Ponadto mo\u017cemy zaoferowa\u0107 inne rozwi\u0105zania napotkanych problem\u00f3w. Dlatego kobiety-naukowcy powinny by\u0107 w\u0142\u0105czane do ka\u017cdego projektu badawczego. Ka\u017cda m\u0142oda kobieta zainteresowana nauk\u0105 powinna prze\u017cy\u0107 t\u0119 przygod\u0119.<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_tta_section][vc_tta_section title=”dr KATARZYNA SCHMIDT, prof. U\u015a” tab_id=”1630400826613-b6dbbb65-4627″][vc_row_inner][vc_column_inner width=”1\/3″][vc_column_text el_class=”foto” css=”.vc_custom_1738933105369{padding-right: 20px !important;padding-left: 20px !important;}”] dr KATARZYNA SCHMIDT, prof. U\u015a profesor uczelni, Instytut Fizyki im. A. Che\u0142kowskiego<\/p>\n Zast\u0119pca Dyrektora Instytutu Fizyki im. Augusta Che\u0142kowskiego w kadencji 2022-2026<\/p>\n wy\u015bwietl publikacje<\/a><\/p>\n CERN | Moja historia<\/a><\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>[\/vc_column_inner][vc_column_inner width=”2\/3″]\r\n Dlaczego wybra\u0142am drog\u0119 Nauki?<\/span><\/p>\n Kobiety w naukach \u015bcis\u0142ych: Moja droga do CERN-u<\/strong><\/span><\/p>\n Nauka towarzyszy\u0142a mi od zawsze. Pierwszy rok swojego \u017cycia sp\u0119dzi\u0142am w akademiku w Katowicach-Ligocie, gdzie moi rodzice \u2013 wci\u0105\u017c jeszcze studenci fizyki i chemii \u2013 \u0142\u0105czyli rodzicielstwo ze studiami. Jedno z moich ulubionych zdj\u0119\u0107 z dzieci\u0144stwa pokazuje mnie jako kilkumiesi\u0119czne dziecko z podr\u0119cznikiem do fizyki w jednej r\u0119ce i kablem w drugiej. To zdj\u0119cie zrobi\u0142 m\u00f3j tata, kt\u00f3ry do dzi\u015b twierdzi, \u017ce od zawsze wiedzia\u0142, co ze mnie wyro\u015bnie. Jednak\u017ce Rodzice nigdy nie wywierali na mnie presji, kim powinnam zosta\u0107 w przysz\u0142o\u015bci, ale fakt, \u017ce oboje s\u0105 \u015bcis\u0142owcami, z pewno\u015bci\u0105 wp\u0142yn\u0105\u0142 na moje podej\u015bcie do nauk \u015bcis\u0142ych. Matematyka, fizyka czy chemia by\u0142y dla mnie czym\u015b naturalnym, codziennym \u2013 nie postrzega\u0142am ich jako dziedzin wyj\u0105tkowo trudnych czy zarezerwowanych tylko dla wybranych. Dla mnie to by\u0142y po prostu zwyk\u0142e przedmioty, dost\u0119pne dla ka\u017cdego, kto chcia\u0142 si\u0119 ich uczy\u0107. To podej\u015bcie ukszta\u0142towa\u0142o moj\u0105 \u015bcie\u017ck\u0119 naukow\u0105 i utwierdzi\u0142o mnie w przekonaniu, \u017ce nauki \u015bcis\u0142e nie maj\u0105 p\u0142ci \u2013 s\u0105 dla wszystkich, kt\u00f3rzy maj\u0105 odwag\u0119 je zg\u0142\u0119bia\u0107.<\/p>\n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n fot. Tata dr Katarzyny Schmidt, prof. U\u015a<\/p>\n \n<\/div>\r\n <\/div>\r\n <\/div>\r\n Pocz\u0105tki: Od szkolnej \u0142awki do pierwszych marze\u0144<\/strong><\/span><\/p>\n Moja prawdziwa fascynacja fizyk\u0105 zacz\u0119\u0142a si\u0119 ju\u017c w szkole podstawowej dzi\u0119ki wspania\u0142ej nauczycielce, kt\u00f3ra zach\u0119ci\u0142a mnie do przeczytania ksi\u0105\u017cki popularnonaukowej Boska cz\u0105stka <\/em>Leona Ledermana. Cho\u0107 wtedy niewiele z niej rozumia\u0142am, zapami\u0119ta\u0142am, \u017ce istniej\u0105 cz\u0105stki takie jak kwarki i mezony, a miejsca takie jak CERN s\u0105 aren\u0105 najwi\u0119kszych odkry\u0107 naukowych. To w\u0142a\u015bnie wtedy po raz pierwszy pomy\u015bla\u0142am: \u201eChc\u0119 tam by\u0107\u201d.<\/p>\n Marzenie to zacz\u0119\u0142o si\u0119 spe\u0142nia\u0107 podczas studi\u00f3w doktoranckich na Uniwersytecie \u015al\u0105skim. W 2009 roku po raz pierwszy odwiedzi\u0142am CERN w ramach programu edukacyjnego. To do\u015bwiadczenie utwierdzi\u0142o mnie w przekonaniu, \u017ce chc\u0119 tam wr\u00f3ci\u0107. I uda\u0142o si\u0119 \u2013 po kilku latach do\u0142\u0105czy\u0142am do zespo\u0142u badawczego, a ka\u017cdy kolejny pobyt w tym miejscu utwierdza\u0142 mnie w przekonaniu, \u017ce nauka to nie tylko praca, ale tak\u017ce pasja i inspiracja.<\/p>\n <\/p>\n Mi\u0119dzynarodowe do\u015bwiadczenia<\/strong><\/span><\/p>\n Po obronie doktoratu zdecydowa\u0142am si\u0119 na sta\u017c podoktorski w Stanach Zjednoczonych. To by\u0142 czas pe\u0142en wyzwa\u0144. Z jednej strony realizowa\u0142o si\u0119 moje d\u0142ugoletnie marzenie \u2013 wyjazd za ocean, kt\u00f3ry zawsze by\u0142 jednym z moich cel\u00f3w zawodowych i \u017cyciowych. Z drugiej strony, znalaz\u0142am si\u0119 w zupe\u0142nie nowej rzeczywisto\u015bci, gdzie musia\u0142am samodzielnie stawi\u0107 czo\u0142a licznym wyzwaniom organizacyjnym, takim jak znalezienie mieszkania czy formalno\u015bci zwi\u0105zane z podpisaniem um\u00f3w na wod\u0119, pr\u0105d czy wyw\u00f3z \u015bmieci. Dodatkowym wyzwaniem by\u0142 m\u00f3j poziom znajomo\u015bci j\u0119zyka angielskiego w kontek\u015bcie naukowym. Cho\u0107 swobodnie radzi\u0142am sobie z codzienn\u0105 komunikacj\u0105, to specjalistyczny j\u0119zyk zwi\u0105zany z fizyk\u0105 ci\u0119\u017ckich jon\u00f3w pocz\u0105tkowo sprawia\u0142 mi trudno\u015bci. Przez pierwsze miesi\u0105ce notowa\u0142am wszystkie informacje w trakcie spotka\u0144 czy dyskusji, a nast\u0119pnie, w wolnej chwili, analizowa\u0142am je, by zrozumie\u0107 i wykona\u0107 powierzone mi zadania. Cho\u0107 pocz\u0105tki by\u0142y trudne, trafi\u0142am do wspania\u0142ego zespo\u0142u, w kt\u00f3rym pozna\u0142am dwie kole\u017canki, r\u00f3wnie\u017c postdoktorantki. To rzadko\u015b\u0107 w \u015bwiecie nauk \u015bcis\u0142ych, ale jednocze\u015bnie dow\u00f3d na to, \u017ce kobiety coraz \u015bmielej wkraczaj\u0105 w t\u0119 dziedzin\u0119. Wsp\u00f3lnie nie tylko pracowa\u0142y\u015bmy nad skomplikowanymi projektami, ale tak\u017ce zwiedza\u0142y\u015bmy Ameryk\u0119, tworz\u0105c przyja\u017anie, kt\u00f3re przetrwa\u0142y do dzi\u015b.<\/p>\n Po ponad dw\u00f3ch latach wr\u00f3ci\u0142am do Polski i do\u0142\u0105czy\u0142am do zespo\u0142u uczestnicz\u0105cego w eksperymencie NA61\/SHINE w CERN-ie [3]. Moja praca koncentruje si\u0119 na wykorzystaniu metod uczenia maszynowego do filtrowania szum\u00f3w rejestrowanych przez detektor. Dzi\u0119ki temu mo\u017cemy optymalizowa\u0107 przestrze\u0144 dyskow\u0105 i skupia\u0107 si\u0119 na danych, kt\u00f3re maj\u0105 realne znaczenie dla eksperyment\u00f3w. To fascynuj\u0105ce, jak technologia mo\u017ce wspiera\u0107 nauk\u0119, otwieraj\u0105c nowe mo\u017cliwo\u015bci badawcze.<\/p>\n <\/p>\n Statystyki i wyzwania: Kobiety w STEM<\/strong><\/span><\/p>\n Cho\u0107 liczba kobiet w naukach \u015bcis\u0142ych, technologiach, in\u017cynierii i matematyce (STEM) stopniowo ro\u015bnie, wci\u0105\u017c stanowi\u0105 one mniejszo\u015b\u0107. Wed\u0142ug danych UNESCO, kobiety zajmuj\u0105 jedynie oko\u0142o 30% stanowisk badawczych na \u015bwiecie [1], a w fizyce czy in\u017cynierii odsetek ten jest jeszcze ni\u017cszy. W CERN-ie, cho\u0107 \u015brodowisko jest mi\u0119dzynarodowe i otwarte, kobiety wci\u0105\u017c stanowi\u0105 mniej ni\u017c 20% pracownik\u00f3w naukowych [2].<\/p>\n Wyzwania, z jakimi mierz\u0105 si\u0119 kobiety w STEM, s\u0105 z\u0142o\u017cone. Opr\u00f3cz tzw. \u201eszklanego sufitu\u201d, kt\u00f3ry utrudnia awanse, kobiety cz\u0119sto otrzymuj\u0105 mniejsze granty na badania ni\u017c ich koledzy. Dodatkowo, brakuje mentorek, kt\u00f3re mog\u0142yby inspirowa\u0107 i wspiera\u0107 m\u0142odsze pokolenia. W moim przypadku na szcz\u0119\u015bcie trafi\u0142am na wspania\u0142ych mentor\u00f3w \u2013 zar\u00f3wno kobiety, jak i m\u0119\u017cczyzn \u2013 kt\u00f3rzy pomogli mi rozwija\u0107 si\u0119 naukowo i zawodowo.<\/p>\n <\/p>\n Inspiruj\u0105ce postacie: Kobiety, kt\u00f3re zmieni\u0142y fizyk\u0119<\/strong><\/span><\/p>\n Maria Sk\u0142odowska-Curie to ikona nauki, ale warto pami\u0119ta\u0107, \u017ce nie by\u0142a jedyn\u0105 kobiet\u0105, kt\u00f3ra przyczyni\u0142a si\u0119 do rozwoju fizyki. Lise Meitner, wsp\u00f3\u0142odkrywczyni rozszczepienia j\u0105dra atomowego, czy Chien-Shiung Wu, kt\u00f3rej eksperymenty obali\u0142y prawo zachowania parzysto\u015bci, to postacie, kt\u00f3re torowa\u0142y drog\u0119 kolejnym pokoleniom kobiet w nauce. Nie mo\u017cna te\u017c zapomnie\u0107 o Jocelyn Bell Burnell, kt\u00f3ra odkry\u0142a pulsary, cho\u0107 Nagroda Nobla za to odkrycie trafi\u0142a do jej prze\u0142o\u017conego.<\/p>\n Te historie przypominaj\u0105, jak wa\u017cne jest docenianie wk\u0142adu kobiet w nauk\u0119 i jak wiele jeszcze mo\u017cemy osi\u0105gn\u0105\u0107, gdy damy im r\u00f3wne szanse.<\/p>\n <\/p>\n R\u00f3wnowaga praca\u2013\u017cycie prywatne: Jak \u0142\u0105czy\u0107 pasj\u0119 z codzienno\u015bci\u0105<\/strong><\/span><\/p>\n \u0141\u0105czenie pracy naukowej z \u017cyciem osobistym to wyzwanie, z kt\u00f3rym mierzy si\u0119 wiele kobiet w STEM. W moim przypadku kluczowe okaza\u0142o si\u0119 wsparcie bliskich oraz elastyczno\u015b\u0107, jak\u0105 oferuje praca w mi\u0119dzynarodowym \u015brodowisku naukowym. Dzi\u0119ki temu mog\u0119 realizowa\u0107 swoje pasje badawcze, jednocze\u015bnie znajduj\u0105c czas na \u017cycie rodzinne.<\/p>\n Niestety, wci\u0105\u017c spotykam si\u0119 ze stereotypami dotycz\u0105cymi kobiet w nauce. Cz\u0119sto s\u0142ysz\u0119 pytania, czy \u201efizyka to nie jest zbyt trudna dziedzina dla kobiety\u201d lub jak planuj\u0119 pogodzi\u0107 karier\u0119 z macierzy\u0144stwem. To pokazuje, jak wa\u017cne jest ci\u0105g\u0142e promowanie r\u00f3wno\u015bci i zmiana spo\u0142ecznych przekona\u0144.<\/p>\n <\/p>\n Mentorstwo i wsparcie: Inspiracja dla kolejnych pokole\u0144<\/strong><\/span><\/p>\n Bardzo niepokoi mnie, gdy rodzice w obecno\u015bci dzieci m\u00f3wi\u0105: \u201eNienawidzi\u0142am matematyki\u201d, \u201eFizyka to nie dla mnie\u201d, czy \u201eChemia by\u0142a okropna\u201d. Wydaje mi si\u0119, \u017ce nie zdaj\u0105 sobie sprawy, jak silny wp\u0142yw maj\u0105 takie s\u0142owa na m\u0142odych ludzi. Dzieci naturalnie przejmuj\u0105 postawy i przekonania swoich rodzic\u00f3w, dlatego ju\u017c na starcie mog\u0105 zra\u017ca\u0107 si\u0119 do przedmiot\u00f3w \u015bcis\u0142ych, zanim jeszcze rozpoczn\u0105 pierwsz\u0105 lekcj\u0119 fizyki czy chemii w szkole podstawowej. To wa\u017cne, aby\u015bmy jako doro\u015bli zach\u0119cali do odkrywania nauki z ciekawo\u015bci\u0105 i otwarto\u015bci\u0105, zamiast nie\u015bwiadomie zniech\u0119ca\u0107 najm\u0142odszych do tych fascynuj\u0105cych dziedzin.<\/p>\n Ja mia\u0142am szcz\u0119\u015bcie spotka\u0107 na swojej drodze wspania\u0142ych mentor\u00f3w, kt\u00f3rzy pomogli mi uwierzy\u0107 w siebie i rozwija\u0107 si\u0119 naukowo. Szczeg\u00f3lnie wa\u017cne by\u0142y dla mnie mentorki, kt\u00f3re pokazywa\u0142y, \u017ce kobieta mo\u017ce odnie\u015b\u0107 sukces w naukach \u015bcis\u0142ych, nie rezygnuj\u0105c przy tym z siebie.<\/p>\n Dzi\u015b sama staram si\u0119 wspiera\u0107 m\u0142odsze kole\u017canki, uczestnicz\u0105c w programach mentoringowych i dziel\u0105c si\u0119 swoim do\u015bwiadczeniem. Wierz\u0119, \u017ce ka\u017cda kobieta w nauce mo\u017ce by\u0107 inspiracj\u0105 dla innych, a wsparcie mi\u0119dzy kobietami jest kluczowe dla budowania pewno\u015bci siebie i prze\u0142amywania barier.<\/p>\n Jednym z najwa\u017cniejszych wyzwa\u0144 jest zach\u0119canie dziewcz\u0105t do wyboru nauk \u015bcis\u0142ych. Wiele m\u0142odych kobiet rezygnuje z kariery w STEM ze wzgl\u0119du na brak wzorc\u00f3w lub przekonanie, \u017ce to \u201em\u0119skie\u201d dziedziny. Dlatego tak wa\u017cne s\u0105 inicjatywy popularyzuj\u0105ce nauk\u0119 w\u015br\u00f3d dziewcz\u0105t.<\/p>\n Regularnie uczestnicz\u0119 w warsztatach i wyk\u0142adach dla m\u0142odzie\u017cy, podczas kt\u00f3rych opowiadam o swojej pracy i pokazuj\u0119, \u017ce fizyka mo\u017ce by\u0107 fascynuj\u0105ca i dost\u0119pna dla ka\u017cdego. Wierz\u0119, \u017ce ka\u017cda dziewczyna, kt\u00f3ra marzy o karierze naukowej, powinna mie\u0107 szans\u0119 j\u0105 realizowa\u0107 \u2013 bez wzgl\u0119du na stereotypy czy bariery.<\/p>\n <\/p>\n Nauka to pasja, kt\u00f3ra \u0142\u0105czy<\/strong><\/span><\/p>\n Moja droga do CERN-u to nie tylko historia o fizyce, ale tak\u017ce o prze\u0142amywaniu barier, wsparciu mentor\u00f3w i wierze w siebie. Jestem dumna, \u017ce mog\u0119 by\u0107 cz\u0119\u015bci\u0105 tego niezwyk\u0142ego \u015brodowiska i mam nadziej\u0119, \u017ce coraz wi\u0119cej kobiet b\u0119dzie mia\u0142o mo\u017cliwo\u015b\u0107 pod\u0105\u017cania podobn\u0105 \u015bcie\u017ck\u0105 w naukach \u015bcis\u0142ych.<\/p>\n Nauka to nie tylko liczby i r\u00f3wnania. To przede wszystkim ludzie, ich marzenia i determinacja, by odkrywa\u0107 nieznane. I cho\u0107 droga do sukcesu bywa wyboista, warto pod\u0105\u017ca\u0107 za swoj\u0105 pasj\u0105 \u2013 bo to w\u0142a\u015bnie ona czyni nasz\u0105 prac\u0119 wyj\u0105tkow\u0105.<\/p>\n <\/p>\n [1] Baskaran, Angathevar. „UNESCO science report: Towards 2030.” Institutions and Economies (2016): 125-127.<\/p>\n [2] Gender diversity on the right track at CERN, CERN, https:\/\/home.cern\/news\/news\/cern\/gender-diversity-right-track-cern<\/a>, (dost\u0119p 03-02-2025)<\/p>\n
\nMi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Kobiet i Dziewcz\u0105t w Nauce 2023<\/a>
\nMi\u0119dzynarodowy Dzie\u0144 Kobiet i Dziewcz\u0105t w Nauce 2024<\/a><\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/wp-content\/uploads\/sites\/18\/Bez-kategorii\/1-8.png\")
\nfot. Tomasz Kawka | archiwum U\u015a
\n<\/em>[\/vc_column_text]\r\n
\n<\/strong><\/small><\/span><\/p>\n
\n![\"\"](\"https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/wp-content\/uploads\/sites\/18\/Bez-kategorii\/3-9.png\")
\nfot. Tomasz Kawka | archiwum U\u015a
\n<\/em>[\/vc_column_text]\r\n
\n<\/strong><\/small><\/span><\/p>\n
\n![\"\"](\"https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/wp-content\/uploads\/sites\/18\/Bez-kategorii\/2-7.png\")
\nfot. archiwum prywatne<\/em>[\/vc_column_text]\r\n
\n![\"\"](\"https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/wp-content\/uploads\/sites\/18\/Bez-kategorii\/4-8.png\")
\nfot. Tomasz Kawka | archiwum U\u015a<\/em>[\/vc_column_text]\r\n
\n<\/strong><\/small><\/span><\/p>\n
\n![\"\"](\"https:\/\/us.edu.pl\/wydzial\/wnst\/wp-content\/uploads\/sites\/18\/Bez-kategorii\/pg_0013a.jpg\")
<\/p>\n