Przejdź do treści

Uniwersytet Śląski w Katowicach

  • Polski
  • English
Instytut Nauk Teologicznych
Logo Europejskie Miasto Nauki Katowice 2024

Projekty indywidualne (aktualne w 2023 roku)

Wielu pracowników Instytutu Nauk Teologicznych prowadzi indywidualną działalność naukową. Wachlarz zainteresowań badawczych jest bardzo szeroki, a projekty dotyczą praktycznie wszystkich subdyscyplin teologicznych. Nie brak również badań interdyscyplinarnych. Poniżej prezentujemy projekty aktualnie realizowane w ramach naszego Instytutu.

Kościół według Awita z Vienne Kościół według Awita z Vienne

Nazwa projektu badawczego: Badania nad spuścizną Awita z Vienne

Realizujący: ks. dr Wojciech Kamczyk

Opis projektu:

Badania naukowe koncentrują się na działalności Awita z Vienne (Avitus de Vienne), wczesnochrześcijańskiego biskupa, żyjącego w burzliwym okresie pomiędzy upadkiem Cesarstwa Rzymskiego a ukształtowaniem się w Europie mocarstw chrześcijańskich. Jest to czas wędrówek ludów barbarzyńskich, które najechały Europę i zbudowały w niej swoje królestwa. Awit zmagał się nie tylko z upadkiem kultury klasycznej, inwazją kultury barbarzyńskiej, lecz także z poważnymi konfliktami na tle religijnym wewnątrz samego chrześcijaństwa. Celem badań jest odpowiedź na pytanie, jak w tych okolicznościach biskup rozumiał misję i zadania Kościoła.

W roku 2019, realizując grant NCN w ramach konkursu MINIATURA 2, przeprowadzono kwerendę biblioteczną w Lyonie i Paryżu, gdzie zgromadzono wiele unikalnych materiałów poświęconych biskupowi Awitowi, jego teologii i duszpasterstwu, działalności współczesnych mu pisarzy i duszpasterzy, a także okresom dziejów i rejonom obecnej Francji, w których działał. Zbadanie tych materiałów pozwoliło na opracowanie „status questionis” powyższego zagadnienia, dokładniejsze i szczegółowe poznanie środowiska, w którym działał biskup Vienne, okoliczności jego duszpasterstwa i problemów, z którymi się stykał.

Obecnie kontynuowane są badania nad spuścizną biskupa Vienne, w szczególności nad jego dziełami duszpasterskimi, korespondencją i zachowanymi fragmentami homilii. Ich efekty zostaną zawarte w monografii, która zajmie się nie tylko opisem życia i działalności Awita, ale przedstawi szeroko kontekst jego działalności, a przede wszystkim syntezę jego teologii, zwłaszcza związanej bezpośrednio z jego działalnością, a więc rozumieniem natury i misji Kościoła, jego wewnętrznej struktury, powiązań z ówczesną społecznością i zaangażowaniem w ówczesnym świecie.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2020 – 31.12.2022

Teologia ascezy i egzegeza biblijna w pismach ojców syryjsk(...) Teologia ascezy i egzegeza biblijna w pismach ojców syryjskich

Nazwa projektu badawczego: Teologia ascezy i mistyki w literaturze pisarzy syryjskich

Realizujący: ks. dr hab. Andrzej Uciecha, prof. UŚ

Opis projektu: 

W ramach planowanych badań przewiduje się przekład i opracowanie do tej pory niedostępnych w języku polskim syryjskich Komentarzy do księgi Rodzaju i Wyjścia oraz Hymnów o poście Efrema Syryjczyka. Celem poszukiwań w obszarze projektu jest wieloaspektowa analiza teologiczno-historyczna wskazanych tekstów z uwzględnieniem specyfiki wczesnochrześcijańskiej literatury języka syryjskiego. Badania zostaną przeprowadzone w kontekście następujących zagadnień:

  1. natura środowiska społeczno-teologicznego, w którym powstawały podstawowe argumenty polemicznej debaty z kulturą pogańską, z judaizmem, z heretykami i ustawodawstwem państwowym Cesarstwa Rzymskiego;
  2. metody argumentacji stosowane w syntezach wczesnochrześcijańskich skierowanych przeciwko herezjom;
  3. metody formalno-literackie w polemikach z heretykami;
  4. herezja jako faktor stymulujący rozwój ortodoksji w środowisku przemian religijnych, politycznych i społeczno-kulturowych. W badaniach relacji między społeczeństwem, Kościołem i państwem akcent zostanie położony na analizie złożonych procesów, których charakterystyka wymagać będzie użycia precyzyjnie zdefiniowanych narzędzi hermeneutycznych.

Celem projektu jest przygotowanie opracowania, mogącego stanowić monografię wymaganą do uzyskania tytułu profesora. Stopień zaawansowania badań i już opublikowane tłumaczenia tekstów oryginalnych w języku syryjskim pozwalają mieć racjonalną nadzieję, iż praca ta zostanie sfinalizowana.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2020 – 31.12.2022

Apostolstwo Chorych. Doświadczenia polskie i holenderskie -(...) Apostolstwo Chorych. Doświadczenia polskie i holenderskie - podstawy teologiczne - perspektywy duszpasterskie we współczesnym kontekście społecznym

Nazwa projektu badawczego: Apostolstwo chorych

Realizujący: ks. dr hab. Antoni Bartoszek, prof. UŚ

Opis projektu: 

Celem projektu jest finalizowanie prac nad tłumaczeniami źródeł holenderskich dotyczących funkcjonowania Apostolstwa Chorych w Holandii. Nastąpi także przygotowanie struktury oraz pierwszych dwóch rozdziałów książki o podobnym tytule, która będzie miała charakter książki profesorskiej.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2025

 

Christogia Incarnata Christogia Incarnata

Nazwa projektu badawczego: Christologia Incarnata

Realizujący: ks. prof. dr hab. Jerzy Szymik

Opis projektu: 

Projekt obejmuje docelowo powstanie trylogii (trzech tomów) monografii, która, bazując na osiągnięciach posoborowej teologii systematycznej, powstającej w latach 1965-2020 (najogólniej: posoborowego półwiecza) w europejskim obszarze kulturowym, spróbuje zbudować ich syntezę ześrodkowaną na fenomenie Wcielenia. Przy czym zasadniczym celem badawczym projektu nie jest w żadnym wypadku „historia teologii” (nawet i także najnowszej) czy jakakolwiek forma  „archeologizacji” chrześcijaństwa czy jego doktryny, ale przyszłościowa, twórcza wizja tego, co scientia fidei wnosi i może wnieść w to, co przed nami. Mysterium Incarnationis jako początek i absolutne centrum historiozbawcze chrześcijaństwa stanowi bowiem również jego drogę i niepokonalną przyszłość. Jest też tym, co chrześcijaństwo – w jak najbardziej i najgłębiej kościelnej, katolickiej a zarazem otwartej ekumenicznie, wersji – może i musi dać naszemu światu i naszej przyszłości, jeśli mają być ocalone. Ta i taka wizja jest celem projektu w warstwie theoria.

W warstwie praxis projekt wymaga wieloletnich żmudnych badań i kolejnych ich etapów, które w czasie najbliższych 30 miesiącach przybiorą kształt kilku tworzonych/publikowanych tekstów, które konsekwentnie złożą się – miejmy nadzieję – na realizację całości projektu.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 30.06.2023

Dysfunkcyjne schematy psychologiczne a życie duchowe Dysfunkcyjne schematy psychologiczne a życie duchowe

Nazwa projektu badawczego: Uwarunkowania życia duchowego

Realizujący: ks. dr Krzysztof Matuszewski

Opis projektu: 

Projekt dotyczy badań związków psychologicznych uwarunkowań funkcjonowania człowieka z jego życiem duchowym.

Poszukiwania mają charakter interdyscyplinarny, skoncentrowany wokół relacji między duchowością a psychoterapią – zwłaszcza dysfunkcyjnymi schematami funkcjonowania (terapia schematów oraz poznawczo-behawioralna) a życiem religijnym. Każde doświadczenie duchowe człowieka może być oddolnie modyfikowane przez dezadaptacyjne schematy. Np. schemat osłabionej autonomii i braku dokonań związany z wczesnymi doświadczeniami w środowisku rodzinnym i szkolnym oraz niezaspokojeniem podstawowych potrzeb emocjonalnych może sprzyjać nadmiernemu perfekcjonizmowi w życiu religijnym (styl kompensacyjny) lub małym zaangażowaniem, wycofaniem czy (styl unikania). W badaniach istotne będzie poszukiwanie, jakie treści religijne mogą wzmacniać lub modyfikować schemat. Wykorzystanie pomocniczej roli psychologii w rozumieniu i kształtowaniu życia duchowego (np. w ramach towarzyszenia, kierownictwa duchowego czy w innym kontekście duszpasterskim może sprzyjać bardziej właściwemu rozłożeniu akcentów
w kształtowaniu duchowości konkretnego człowieka.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Euchologia Adwentu w Mszale Pawła VI Euchologia Adwentu w Mszale Pawła VI

Nazwa projektu badawczego: Euchologia Adwentu w Mszale Pawła VI

Realizujący: ks. prof. dr hab. Andrzej Żądło

Opis projektu: 

Główny nurt zainteresowań badawczych autora projektu skupia się na „teologii liturgicznej” budowanej w oparciu o teksty modlitw. Teologicznemu opracowaniu poddano modlitwy przewidziane na sprawowanie kultu męczenników, a także na okres zwany Adwentem. Z modlitw tego okresu przebadano kolekty i modlitwy nad darami. Efekty tych badań opublikowano w dwóch monografiach. Kolejna monografia poświęcona zostanie modlitwom po Komunii Adwentu. Zamiarem badawczym na lata 2021-2022 jest wyodrębnienie z wszystkich trzech monografii (dedykowanym kolektom, modlitwom nad darami i modlitwom po Komunii Adwentu) partii hermeneutycznych, uzupełnienie ich o prefacje adwentowe i inne nieodzowne treści i poddanie ich tłumaczeniu na język angielski oraz wydanie takiej wersji angielskiej drukiem, jako odrębnej, typowo hermeneutycznej monografii.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Interseksualizm. Studium teologicznomoralne Interseksualizm. Studium teologicznomoralne

Nazwa projektu badawczego: Interseksualizm. Studium teologicznomoralne

Realizujący: ks. dr Wojciech Surmiak

Opis projektu: 

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2023

Teologia pism Janowych Teologia pism Janowych

Nazwa projektu badawczego: Teologia pism Janowych

Realizujący: dr Beata Urbanek

Opis projektu: 

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Watykan wobec powstań śląskich i plebiscytu Watykan wobec powstań śląskich i plebiscytu

Nazwa projektu badawczego: Watykan wobec powstań śląskich i plebiscytu

Realizujący: ks. dr hab. Damian Bednarski, prof. UŚ

Opis projektu: 

Celem projektu jest przybliżenie sytuacji Kościoła katolickiego podczas powstań śląskich i plebiscytu na Górnym Śląsku oraz zaangażowania w te procesy dziejowe Stolicy Apostolskiej. Wyjątkowa rola wysłanników papieskich na te tereny, Achillesa Rattiego i mons. Giovanniego Battisty Ogno-Serry, którzy jako Wysocy Komisarze Kościelni towarzyszyli wydarzeniom, które doprowadziły do przyłączenia części Górnego Śląska do Polski (1922) sprawia, że zagadnienie domaga się gruntownego zbadania i opisania.

W pierwszym rzędzie efektem prowadzonych badań staną się artykuły poświęcone raportom A. Rattiego i G.B. Ogno-Serry sporządzone na polecenie Sekretarza Stanu Stolicy Apostolskiej Pietro Gasparriego (2021). Następnie przygotuję pozycję książkową z bogatym nigdzie dotychczas nie prezentowanym materiałem źródłowym, odnoszącym się do wymiany korespondencji P. Gasparriego z Wysokimi Komisarzami Kościelnymi oraz Eugenio Pacellim, nuncjuszem papieskim w Monachium (2022).

Planuję też przygotowanie i zorganizowanie konferencji naukowej poświęconej setnej rocznicy przyłączenia części Górnego Śląska do Polski (1922), co stało się punktem wyjścia do ustanowienia diecezji katowickiej (1925).

Projekt zakłada dotarcie do Archiwum Apostolskiego Watykańskiego, Archiwum Archidiecezjalnego we Wrocławiu oraz Archiwum Archidiecezjalnego w Katowicach

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Księga Rodzaju jako materiał źródłowy dla formacji osó(...) Księga Rodzaju jako materiał źródłowy dla formacji osób dorosłych

Nazwa projektu badawczego: Księga Rodzaju jako materiał źródłowy dla formacji osób dorosłych

Realizujący: ks. dr Maciej Basiuk

Opis projektu: 

Duża część wspólnot, grup, ruchów (zwłaszcza o charakterze charyzmatycznym, ale nie tylko) nie dysponuje własnymi materiałami formacyjnymi pomagającymi w rozwoju duchowym i intelektualnym jej członków. Dlatego części z nich w sposób szczególny sięga po Pismo Święte jako źródło dla rozwoju zarówno indywidualnego, jak i wspólnotowego. Częściej są to teksty nowotestamentalne, jako bardziej znane i łatwiejsze do zrozumienia. Teksty starotestamentalne pojawiają się rzadko, jako te mniej znane i czasami trudniejsze w interpretacji, a przecież należy pamiętać o słowach św. Augustyna: „Novum Testamentum in Vetere latet, Vetus in Novo patet” (Quest. in Hept. II, 73). Wydaje się zatem zasadne przygotowanie publikacji, które pomogą w lepszym zrozumieniu Starego Testamentu. W ramach tego projektu badawczego uwaga zostanie skupiona na Księdze Rodzaju, która jest w pewnym sensie bramą do odczytania przesłania całego Starego Testamentu.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2023

Rola i znaczenie posług liturgicznych w budowaniu parafii w(...) Rola i znaczenie posług liturgicznych w budowaniu parafii wspólnoty wspólnot

Nazwa projektu badawczego: Pastoralna odnowa posług liturgicznych w parafii

Realizujący: ks. dr hab. Bogdan Biela, prof. UŚ

Opis projektu: 

Teoretyczna wizja parafii wspólnoty wspólnot jest pewnym punktem odniesienia. Podaje ona ogólne zasady, które można wprowadzać w życie w różnoraki sposób, zależnie od konkretnych uwarunkowań danej parafii. Dlatego też powstają różnorodne inicjatywy oraz formy instytucjonalne podejmujące różnorakie działania jako odpowiedź na potrzeby i znaki czasu. Można jednakże zauważyć, że nie ma wystarczającej zasady organizującej życie Kościoła, zwłaszcza na szczeblu parafialnym. Prowadzi to nieraz do zagubienia się w wielości kierunków działania, a nawet różnorakich zagrożeń, z odstępstwem od Kościoła włącznie. Jeśli chodzi o życie parafii, to niesłychanie ważny w tym kontekście będzie postulat, by „nowa parafia” była wspólnotą nieprzypadkowych posług i wspólnot. Realizując strategię małych grup katolickie parafie mają do dyspozycji wyjątkowe w swoim rodzaju „narzędzie”, które może spełniać rolę zasady koncentracji w budowaniu parafii wspólnoty wspólnot: posługi liturgiczne. Aby jednak mogły one spełnić swoją rolę w budowaniu parafii potrzeba ich odnowy w duchu eklezjologii komunii . Od nich bowiem w dużym stopniu zależy obraz objawiającego się w liturgii Kościoła, jak również podział urzędów, posług i funkcji we wspólnocie lokalnej Kościoła. Nie może być Kościoła ograniczonego do liturgii, ani też Kościoła pozbawionego liturgii. Chodzi więc w istocie o podział funkcji i posług we wspólnocie Kościoła. Jeżeli liturgia ma być zasadą koncentracji działalności Kościoła, to przede wszystkim źródłem posług w Kościele musi być jego wewnętrzna tajemnica. Posługi mają za zadanie uczynić tę tajemnicę „widzialną” dla oczu. Mają one ukształtować czytelny znak Kościoła. Idąc dalej, możemy stwierdzić, że najczytelniej znak Kościoła objawia się w zgromadzeniu eucharystycznym, w którym misterium Trójjedynego Boga oraz potrójne posłannictwo Chrystusa, ukazują się w trojakiej postaci: w proroczym słowie, kapłańskiej ofierze i królewskiej uczcie. Można wtedy powiedzieć, że z wnętrza bosko-ludzkiego misterium wyłania się widzialna postać trojakiej posługi: posługi słowa (lektor), posługi „czynu” (akolita) i posługi „świętowania” czy też jednoczenia. Ów podział posług jest więc wcieleniem i „objawieniem” trojakiego posłannictwa Kościoła, które winno się objawiać także w życiu parafii, gdzie lektor (nazwijmy go moderatorem ewangelizacji) jednoczyłby w sobie i koordynował funkcję martyrii w parafii, akolita (nazwijmy go moderatorem miłosierdzia) koordynowałby funkcję diakonii czynu w parafii a odpowiedzialny za „świętowanie” w liturgii (nazwijmy go moderatorem świętowania), czuwałby nad animatorami odpowiedzialnymi za „świętowanie” w parafii. Dzięki zastosowaniu liturgicznej zasady koncentracji w budowaniu wspólnoty parafialnej, wszystkie posługi pojawiające się w liturgii objawiałyby właściwe zadania członków parafii związane ze słowem, czynem i świętowaniem. Realizacja tej wizji może być odpowiedzią na współczesny kryzys potrydenckiej parafii.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

Studium narracji i teologii Pism Janowych Studium narracji i teologii Pism Janowych

Nazwa projektu badawczego: Pisma Janowe

Realizujący: ks. dr Dawid Ledwoń

Opis projektu: 

Celem podejmowanych prac egzegetycznych, wpisanych w rozwój soteriologii biblijnej, są wieloaspektowe badania Pism Janowych w ujęciu synchronicznym. Przedmiot szczególnego zainteresowania stanowią zagadnienia znajdujące się na styku rozwijanej w nich paterologii i chrystologii. Wpisują się w nie następujące tematy badawcze:

1. Jezus jako pielgrzym w czwartej Ewangelii
2. Nawrócenie w czwartej Ewangelii
3. Świadectwo Ojca w Ewangelii Jana w świetle najnowszych badań egzegetycznych.

Poszczególne etapy studium w przyjętej wyznacza: delimitacja tekstu zmierzająca do precyzyjnego wyodrębnia przedmiotu badań, następnie analiza literacka, która obejmuje badanie syntaktyki teksu oraz jego warstwy semantycznej i teologicznej. Realizacja projektu zakłada przeprowadzenie kwerendy bibliotecznej w Bibliotece Papieskiego Instytutu Biblijnego w Rzymie (1-10.09.2022) oraz konsultację naukową podczas trzydniowego Sympozjum Stowarzyszenia Biblistów Polskich (19-21.09.2022).

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

Historia układu liturgii Triduum Paschalnego - muzyczne imp(...) Historia układu liturgii Triduum Paschalnego - muzyczne implikacje

Nazwa projektu badawczego: Historia układu liturgii Triduum Paschalnego – muzyczne implikacje

Realizujący: Ks. dr Bartosz Zygmunt

Opis projektu: 

Celem projektu będzie przebadanie historii układu Triduum Paschalnego począwszy od Mszy Wieczerzy Pańskiej (Wieczernik) do czasów współczesnych.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

Katecheza wprowadzająca do życia we wspólnocie Kościoła Katecheza wprowadzająca do życia we wspólnocie Kościoła

Nazwa projektu badawczego: Katecheza i nauczanie religii w świetle wskazań dokumentów Kościoła

Realizujący: Ks. dr hab. Roman Buchta, prof. UŚ

Opis projektu: 

Celem badań prowadzonych w ramach projektu, jest wskazanie szczegółowych zadań dla katechezy wprowadzającej do życia wspólnotowego w Kościele, próba oceny obecnej sytuacji katechetyczno-duszpasterskiej oraz prezentacja inicjatyw wspomagających wprowadzanie do życia wspólnotowego (wpływ społeczny).

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2023

Zagrożenia dla rozwoju życia chrześcijańskiego polskich (...) Zagrożenia dla rozwoju życia chrześcijańskiego polskich rodzin migracyjnych na podstawie badań przeprowadzonych w Polskich Misjach Katolickich w Niemczech

Nazwa projektu badawczego: Rodzina migracyjna

Realizujący: Ks. prof. dr hab. Ireneusz Celary

Opis projektu: 

Współczesna chrześcijańska rodzina doświadcza wielu ataków przeciwnych tradycyjnemu modelowi małżeństwa i rodziny. Rodziny, przebywające na emigracji, mierzą się dodatkowo z problemami wynikającymi ze zmiany środowiska i otoczenia. Zagrożenia więzi małżeńskiej, rozłąka, zmiany w sferze moralnego funkcjonowania w systemach wartości, zderzenie z obcą kulturą i poglądami, skutki migracji dla potomstwa – to tylko niektóre negatywne skutki migracji. Wypływają one na osłabienie więzi małżeńskich i rodzinnych oraz mogą mieć niekorzystny wpływ na rozwój życia chrześcijańskiego. Autor zaproponowanego projektu badawczego pragnie zająć się tematyką związaną z duszpasterstwem rodzin polskich migrantów w Niemczech. W jego ramach zostanie przeprowadzona kwerenda naukowa. Końcowym efektem tych badań ma być przygotowana do druku publikacja naukowa.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2024

Troska chrześcijan różnych wyznań o globalizację solida(...) Troska chrześcijan różnych wyznań o globalizację solidarności

Nazwa projektu badawczego: Troska chrześcijan różnych wyznań o globalizację solidarności

Realizujący: Ks. dr Tomasz Gwoździewicz

Opis projektu: 

Projekt ma za zadanie ukazać solidarność jako zasadę życia społecznego o której realizację zabiegają różne wspólnoty chrześcijańskie. Solidarność na płaszczyźnie społecznej, międzynarodowej a także religijnej są konieczne we współczesnym świecie i pozwalają na zaangażowanie na rzecz budowania dobra wspólnego. Projekt szczególnie zwróci uwagę na etycznomoralny wymiar solidarności, ukazując deformacje w jej realizacji a także perspektywy budowania pokoju, rozwoju społeczeństw i moralności w oparciu o tę kategorię życia społecznego.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2024

 

Małżeństwa bliźniąt syjamskich Małżeństwa bliźniąt syjamskich

Nazwa projektu badawczego: Małżeństwa bliźniąt syjamskich

Realizujący: Dr Monika Gwóźdź

Opis projektu: 

W ramach realizacji wskazanego wyżej tematu uwaga zostanie skupiona na interdyscyplinarnym opracowaniu zagadnień związanych z prawem do zawarcia małżeństwa przez osoby zrośnięte ciałami czyli bliźnięta nierozdzielone nazywane bliźniętami syjamskimi. Dorosłych bliźniąt syjamskich jest stosunkowo niewiele, jednak ich podmiotowa odrębność, a jednocześnie fizyczna jedność wymaga pogłębionej analizy prawa do zawarcia małżeństwa w świetle cywilnych i religijnych porządków prawnych. Szczególnych akcent położony będzie na analizę norm kanonicznych obowiązujących w Kościele katolickim.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2025

 

Charles Curran and U. S. Catholic Moral Theology: A European(...) Charles Curran and U. S. Catholic Moral Theology: A European View

Nazwa projektu badawczego: Charles Curran and U. S. Catholic Moral Theology: A European View

Realizujący: Dr Aleksandra Kłos-Skrzypczak

Opis projektu: 

Catholic Theological Society of America jest największym nie tylko w Ameryce, ale również na świecie stowarzyszeniem teologów katolickich. W skład CTSA wchodzą osoby posiadające tytuł doktora nauk teologicznych lub doktorzy dyscyplin pokrewnych. Celem Stowarzyszenia jest promowanie badań teologicznych w tradycji rzymskokatolickiej, które zwracają uwagę na współczesne problemy Kościoła i świata. Uczestnictwo w konwencie będzie okazją do wysłuchania prelekcji czołowych, współczesnych teologów, jak również szansą włączenia się do dyskusji w temacie bieżących zagadnień Kościoła. Udział w spotkaniu będzie również okazją do podzielenia się „najlepszymi praktykami” z perspektywy środkowo-europejskiej. Warto wspomnieć, iż wielebny Charles Curran jest od lat członkiem Catholic Theological Society of America, a uczestnictwo w konwencie może stać się okazją do osobistego spotkania oraz będzie zwieńczeniem prowadzonych w ww. temacie badań. Wyjazd na CTSA stanowić będzie okazję uzupełnienia bibliografii, która zostanie wykorzystana na poczet przygotowywanej monografii.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2025

 

Rola sensoryczności w procesie perswazji w Apokalipsie św.(...) Rola sensoryczności w procesie perswazji w Apokalipsie św. Jana

Nazwa projektu badawczego: Multisensoryczność w tekstach biblijnych

Realizujący: S. dr hab. Joanna Nowińska

Opis projektu: 

Catholic Theological Society of America jest największym nie tylko w Ameryce, ale również na świecie stowarzyszeniem teologów katolickich. W skład CTSA wchodzą osoby posiadające tytuł doktora nauk teologicznych lub doktorzy dyscyplin pokrewnych. Celem Stowarzyszenia jest promowanie badań teologicznych w tradycji rzymskokatolickiej, które zwracają uwagę na współczesne problemy Kościoła i świata. Uczestnictwo w konwencie będzie okazją do wysłuchania prelekcji czołowych, współczesnych teologów, jak również szansą włączenia się do dyskusji w temacie bieżących zagadnień Kościoła. Udział w spotkaniu będzie również okazją do podzielenia się „najlepszymi praktykami” z perspektywy środkowo-europejskiej. Warto wspomnieć, iż wielebny Charles Curran jest od lat członkiem Catholic Theological Society of America, a uczestnictwo w konwencie może stać się okazją do osobistego spotkania oraz będzie zwieńczeniem prowadzonych w ww. temacie badań. Wyjazd na CTSA stanowić będzie okazję uzupełnienia bibliografii, która zostanie wykorzystana na poczet przygotowywanej monografii.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2024

Zagadnienia polityczne projektowanego synodu diecezji śląs(...) Zagadnienia polityczne projektowanego synodu diecezji śląskiej (katowickiej) w latach 1926-1931

Nazwa projektu badawczego: Synod

Realizujący: Ks. dr hab. Henryk Olszar, prof. UŚ

Opis projektu: 

W historii Kościoła synody diecezjalne zbierały się głównie w celu stanowienia lokalnego prawa i rozstrzygania kwestii dyscyplinarnych i doktrynalnych Kościoła. Od 1926 roku sytuacja prawna Kościoła katolickiego na Górnym Śląsku oraz warunki społeczno-polityczne, w jakich przyszło mu działać, uległy wielu zmianom – głównie za sprawą postanowień konkordatu oraz bulli Vixdum Poloniae unitas papieża Piusa XI, która powołała diecezję śląską (katowicką). Zmiana ta likwidowała stan tymczasowości związany z istnieniem w poprzedniej strukturze organizacyjnej, a mianowicie w diecezji wrocławskiej. Zatem ks. Arkadiusz Marian Lisiecki, w chwili objęcia urzędu biskupiego w diecezji śląskiej po odejściu biskupa Augusta Hlonda na stolicę prymasowską, zastał ją już w 1926 roku w ustabilizowanych strukturach duszpastersko-organizacyjnych. W tych warunkach Kościół w diecezji śląskiej (katowickiej) pod jego przewodem mógł przystąpić do przygotowania i przeprowadzenia swojego synodu. Podstawą źródłową do badań nad synodem w diecezji śląskiej (katowickiej) w okresie międzywojennym są dokumenty zdeponowane w Archiwum Archidiecezjalnym w Katowicach, odnalezione w Archiwum Parafii w Mysłowicach-Brzezince oraz opracowania poświęcone diecezji śląskiej (katowickiej) i biskupowi Lisieckiemu. Opracowanie narracji na podstawie zachowanych materiałów źródłowych, poświęconych problematyce politycznej, opracowanych przez Komisje Polityczną synodu diecezji śląskiej (katowickiej).

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2023

Współczesne kierunki eklezjologii, duchowości chrześcija(...) Współczesne kierunki eklezjologii, duchowości chrześcijańskiej, pentekostalizmu i ekumenizmu – przejawy, teologia, wyzwania

Nazwa projektu badawczego: Współczesna eklezjologia, duchowość i ekumenizm

Realizujący: Ks. dr Przemysław Sawa

Opis projektu: 

Projekt zakłada badania w zakresie współczesnej eklezjologii, duchowości chrześcijańskiej oraz ekumenizmu.

Wśród głównych obszarów badawczych znajdują się:

  1. Nowe perspektywy rozumienia Kościoła i ich teologiczne uzasadnienie.
  2. Drogi odnowy Kościoła proponowane przez papieży „nowej ewangelizacji”: Jana Pawła II, Benedykta XVI, Franciszka oraz perspektywy rozwoju ich myśli.
  3. Przejawy i treść współczesnych zjawisk w chrześcijańskiej duchowości. Opis, teologia, ocena, wyzwania.
  4. Współczesne formy ewangelikalizmu i pentekostalizmu: zjawiskowość, teologia, historia i współczesność, wyzwania pastoralne.
  5. Katolicyzm ewangelikalny jako przetrzeń ekumenizmu Ducha ze wspólnotami ewangelikalnymi, pentekostalnymi i Nowymi Kościołami Charyzmatycznymi.
  6. Dialog ekumeniczny z Kościołami historycznymi i Kościołami wyboru (wolnymi): teologia i duchowość.
  7. Transpozycja pojęć i praktyk ewangelikalnych na grunt katolicki.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2025

Koncepcja zbawienia w myśli papieża Franciszka na tle trad(...) Koncepcja zbawienia w myśli papieża Franciszka na tle tradycji teologicznej i magisterium Ecclesiae

Nazwa projektu badawczego: Koncepcja zbawienia w myśli papieża Franciszka na tle tradycji teologicznej i magisterium Ecclesiae

Realizujący: Dr hab. Anna Woźnica, prof. UŚ

Opis projektu: 

Celem projektu jest ukazanie nowatorskiego charakteru myśli papieża Franciszka o wspólnotowym i powszechnym wymiarze zbawienia. Jego nauczanie sformułowane w encyklice Fratelli Tutti wnosi nowe światło w rozumienie zbawienia w jego aspekcie komunijnym oraz powszechnym. Papież Franciszek w swojej encyklice przyznaje możliwość zbawienia osobom spoza Kościoła i ukazuje wspólnotę jako korzystne miejsce do osiągnięcia indywidualnego zbawienia w przekonaniu, że nikt nie zbawia się inaczej jak we wspólnocie i uznaje konieczność wejścia do wspólnoty także nie chrześcijan.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2025

Stałe i zmienne elementy socjologicznej diagnozy, teologicz(...) Stałe i zmienne elementy socjologicznej diagnozy, teologicznej interpretacji i etycznej oceny aktywności ekonomicznej w nauczaniu społecznym Kościoła

Nazwa projektu badawczego: Źródła katolickiej nauki społecznej

Realizujący: Ks. dr hab. Arkadiusz Wuwer, prof. UŚ

Opis projektu: 

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2025

Humanistyczna koncepcja zbawienia w filozoficznej refleksji (...) Humanistyczna koncepcja zbawienia w filozoficznej refleksji Luca Ferry. Próba oceny

Nazwa projektu badawczego: „Humanizacja Boga”, – „ubóstwienie człowieka” w refleksji Luca Ferry

Realizujący: Ks. dr hab. Sławomir Zieliński

Opis projektu: 

Projekt dotyczy filozoficznej refleksji francuskiego myśliciela Luca Ferry (1951), który na przełomie XX i XXI stulecia proponuje oryginalną „humanistyczną koncepcję zbawienia człowieka”. Jako uważny obserwator współczesnego społeczeństwa zsekularyzowanego i rozczarowanego nowożytnością oraz współczesnością a także poddającego wszelkie możliwe autorytety i punkty odniesienia procesowi dekonstrukcji i krytyce, autor proponuje swoją specyficzną koncepcję antropologiczną zabawienia, dystansując się do klasycznych kryteriów zarówno transcendencji jak i materializmu/naturalizmu. Celem projektu jest próba krytycznego podejścia do rozwiązań Ferry, które korzystając z terminologii teologicznej, nadają jej zredukowany zakres. Jednocześnie myśl Ferry jest szansą na zauważenie roli immanencji ludzkiej w procesie humanizacji, prowadzącym do otwarcia się na transcendencję.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2023 – 31.12.2024

return to top