Przejdź do treści

Uniwersytet Śląski w Katowicach

  • Polski
  • English
Instytut Nauk Teologicznych

Projekty indywidualne (aktualne)

Wielu pracowników Instytutu Nauk Teologicznych prowadzi indywidualną działalność naukową. Wachlarz zainteresowań badawczych jest bardzo szeroki, a projekty dotyczą praktycznie wszystkich subdyscyplin teologicznych. Nie brak również badań interdyscyplinarnych. Poniżej prezentujemy projekty aktualnie realizowane w ramach naszego Instytutu.

Filozofia Emmanuela Levinasa jako ancilla theologiae Filozofia Emmanuela Levinasa jako ancilla theologiae

Nazwa projektu badawczego: Myśl E. Levinasa a teologia chrześcijańska

Realizujący: ks. prof. dr hab. Jan Słomka

Opis projektu:

W ramach projektu kontynuowane są studia nad myślą filozoficzną Emmanuela Levinasa. Ten filozof europejski, zaliczany do największych myślicieli XX w., jest mocno  zakorzeniony tradycji żydowskiej. Jego myśl jest ze swej istoty religijna, skupiona na myśleniu Transcendencji i pozostaje w duchu wierna tradycji biblijnej i talmudycznej. Te wszystkie elementy sprawiają, że ta myśl może być bardzo inspirująca dla teologii chrześcijańskiej, w tym katolickiej. Zamysłem projektu jest lektura pism Levinasa z perspektywy teologicznej i próby „zastosowania” jej jako służebnicy teologii. Ponieważ myśl Levinasa jest metafizyką, otwiera perspektywę głębokiej przebudowy wewnętrznej logiki myśli teologicznej. 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2020 – 31.12.2022

 

Kościół według Awita z Vienne Kościół według Awita z Vienne

Nazwa projektu badawczego: Badania nad spuścizną Awita z Vienne

Realizujący: ks. dr Wojciech Kamczyk

Opis projektu:

Badania naukowe koncentrują się na działalności Awita z Vienne (Avitus de Vienne), wczesnochrześcijańskiego biskupa, żyjącego w burzliwym okresie pomiędzy upadkiem Cesarstwa Rzymskiego a ukształtowaniem się w Europie mocarstw chrześcijańskich. Jest to czas wędrówek ludów barbarzyńskich, które najechały Europę i zbudowały w niej swoje królestwa. Awit zmagał się nie tylko z upadkiem kultury klasycznej, inwazją kultury barbarzyńskiej, lecz także z poważnymi konfliktami na tle religijnym wewnątrz samego chrześcijaństwa. Celem badań jest odpowiedź na pytanie, jak w tych okolicznościach biskup rozumiał misję i zadania Kościoła.

W roku 2019, realizując grant NCN w ramach konkursu MINIATURA 2, przeprowadzono kwerendę biblioteczną w Lyonie i Paryżu, gdzie zgromadzono wiele unikalnych materiałów poświęconych biskupowi Awitowi, jego teologii i duszpasterstwu, działalności współczesnych mu pisarzy i duszpasterzy, a także okresom dziejów i rejonom obecnej Francji, w których działał. Zbadanie tych materiałów pozwoliło na opracowanie „status questionis” powyższego zagadnienia, dokładniejsze i szczegółowe poznanie środowiska, w którym działał biskup Vienne, okoliczności jego duszpasterstwa i problemów, z którymi się stykał.

Obecnie kontynuowane są badania nad spuścizną biskupa Vienne, w szczególności nad jego dziełami duszpasterskimi, korespondencją i zachowanymi fragmentami homilii. Ich efekty zostaną zawarte w monografii, która zajmie się nie tylko opisem życia i działalności Awita, ale przedstawi szeroko kontekst jego działalności, a przede wszystkim syntezę jego teologii, zwłaszcza związanej bezpośrednio z jego działalnością, a więc rozumieniem natury i misji Kościoła, jego wewnętrznej struktury, powiązań z ówczesną społecznością i zaangażowaniem w ówczesnym świecie.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2020 – 31.12.2022

Teologia ascezy i egzegeza biblijna w pismach ojców syryjsk(...) Teologia ascezy i egzegeza biblijna w pismach ojców syryjskich

Nazwa projektu badawczego: Teologia ascezy i mistyki w literaturze pisarzy syryjskich

Realizujący: ks. dr hab. Andrzej Uciecha, prof. UŚ

Opis projektu: 

W ramach planowanych badań przewiduje się przekład i opracowanie do tej pory niedostępnych w języku polskim syryjskich Komentarzy do księgi Rodzaju i Wyjścia oraz Hymnów o poście Efrema Syryjczyka. Celem poszukiwań w obszarze projektu jest wieloaspektowa analiza teologiczno-historyczna wskazanych tekstów z uwzględnieniem specyfiki wczesnochrześcijańskiej literatury języka syryjskiego. Badania zostaną przeprowadzone w kontekście następujących zagadnień:

  1. natura środowiska społeczno-teologicznego, w którym powstawały podstawowe argumenty polemicznej debaty z kulturą pogańską, z judaizmem, z heretykami i ustawodawstwem państwowym Cesarstwa Rzymskiego;
  2. metody argumentacji stosowane w syntezach wczesnochrześcijańskich skierowanych przeciwko herezjom;
  3. metody formalno-literackie w polemikach z heretykami;
  4. herezja jako faktor stymulujący rozwój ortodoksji w środowisku przemian religijnych, politycznych i społeczno-kulturowych. W badaniach relacji między społeczeństwem, Kościołem i państwem akcent zostanie położony na analizie złożonych procesów, których charakterystyka wymagać będzie użycia precyzyjnie zdefiniowanych narzędzi hermeneutycznych.

Celem projektu jest przygotowanie opracowania, mogącego stanowić monografię wymaganą do uzyskania tytułu profesora. Stopień zaawansowania badań i już opublikowane tłumaczenia tekstów oryginalnych w języku syryjskim pozwalają mieć racjonalną nadzieję, iż praca ta zostanie sfinalizowana.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2020 – 31.12.2022

Uniwersalne i lokalne źródła nauczania społecznego Kośc(...) Uniwersalne i lokalne źródła nauczania społecznego Kościoła oraz ich aktualizacja i recepcja we współczesnych uwarunkowaniach

Nazwa projektu badawczego: Źródła katolickiej nauki społecznej

Realizujący: ks. dr hab. Arkadiusz Wuwer, prof. UŚ

Okres realizacji projektu: 

01.01.2020 – 31.12.2023

Wielcy mówcy (archi)diecezji katowickiej Wielcy mówcy (archi)diecezji katowickiej

Nazwa projektu badawczego: Mistrzowie słowa

Realizujący: ks. prof. dr hab. Leszek Szewczyk

Opis projektu:

Celem prowadzonych badań jest analiza twórczości kaznodziejskiej najwybitniejszych przedstawicieli duchowieństwa (archi)diecezji katowickiej. 100 lat istnienia diecezji (2025) jest okazją do opracowania leksykonu zawierającego kazania/homilie/listy mistrzów posługi słowa Bożego z tego terenu. Oprócz analizy materiału źródłowego w postaci konkretnych jednostek kaznodziejskich przeanalizowany zostanie historyczny kontekst danej wypowiedzi oraz specyficzne (treściowe i formalne) aspekty kaznodziejstwa poszczególnych mówców. Planowane jest omówienie kilkudziesięciu (60-70) wypowiedzi. Podjęcie naukowej refleksji nad dorobkiem kaznodziejskim najwybitniejszych przedstawicieli duchowieństwa diecezji pozwoli nie tylko na przedstawienie wniosków dotyczących posługi kaznodziejskiej w archidiecezji katowickiej, lecz także na formułowanie szerszych uogólnień i postulatów, które mogą stanowić punkt wyjścia dla odnowy praktyki przepowiadania w Kościele polskim. 

Wymiernym efektem przeprowadzonych badań mają być publikacje monografii i artykułów naukowych zaadresowanych do szerokiego grona odbiorców: teologów, duszpasterzy, katechetów oraz zainteresowanych zagadnieniem przepowiadania słowa Bożego.

Okres realizacji: 01.01.2020 – 31.12.2024

Chrześcijańska wiara w spotkaniu ze współczesnym zsekula(...) Chrześcijańska wiara w spotkaniu ze współczesnym zsekularyzowanym i ponowożytnym światem (wymiar doktrynalny, teologiczny, antropologiczny, kulturowy)

Nazwa projektu badawczego: Chrześcijańska wiara w zsekularyzowanym świecie i złożonej ponowoczesności w świetle wybranych przykładów literatury frankońskiej

Realizujący: ks. dr hab. Sławomir Zieliński

Opis projektu: 

Chodzi o podjęcie szeroko rozumianej problematyki wiary w złożonym współcześnie kontekście nowożytnym i ponowożytnym. Zostaną uwzględnione aspekty: doktrynalny, teologiczny, antropologiczny i kulturowy wiary. Podjęte zostanie zagadnienie roli i miejsca wiary w zsekularyzowanym świecie i złożonej ponowożytności. Zarówno wiarą jak i współczesnym kontekstem zainteresowana jest teologia fundamentalna w swojej podstawowej refleksji dotyczącej wiarygodności.  

Badania będą prowadzone głównie w oparciu o literaturę frankofońską. Wśród wybranych autorów znajdują się: Henri Bouillard, Joseph Moingt, Henri- Jerôme Gagey, Jean-Louis Souletie, Joseph Doré, Maurice Zundel i inni. 

W 2020 roku zostaną podjęte badania dotyczące „logiki wiary” (H. Bouillard) i „wiary krytycznej” (J. Moingt) oraz wiary jako relacji (M. Zundel) w złożonym kontekście ponowożytności 
i społeczności zsekularyzowanych. Duża część bibliografii została już skompletowana. Konsultacja pozostałych publikacji wymagać będzie m.in. pobytu w bibliotece Instytutu katolickiego 
w Paryżu oraz w Bibliotece uniwersyteckiej i kantonalnej we Fryburgu (Szwajcaria). 

Okres realizacji: 01.01.2020 – 31.12.2022

Apostolstwo Chorych. Doświadczenia polskie i holenderskie -(...) Apostolstwo Chorych. Doświadczenia polskie i holenderskie - podstawy teologiczne - perspektywy duszpasterskie we współczesnym kontekście społecznym

Nazwa projektu badawczego: Apostolstwo chorych

Realizujący: ks. dr hab. Antoni Bartoszek, prof. UŚ

Opis projektu: 

Celem projektu jest finalizowanie prac nad tłumaczeniami źródeł holenderskich dotyczących funkcjonowania Apostolstwa Chorych w Holandii. Nastąpi także przygotowanie struktury oraz pierwszych dwóch rozdziałów książki o podobnym tytule, która będzie miała charakter książki profesorskiej.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2025

 

Christogia Incarnata Christogia Incarnata

Nazwa projektu badawczego: Christologia Incarnata

Realizujący: ks. prof. dr hab. Jerzy Szymik

Opis projektu: 

Projekt obejmuje docelowo powstanie trylogii (trzech tomów) monografii, która, bazując na osiągnięciach posoborowej teologii systematycznej, powstającej w latach 1965-2020 (najogólniej: posoborowego półwiecza) w europejskim obszarze kulturowym, spróbuje zbudować ich syntezę ześrodkowaną na fenomenie Wcielenia. Przy czym zasadniczym celem badawczym projektu nie jest w żadnym wypadku „historia teologii” (nawet i także najnowszej) czy jakakolwiek forma  „archeologizacji” chrześcijaństwa czy jego doktryny, ale przyszłościowa, twórcza wizja tego, co scientia fidei wnosi i może wnieść w to, co przed nami. Mysterium Incarnationis jako początek i absolutne centrum historiozbawcze chrześcijaństwa stanowi bowiem również jego drogę i niepokonalną przyszłość. Jest też tym, co chrześcijaństwo – w jak najbardziej i najgłębiej kościelnej, katolickiej a zarazem otwartej ekumenicznie, wersji – może i musi dać naszemu światu i naszej przyszłości, jeśli mają być ocalone. Ta i taka wizja jest celem projektu w warstwie theoria.

W warstwie praxis projekt wymaga wieloletnich żmudnych badań i kolejnych ich etapów, które w czasie najbliższych 30 miesiącach przybiorą kształt kilku tworzonych/publikowanych tekstów, które konsekwentnie złożą się – miejmy nadzieję – na realizację całości projektu.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 30.06.2023

Dysfunkcyjne schematy psychologiczne a życie duchowe Dysfunkcyjne schematy psychologiczne a życie duchowe

Nazwa projektu badawczego: Uwarunkowania życia duchowego

Realizujący: ks. dr Krzysztof Matuszewski

Opis projektu: 

Projekt dotyczy badań związków psychologicznych uwarunkowań funkcjonowania człowieka z jego życiem duchowym.

Poszukiwania mają charakter interdyscyplinarny, skoncentrowany wokół relacji między duchowością a psychoterapią – zwłaszcza dysfunkcyjnymi schematami funkcjonowania (terapia schematów oraz poznawczo-behawioralna) a życiem religijnym. Każde doświadczenie duchowe człowieka może być oddolnie modyfikowane przez dezadaptacyjne schematy. Np. schemat osłabionej autonomii i braku dokonań związany z wczesnymi doświadczeniami w środowisku rodzinnym i szkolnym oraz niezaspokojeniem podstawowych potrzeb emocjonalnych może sprzyjać nadmiernemu perfekcjonizmowi w życiu religijnym (styl kompensacyjny) lub małym zaangażowaniem, wycofaniem czy (styl unikania). W badaniach istotne będzie poszukiwanie, jakie treści religijne mogą wzmacniać lub modyfikować schemat. Wykorzystanie pomocniczej roli psychologii w rozumieniu i kształtowaniu życia duchowego (np. w ramach towarzyszenia, kierownictwa duchowego czy w innym kontekście duszpasterskim może sprzyjać bardziej właściwemu rozłożeniu akcentów
w kształtowaniu duchowości konkretnego człowieka.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Euchologia Adwentu w Mszale Pawła VI Euchologia Adwentu w Mszale Pawła VI

Nazwa projektu badawczego: Euchologia Adwentu w Mszale Pawła VI

Realizujący: ks. prof. dr hab. Andrzej Żądło

Opis projektu: 

Główny nurt zainteresowań badawczych autora projektu skupia się na „teologii liturgicznej” budowanej w oparciu o teksty modlitw. Teologicznemu opracowaniu poddano modlitwy przewidziane na sprawowanie kultu męczenników, a także na okres zwany Adwentem. Z modlitw tego okresu przebadano kolekty i modlitwy nad darami. Efekty tych badań opublikowano w dwóch monografiach. Kolejna monografia poświęcona zostanie modlitwom po Komunii Adwentu. Zamiarem badawczym na lata 2021-2022 jest wyodrębnienie z wszystkich trzech monografii (dedykowanym kolektom, modlitwom nad darami i modlitwom po Komunii Adwentu) partii hermeneutycznych, uzupełnienie ich o prefacje adwentowe i inne nieodzowne treści i poddanie ich tłumaczeniu na język angielski oraz wydanie takiej wersji angielskiej drukiem, jako odrębnej, typowo hermeneutycznej monografii.

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Interseksualizm. Studium teologicznomoralne Interseksualizm. Studium teologicznomoralne

Nazwa projektu badawczego: Interseksualizm. Studium teologicznomoralne

Realizujący: ks. dr Wojciech Surmiak

Opis projektu: 

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Nowa perspektywa misjologii. Od etno-misjologii do teologii (...) Nowa perspektywa misjologii. Od etno-misjologii do teologii misji

Nazwa projektu badawczego: Misjologia

Realizujący: ks. prof. dr hab. Jan Górski

Opis projektu: 

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Teologia pism Janowych Teologia pism Janowych

Nazwa projektu badawczego: Teologia pism Janowych

Realizujący: dr Beata Urbanek

Opis projektu: 

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Watykan wobec powstań śląskich i plebiscytu Watykan wobec powstań śląskich i plebiscytu

Nazwa projektu badawczego: Watykan wobec powstań śląskich i plebiscytu

Realizujący: ks. dr hab. Damian Bednarski

Opis projektu: 

Celem projektu jest przybliżenie sytuacji Kościoła katolickiego podczas powstań śląskich i plebiscytu na Górnym Śląsku oraz zaangażowania w te procesy dziejowe Stolicy Apostolskiej. Wyjątkowa rola wysłanników papieskich na te tereny, Achillesa Rattiego i mons. Giovanniego Battisty Ogno-Serry, którzy jako Wysocy Komisarze Kościelni towarzyszyli wydarzeniom, które doprowadziły do przyłączenia części Górnego Śląska do Polski (1922) sprawia, że zagadnienie domaga się gruntownego zbadania i opisania.

W pierwszym rzędzie efektem prowadzonych badań staną się artykuły poświęcone raportom A. Rattiego i G.B. Ogno-Serry sporządzone na polecenie Sekretarza Stanu Stolicy Apostolskiej Pietro Gasparriego (2021). Następnie przygotuję pozycję książkową z bogatym nigdzie dotychczas nie prezentowanym materiałem źródłowym, odnoszącym się do wymiany korespondencji P. Gasparriego z Wysokimi Komisarzami Kościelnymi oraz Eugenio Pacellim, nuncjuszem papieskim w Monachium (2022).

Planuję też przygotowanie i zorganizowanie konferencji naukowej poświęconej setnej rocznicy przyłączenia części Górnego Śląska do Polski (1922), co stało się punktem wyjścia do ustanowienia diecezji katowickiej (1925).

Projekt zakłada dotarcie do Archiwum Apostolskiego Watykańskiego, Archiwum Archidiecezjalnego we Wrocławiu oraz Archiwum Archidiecezjalnego w Katowicach

Okres realizacji projektu: 

01.01.2021 – 31.12.2022

Księga Rodzaju jako materiał źródłowy dla formacji osó(...) Księga Rodzaju jako materiał źródłowy dla formacji osób dorosłych

Nazwa projektu badawczego: Księga Rodzaju jako materiał źródłowy dla formacji osób dorosłych

Realizujący: ks. dr Maciej Basiuk

Opis projektu: 

Duża część wspólnot, grup, ruchów (zwłaszcza o charakterze charyzmatycznym, ale nie tylko) nie dysponuje własnymi materiałami formacyjnymi pomagającymi w rozwoju duchowym i intelektualnym jej członków. Dlatego części z nich w sposób szczególny sięga po Pismo Święte jako źródło dla rozwoju zarówno indywidualnego, jak i wspólnotowego. Częściej są to teksty nowotestamentalne, jako bardziej znane i łatwiejsze do zrozumienia. Teksty starotestamentalne pojawiają się rzadko, jako te mniej znane i czasami trudniejsze w interpretacji, a przecież należy pamiętać o słowach św. Augustyna: „Novum Testamentum in Vetere latet, Vetus in Novo patet” (Quest. in Hept. II, 73). Wydaje się zatem zasadne przygotowanie publikacji, które pomogą w lepszym zrozumieniu Starego Testamentu. W ramach tego projektu badawczego uwaga zostanie skupiona na Księdze Rodzaju, która jest w pewnym sensie bramą do odczytania przesłania całego Starego Testamentu.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2023

Rola i znaczenie posług liturgicznych w budowaniu parafii w(...) Rola i znaczenie posług liturgicznych w budowaniu parafii wspólnoty wspólnot

Nazwa projektu badawczego: Pastoralna odnowa posług liturgicznych w parafii

Realizujący: ks. dr hab. Bogdan Biela, prof. UŚ

Opis projektu: 

Teoretyczna wizja parafii wspólnoty wspólnot jest pewnym punktem odniesienia. Podaje ona ogólne zasady, które można wprowadzać w życie w różnoraki sposób, zależnie od konkretnych uwarunkowań danej parafii. Dlatego też powstają różnorodne inicjatywy oraz formy instytucjonalne podejmujące różnorakie działania jako odpowiedź na potrzeby i znaki czasu. Można jednakże zauważyć, że nie ma wystarczającej zasady organizującej życie Kościoła, zwłaszcza na szczeblu parafialnym. Prowadzi to nieraz do zagubienia się w wielości kierunków działania, a nawet różnorakich zagrożeń, z odstępstwem od Kościoła włącznie. Jeśli chodzi o życie parafii, to niesłychanie ważny w tym kontekście będzie postulat, by „nowa parafia” była wspólnotą nieprzypadkowych posług i wspólnot. Realizując strategię małych grup katolickie parafie mają do dyspozycji wyjątkowe w swoim rodzaju „narzędzie”, które może spełniać rolę zasady koncentracji w budowaniu parafii wspólnoty wspólnot: posługi liturgiczne. Aby jednak mogły one spełnić swoją rolę w budowaniu parafii potrzeba ich odnowy w duchu eklezjologii komunii . Od nich bowiem w dużym stopniu zależy obraz objawiającego się w liturgii Kościoła, jak również podział urzędów, posług i funkcji we wspólnocie lokalnej Kościoła. Nie może być Kościoła ograniczonego do liturgii, ani też Kościoła pozbawionego liturgii. Chodzi więc w istocie o podział funkcji i posług we wspólnocie Kościoła. Jeżeli liturgia ma być zasadą koncentracji działalności Kościoła, to przede wszystkim źródłem posług w Kościele musi być jego wewnętrzna tajemnica. Posługi mają za zadanie uczynić tę tajemnicę „widzialną” dla oczu. Mają one ukształtować czytelny znak Kościoła. Idąc dalej, możemy stwierdzić, że najczytelniej znak Kościoła objawia się w zgromadzeniu eucharystycznym, w którym misterium Trójjedynego Boga oraz potrójne posłannictwo Chrystusa, ukazują się w trojakiej postaci: w proroczym słowie, kapłańskiej ofierze i królewskiej uczcie. Można wtedy powiedzieć, że z wnętrza bosko-ludzkiego misterium wyłania się widzialna postać trojakiej posługi: posługi słowa (lektor), posługi „czynu” (akolita) i posługi „świętowania” czy też jednoczenia. Ów podział posług jest więc wcieleniem i „objawieniem” trojakiego posłannictwa Kościoła, które winno się objawiać także w życiu parafii, gdzie lektor (nazwijmy go moderatorem ewangelizacji) jednoczyłby w sobie i koordynował funkcję martyrii w parafii, akolita (nazwijmy go moderatorem miłosierdzia) koordynowałby funkcję diakonii czynu w parafii a odpowiedzialny za „świętowanie” w liturgii (nazwijmy go moderatorem świętowania), czuwałby nad animatorami odpowiedzialnymi za „świętowanie” w parafii. Dzięki zastosowaniu liturgicznej zasady koncentracji w budowaniu wspólnoty parafialnej, wszystkie posługi pojawiające się w liturgii objawiałyby właściwe zadania członków parafii związane ze słowem, czynem i świętowaniem. Realizacja tej wizji może być odpowiedzią na współczesny kryzys potrydenckiej parafii.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

Teksty narracyjne NT - teologia i recepcja Teksty narracyjne NT - teologia i recepcja

Nazwa projektu badawczego: Teksty narracyjne NT – teologia i recepcja. Dzieje Apostolskie

Realizujący: dr Monika Czarnuch-Sodzawiczny

Opis projektu: 

Niniejszy projekt jest pierwszym z planowanego cyklu poświęconego teologii i recepcji tekstów narracyjnych Nowego Testamentu.
Projekt zakłada opracowanie przekładu Dziejów Apostolskich z tekstu oryginalnego na „komunikatywny język polski” – zgodnie z założeniami przyjętymi w serii „Biblia Impulsy”.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2024

"Lojalna niezgoda" Charlesa E. Currana "Lojalna niezgoda" Charlesa E. Currana

Nazwa projektu badawczego: „Lojalna niezgoda” Charlesa E. Currana

Realizujący: dr Aleksandra Kłos-Skrzypczak

Opis projektu: 

Niniejsze działania stanowić będą kontynuację prowadzonych od ponad 4 lat badań nad zagadnieniem związanym z kondycją amerykańskiej teologii moralnej.
Dotychczas opracowane materiały to efekt badań prowadzonych na Catholic University of America w Waszyngtonie. W toku prowadzonych rozważań na pierwszy plan wysunęła się postać czołowego przedstawiciela liberalnego skrzydła Kościoła: Charlesa E. Currana. Środki z niniejszego projektu zostaną przeznaczone na wizytę w Perkins School of Theology – Southern Methodist University w Dallas, w którym pracuje prof. Curran. Podczas wyjazdu zaplanowano seminaria z Charlsem E. Curranem, kwerendę biblioteczną oraz konsultacje z pozostałymi członkami społeczności akademickiej.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 30.06.2023

Studium narracji i teologii Pism Janowych Studium narracji i teologii Pism Janowych

Nazwa projektu badawczego: Pisma Janowe

Realizujący: ks. dr Dawid Ledwoń

Opis projektu: 

Celem podejmowanych prac egzegetycznych, wpisanych w rozwój soteriologii biblijnej, są wieloaspektowe badania Pism Janowych w ujęciu synchronicznym. Przedmiot szczególnego zainteresowania stanowią zagadnienia znajdujące się na styku rozwijanej w nich paterologii i chrystologii. Wpisują się w nie następujące tematy badawcze:

1. Jezus jako pielgrzym w czwartej Ewangelii
2. Nawrócenie w czwartej Ewangelii
3. Świadectwo Ojca w Ewangelii Jana w świetle najnowszych badań egzegetycznych.

Poszczególne etapy studium w przyjętej wyznacza: delimitacja tekstu zmierzająca do precyzyjnego wyodrębnia przedmiotu badań, następnie analiza literacka, która obejmuje badanie syntaktyki teksu oraz jego warstwy semantycznej i teologicznej. Realizacja projektu zakłada przeprowadzenie kwerendy bibliotecznej w Bibliotece Papieskiego Instytutu Biblijnego w Rzymie (1-10.09.2022) oraz konsultację naukową podczas trzydniowego Sympozjum Stowarzyszenia Biblistów Polskich (19-21.09.2022).

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

Z tej ziemi i na tej ziemi. Siostry zakonne związane pochod(...) Z tej ziemi i na tej ziemi. Siostry zakonne związane pochodzeniem lub zamieszkaniem z parafią Świętego Anioła Stróża w Gorzycach w archidiecezji katowickiej. Studium biograficzne

Nazwa projektu badawczego: Historia Kościoła na Śląsku

Realizujący: ks. dr hab. Henryk Olszar, prof. UŚ

Opis projektu: 

Żeńskie zgromadzenia zakonne w parafii Świętego Anioła Stróża w Gorzycach w archidiecezji katowickiej najpierw były związane z boromeuszkami trzebnickimi, później pojawiły się powołania do sióstr marianek, boromeuszek i elżbietanek. Dokonało się to na przestrzeni siedemdziesięciu trzech lat. Kolejno trzeba wspomnieć o siostrach służebniczkach śląskich i siostrze salwatoriance. Celem badań jest powstanie monografii odpowiadającej na pytania o żeńskie powołania w parafii Świętego Anioła Stróża w Gorzycach, które zrodziły się obok powołań do kapłaństwa oraz dzieje sióstr zakonnych, związanych z założonymi tu dwoma klasztorami.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

Eklezjologia i reforma Kościoła wg papieża Franciszka Eklezjologia i reforma Kościoła wg papieża Franciszka

Nazwa projektu badawczego: Wokół pontyfikatu Franciszka

Realizujący: ks. dr Przemysław Sawa

Opis projektu: 

Pontyfikat Franciszka wpisuje się ściśle w logikę i wskazania Soboru Watykańskiego II. Jan XXIII otwierając Sobór, zwrócił uwagę na konieczność rozróżnienia pomiędzy niezmienną doktryną a sposobami jej przekazu. To ważne światło dla podejmowanej refleksji o naturze Kościoła, a przede wszystkim jego miejsca we współczesnym świecie i umiejętności dawania świadectwa w szybko zmieniającej się rzeczywistości. W taką logikę wpisują się kolejne pontyfikaty, oczywiście z właściwymi dla każdego akcentami. Chodziło o to, by Kościół był w świecie i dla świata.

Wśród głównych obszarów badawczych można wskazać:

  • Główne linie eklezjologii Franciszka;
  • Kierunki duszpasterskiej i duchowej odnowy Kościoła;
  • Napięcie między obiektywnym a subiektywnym w Kościele (w wierze);
  • Dialog Kościoła ze światem;
  • Nowa epoka ekumenizmu;
  • Kościół ewangelizujący, Kościół szansy.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2023

Sakramentologia papieża Franciszka Sakramentologia papieża Franciszka

Nazwa projektu badawczego: Sakramentologia papieża Franciszka

Realizujący: dr hab. Anna Woźnica, prof. UŚ

Opis projektu: 

Celem projektu będzie analiza sakramentologii papieża Franciszka. Analizie zostaną poddane dokumenty papieskie, przede wszystkim wyższe rangą, ale również nauczanie zwyczajne, takie jak katechezy.
Badanie wstępne literatury przedmiotu wykazuje, że jest to temat nieobecny zarówno w refleksji polskiej, jak i międzynarodowej.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

Historia układu liturgii Triduum Paschalnego - muzyczne imp(...) Historia układu liturgii Triduum Paschalnego - muzyczne implikacje

Nazwa projektu badawczego: Historia układu liturgii Triduum Paschalnego – muzyczne implikacje

Realizujący: Ks. dr Bartosz Zygmunt

Opis projektu: 

Celem projektu będzie przebadanie historii układu Triduum Paschalnego począwszy od Mszy Wieczerzy Pańskiej (Wieczernik) do czasów współczesnych.

 

Okres realizacji projektu: 

01.01.2022 – 31.12.2022

return to top