Przejdź do treści

Uniwersytet Śląski w Katowicach

Instytut Językoznawstwa

Zofia Berdychowska, Heinz-Helmut Lüger, Czesława Schatte, Grażyna Zenderowska-Korpus (red.) Phraseologie als Schnittstelle von Sprache und Kultur I. Abgrenzungen – sprach-und textvergleichende Zugänge.

Peter Lang, Frankfurt a.M. 2017, ISBN 978-3-631-66754-5, ss.176.N 978-3-631-66754-5, ss.176.

img

Paulina Biały Polish and English diminutives in literary translation: Pragmatic and cross-cultural perspectives.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-801-2938-2, ss. 208

Książka dotyczy tłumaczenia zdrobnień z języka polskiego i angielskiego na, odpowiednio, angielski i polski. Autorka rozważa kontekst pragmatyczny, kulturowy i socjolingwistyczny używania zdrobnień w obu językach, a także omawia językowe możliwości tworzenia zdrobnień poprzez mechanizmy analityczne i syntetyczne. Dotychczasowy stan badań wskazuje na potrzebę przeprowadzenia przekrojowej analizy zagadnień związanych ze zdrobnieniami, zwłaszcza dotyczących wpływu kultury na obecność tych elementów w języku. Podczas gdy wielu autorów omawiało procesy morfologiczne służące tworzeniu zdrobnień, mniej uwagi poświęcano problemom ekwiwalencji tłumaczeniowej zdrobnień, czy aspektom pragmatycznym ich zastosowania w konwersacji. Książka adresowana jest do językoznawców, teoretyków i praktyków translacji, badaczy styków kultury i języka oraz socjolingwistów.

img

Marzena Będkowska-Obłąk, Alina Jackiewicz (red.) Freundschaft in der Sprache und Literatur.

Wydawnictwo Libron. Kraków 2017. ISBN: 978-83-65705-53-2, ss 126:

Monografia poświęcona jest różnym wymiarom przyjaźni, tj. przyjaźni jako miłości, partnerstwa, współpracy, czy przeciwieństwa wrogości. Rozważania pierwszej części odnoszą się do zjawiska przyjaźni w języku. Wychodząc od poziomu semantycznego, emocjonalnego i aksjologicznego, staramy się postrzegać przyjaźń jako rodzaj wspólnoty społecznej, która znajduje odzwierciedlenie w tekstach humorystycznych, ale może być także postrzegana jako podstawa pewnej relacji partnerstwa w dyskursie, lub jako motyw konkretnego działania, które powinno zapobiegać negatywnym zjawiskom, takim jak wrogość, obcość na polu międzykulturowym, lub przyjąć funkcję pomostową. W drugiej części tomu autorzy starają się zająć się poglądami literackimi i kulturowym odnoszącymi się do przyjaźni. Wskazują się m.in. na problemy trudnych relacji sąsiedzkich z perspektywy historycznej, politycznej i prawnej, na problemy wspólnych doświadczeń zaginionej ojczyzny, a także przyjaźni jako impulsu do pasji.

img

Marzena Będkowska-Obłąk, Alina Jackiewicz (red.) Światło-cień. Językowy wymiar kontrastu.

Wydawnictwo Libron. Kraków 2017. ISBN: 978-83-65705-33-4, ss 198

Monografia stanowi próbę naukowego ujęcia złożoności i wielowymiarowości problematyki wyrażania i operowania kontrastami, w celu osiągnięcia zamierzonego efektu. Tom został podzielony na dwie części: językoznawczą i literacko-kulturoznawczą. W części językoznawczej zebrane zostały artykuły, których rozważania koncentrują się wokół szeroko rozumianej problematyki językowej wielowymiarowości kontrastu. Autorzy tekstów koncentrują swoją uwagę na wyrażaniu kontrastu zarówno na płaszczyźnie konceptualizacyjnej, leksykalnej, jaki i w różnych odmianach dyskursu. W części literacko-kulturoznawczej natomiast znajdziemy prace naukowe, poświęcone opracowaniom dzieł literackich, pisarzy, dziennikarzy, czy wątków kulturowych różnych szerokości geograficznych- od kultur romańskich począwszy, poprzez rosyjską na germańskiej kończąc, których wspólnym pierwiastkiem jest nietuzinkowy efekt, powstały wskutek zestawienia przeciwieństw.

img

Monika Bielińska, Stefan J. Schierholz (red.) Wörterbuchkritik. Dictionary criticism.

De Gruyter. Berlin 2017. ISBN 978-3-11-054710-8, ss. 409.

img

Ewa Biłas-Pleszak, Joanna Przyklenk, Katarzyna Sujkowska-Sobisz (red.) Fonetyka dla logopedów. Cz. 1: Spółgłoski wargowe.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-8012-978-8, ss. 124.

Fonetyka dla logopedów to podręcznik opracowany przez doświadczone dydaktycznie autorki, który zawiera teorię przedstawioną w sposób klarowny i kompetentny, z wykorzystaniem wielozmysłowego oddziaływania – wiele w nim ilustracji, zdjęć i schematów. Czytelnik znajdzie w nim dużo ćwiczeń z obszaru zarówno fonetyki, jak i logopedii. Co ważne – może efektywnie samodzielnie nad nimi pracować, ponieważ wszystkie rozwiązania podane są w Kluczu do ćwiczeń. Pomocą w tej pracy jest także Terminologiczny GPS, czyli słowniczek przywołanych pojęć. Dodatkowym atutem książki jest artystyczny i nowatorski design opracowany przez wykładowców Akademii Sztuk Pięknych oraz oryginalna oprawa – spiralowanie zamknięte – ułatwiająca korzystanie z książki w czasie nauki i praktyki logopedycznej.

img

Ewa Bogdanowska-Jakubowska (red.) Oblicza męskości / Faces of masculinity.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-8012-980-1, ss. 152

Artykuły zbioru łączy wspólny temat: męskość postrzegana z różnych perspektyw. Klimczak i Wódz prezentują spojrzenie socjologiczne na przemiany męskości w społecznościach robotniczych. Kolejne dwa teksty reprezentują podejście psychologiczne. Jakubowski przedstawia studium przypadku detranzycji. a Gwóźdź pisze o tzw. “zepsutej męskości”, analizując obraz interseksualności w dyskursie. Obliczom męskości poświęcone są artykuły Kuczoka (analiza polskich i angielskich przysłów) oraz Jakubowskiej (krytyczne studium polskiego męskiego dyskursu politycznego). Tekst Wachowskiego i Szmaus Jackowskiej traktuje o różnicach między kobietami i mężczyznami w wyrażaniu treści tabu. Obraz męskości w polskim piśmiennictwie kreśli Hanusiak na przykładzie wizerunku zbójnika karpackiego w źródłach etnograficznych, historycznych i literackich. Musiał prezentuje literaturoznawcze studium męskości wg Kołaczkowskiego. Dyskusję dopełnia tekst Kowalik i Witkowskiego nt. współczesnego kryzysu męskości.

img

Bogaczová Irena, Bortliczek Małgorzata Jazyk příhraničního mikrosvěta (běžná mluva Těšíňanů v ČR) // Język przygranicznego mikroświata (mowa potoczna mieszkańców Zaolzia).

Universitas Ostraviensis. Ostrava 2014, 2017. ISBN 978-80-7464-696-6 (2014), ISBN 978-80-7464-900-4 (2017).

img

Piotr Czerwiński Пётр Червинский: Пространства в снах. Типология.

Wydawnictwo Palmarium Academic Publishing, Saarbrücken 2017. ISBN: 978-620-2-38069-0, 470 s.

img

Grzegorz Drożdż The Puzzle of (Un)Countability in English. A Study in Cognitive Grammar.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN 978-83-226-3206-2, ss. 200.

Monografia poświęcona jest policzalności i niepoliczalności rzeczownika w języku angielskim. Książkę rozpoczyna przegląd literatury poświęconej temu zagadnieniu począwszy od pierwszych gramatyk, w których podjęto analizę tego tematu, poprzez najważniejsze osiągnięcia różnych podejść: logicznego, morfologicznego, syntaktycznego, semantycznego oraz pragmatycznego. Przegląd kończy ujęcie tego zagadnienia z punktu widzenia Gramatyki Kognitywnej, która jednocześnie stanowi bazę teoretyczną przeprowadzonej w drugiej części monografii analizy.
Opierając się na autentycznym materiale językowym autor podejmuje się weryfikacji jednego z twierdzeń Gramatyki Kognitywnej, iż prawdopodobnie każdy rzeczownik może wystąpić zarówno w formie policzalnej, jak i niepoliczalnej. Wskazuje przy tym szereg regularności, według których następuje zmiana omawianych własności gramatycznych rzeczownika, a które nierozerwalnie związane są z ekstensją znaczenia.

img

Danuta Gabryś-Barker (red.) Third Age Learners of Foreign Languages.

Multilingual Matters. Bristol 2017. ISBN: 978-17-830-9940-5, ss. 248

People are increasingly reaching the so-called third age, a period when seniors search for a renewed purpose to life and undertake activities that they consider motivating, such as the learning of a foreign language. The study of language learning among aging populations has become a fast-growing area of research and this book is one of the first attempts to bring together what we know about this age group and their profiles as foreign language learners. Contributors to the volume discuss the issue from various psychological, neurological and pedagogical perspectives. Each chapter provides an updated theoretical background and offers conclusions on the basis of original empirical studies carried out. Chapters challenge certain familiar preconceptions and assumptions about senior learners, offer the reader ideas for future research in this under-studied area and provide practical advice for applying the proposals and solutions offered in real foreign language third-age classrooms.

img

Danuta Gabryś-Barker, Dagmara Gałajda, Adam Wojtaszek, Paweł Zakrajewski (red.) Multiculturalism, Multilingualism and the Self. Studies in Linguistics and Language Learning.

Springer. Heidelberg/Berlin 2017. ISBN: 978-3-319-56891-1, ss. 198

This book offers several insights into cross-cultural and multilingual learning, drawing upon recent research within Language Studies and Multilingual Language Learning/Teaching. It places particular emphasis on the Polish learning environment and Poles abroad.
Today’s world is a complex network of cross-cultural and multilingual influences, forcing us to redefine our Selves to include a much broader perspective than ever before. The first part of the book explores attitudes toward multiculturalism in British political speeches, joking behaviour in multicultural working settings, culture-dependent aspects of taboos and swearing, and expressive language of the imprisoned, adding a diachronic perspective by means of a linguistic study of The Canterbury Tales. The second part focuses on visible shifts in contemporary multilingualism research, learners’ attitudes towards multiple languages they acquire, teachers’ perspectives on the changing requirements related to multiculturalism, and immigrant brokers’ professional experience in the UK.

img

Danuta Gabryś-Barker, Ryszard Kalamarz (red.) Języki specjalistyczne. Teoria i praktyka glottodydaktyczna.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3238-3, ss. 168

Tom został poświęcony zdefiniowaniu pojęcia „języki specjalistyczne”, jak również ukazaniu pewnych problemów i dylematów, na jakie napotykają nauczyciele języków obcych, których zadaniem jest kształcenie językowe z elementami wiedzy specjalistycznej. Książka stanowi zbiór tekstów będących efektem doświadczeń praktykujących nauczycieli glottodydaktyków, pracujących w różnych kontekstach edukacyjnych. Autorami są lektorzy języków obcych na wyższych uczelniach bądź pracujący na wydziałach neofilologicznych wyższych uczelni. Niniejszy zbiór tekstów opracowanych przez nauczycieli glottodydaktyków ukazuje zarówno ich przemyślenia, wiedzę jak i praktyczne doświadczenia w nauczaniu języków specjalistycznych będące wyrazem ich własnych poszukiwań.

img

Dagmara Gałajda Communicative Behaviour of a Language Learner: Exploring Willingness to Communicate.

Springer. Heidelberg/Berlin 2017. ISBN: 978-3-319-59332-6, ss. 169

This book analyzes the way in which communication apprehension, self-perceived communicative competence and group dynamics influence the communicative behavior of a foreign-language learner. It also focuses on interpersonal communication, group communication and public speaking. Using selected models it characterizes all types of communication with reference to communication in the language classroom, with a particular emphasis on the foreign-language context. The author also presents conclusions and implications for teachers and learners, and offers suggestions for further research in the field of classroom communication. The results of the study serve as a point of reference for teachers interested in the construct of willingness to communicate and other communication variables related to the issue of communication in a foreign language. The work also raises teachers’ awareness of individual learner differences in the context of communication in the foreign-language classroom.

img

Beata Gałan La méthode d’enseignement à distance dans le développement de la compétence rédactionnelle en langue étrangère.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3212-3, ss. 276

Przedmiotem pracy jest refleksja nad efektywnością kształcenia na odległość w procesie nauczania/uczenia się języka obcego. W oparciu o możliwości wykorzystania nowych technologii, Autorka postawiła sobie za cel ocenę skuteczności oraz analizę specyfiki metody nauczania na odległość w rozwijaniu kompetencji wypowiedzi pisemnej w języku obcym w stosunku do klasycznego nauczania. Punktem odniesienia dla zaplanowanych badań była analiza właściwości metody zdalnej oraz technik informacyjnych i komunikacyjnych (TIK), refleksja nad procesem redakcyjnym w języku obcym oraz pogłębienie wiedzy na temat dydaktycznych i społecznych aspektów edukacyjnej przestrzeni wirtualnej. Na podstawie zarysowanej tematyki, przeprowadzono badania eksperymentalne, którymi objęto osoby rozpoczynające naukę języka francuskiego (poziom A1-A2 według Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego) jako co najmniej drugiego języka obcego w ramach kształcenia akademickiego. Zebrany materiał badawczy oraz jego analiza dostarczyły istotnych informacji na temat efektywności oraz specyficznych uwarunkowań metody nauczania na odległość.

img

Ewa Gumul Explicitation in Simultaneous Interpreting. A study into explicitating behaviour of trainee interpreters.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego.
Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3234-5, ss. 332).

Przedmiotem pracy jest zjawisko eksplicytacji w tłumaczeniu symultanicznym. Do niedawna uważano, że eksplicytacja, jako zjawisko często przybierające formę amplifikacji tekstowej, występuje niezwykle rzadko w przekładzie symultanicznym, gdzie ograniczenia czasowe nie pozwalają na tego typu operacje tekstowe. Niedawne badania dowodzą jednak, że eksplicytacja występuje w tłumaczeniu symultanicznym i choć uwarunkowana w dużej mierze ograniczeniami medium, nie jest bynajmniej zjawiskiem marginalnym. Autorka omawia eksplicytację w tłumaczeniu symultanicznym z trzech perspektyw: instrumentalnej, gdzie badany jest aspekt strategiczności i intencjonalności tego typu operacji powierzchniowych, orientacyjnej, gdzie eksplicytacja omawiana jest w kontekście kierunku tłumaczenia tekstu, oraz psycholingwistycznej, w której Autorka bada eksplicytację jako jeden z wykładników stylu kognitywnego tłumacza. Monografia jest adresowana zarówno do przekładoznawców, jak i do językoznawców zainteresowanych tekstowymi aspektami tłumaczenia konferencyjnego.

img

Aleksandra Kalisz, Ewelina Tyc (red.) Autopromocja, autoprezentacja, wizerunek w mediach masowych. T. 3.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3143-0, ss. 220.

Kolejny – trzeci – tom z serii autopromocyjnej pt. Autopromocja, autoprezentacja, wizerunek w mediach audiowizualnych stanowi zbiór artykułów, które tym razem strategii kreowania wizerunku poszukują w mediach masowych. W tej niezwykle chłonnej przestrzeni dojrzeć można bowiem sposoby realizowania rozmaitych strategii autopromocyjnych wśród tych, którzy wszelkimi możliwymi sposobami próbują zaistnieć w świadomości czytelnika, słuchacza czy widza. Przywołane taktyki są zatem asumptem nie tylko do podjęcia refleksji nad rozmaitymi jednostkami czy grupami społecznymi wykorzystującymi przestrzeń publiczną w celu promowania własnego wizerunku, ale również doskonałym punktem wyjścia do analizy obranej przestrzeni medialnej, w której za sprawą słowa i obrazu dokonuje się prezentacja określonych postaw.

img

Artur Kijak Labial-dorsal interactions: a phonologically based approach.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3252-9, ss. 196

Głównym celem monografii jest wyjaśnienie bliskich fonologicznych relacji między dwiema artykulacyjnie odległymi klasami: spółgłoskami wargowymi (labialnymi) i grzbietowymi (dorsalnymi). Zaproponowane rozwiązanie sprowadza się do postulowania wspólnego dla tych grup elementu, reprezentującego miejsce artykulacji rzeczonych klas, co pozwala wyjaśnić ich częste interakcje przejawiające się w wielu procesach fonologicznych. Ponadto element ten charakteryzuje grupę samogłosek labialnych i półsamogłoskę [w], tłumacząc w ten sposób ich bliskie pokrewieństwo zarówno ze spółgłoskami labialnymi jak i dorsalnymi. Zagadnienia poruszane w pracy wpisują ją w szeroki nurt badań nad wewnętrzną strukturą fonologicznych segmentów i wzajemnymi relacjami pomiędzy klasami (fonologia segmentalna), a bardziej szczegółowo, w badania nad właściwościami cech odpowiedzialnych za miejsce artykulacji spółgłosek oraz nad bliskimi relacjami tych ostatnich z samogłoskami.

img

Artur Kijak, Andrzej M. Łęcki, Jerzy Nykiel (red.) Current Developments in English Historical Linguistics. Studies in Honour of Rafał Molencki.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3310-6, ss. 344

Monografia zbiorowa Current Developments in English Historical Linguistics: Studies in Honour of Rafał Molencki to festschrift dla prof. Rafała Molenckiego złożony z 16 artykułów z zakresu językoznawstwa historycznego, które wpisują się w szeroki nurt badań nad historią języka angielskiego i szkockiego. Publikację otwiera artykuł Jerzego Wełny prezentujący zarówno sylwetkę prof. Molenckiego, jak i rozważania natury etymologiczno-kulturowej na temat jego imienia i nazwiska. Pozostałe teksty zawarto w częściach Medieval English Syntax, Semantics/Lexis/Translation oraz Phonology. Tom stanowi świetną publikację przeglądową, dokumentującą różnorodność tematyki badawczej, metodologii i danych językowych, jakimi zajmują się obecnie językoznawcy badający historię języka angielskiego. Można w nim znaleźć studia nad gramatykalizacją, badania w skali mikro i makro, teksty o nachyleniu teoretycznym i materiałowym, poświęcone semantyce, fonologii, składni, a nawet przekładowi.

img

Grażyna Kiliańska-Przybyło The Anatomy of Intercultural Encounters. A Sociolinguistic Cross-Cultural Study. Anatomia spotkań interkulturowych. Sociolingwistyczne studium porównawcze.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3016-7, ss. 248

Żyjemy w czasach, w których kontakt z obcokrajowcami (osobisty lub wirtualny) jest nieunikniony. Publikacja koncentruje się na charakterystyce spotkań międzykulturowych, interakcji zachodzących między uczestnikami takich spotkań oraz przedstawieniu czynników, które odgrywają istotną rolę podczas komunikacji międzykulturowej. Spotkania międzykulturowe omówione są z dwóch perspektyw: teoretycznej i osobistej, uwzględniającej doświadczenia studentów Filologii Angielskiej polskiego i tureckiego pochodzenia. Publikacja z jednej strony przybliża specyfikę kontaktów międzykulturowych i pozwala zaobserwować mechanizmy, jakie podczas takich spotkań występują; a z drugiej stanowi materiał źródłowy w postaci osobistych refleksji uczestników badania, historyjek i anegdotek z zakresu komunikacji międzykulturowej. Dlatego też książka adresowana jest do zarówno do studentów, osób podróżujących i mających kontakt z obcokrajowcami, jak i nauczycieli lub osób prowadzących szkolenia międzykulturowe.

img

Katarzyna Kwapisz-Osadnik (red.) I quattro elementi nella lingua, nella letteratura e nell’arte italiana e polacca. Approccio interdisciplinare e interculturale.

Franco Cesati Editore / Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-88-7667-627-7, 392 ss.

Ziemia, woda, ogień i powietrze to cztery żywioły reprezentujące pierwotny akt stworzenia. Ich istnienie, oczywiste dla ludzkości, ma jednak także wymiar symboliczny, ponieważ stanowią tajemnicę, w której kryje się i rozgrywa polimorficzny byt. Moc oddziaływania i twórczy potencjał żywiołów jest od zawsze wykorzystywany w literaturze, języku i sztuce, czyli w rozmaitych formach ludzkiej myśli, komunikacji i wyobraźni. Psychologia XX wieku zwraca uwagę na pomostowy charakter żywiołów łączących zewnętrzną i wewnętrzną stronę ludzkiego kontaktu z rzeczywistością ziemską, kosmiczną i duchową. Odwołując się do tkwiących w każdej ludzkiej istocie archetypów, czyli kolektywnych wzorców pierwotnych, C. G. Jung przypisuje żywiołom określone funkcje psychologiczne. Z kolei G. Bachelard bada ich głęboki związek z wyobraźnią i ekspresją człowieka. Doświadczanie potęgi i roli żywiołów ma swoje istotne odbicie w języku, tyleż artystycznym, co potocznym. Aby pełniej wyrazić siebie człowiek sięga bowiem chętnie do metaforyki ziemi, wody, ognia i powietrza, czyniąc to często nieświadomie, lecz skutecznie, jak twierdzą M. Johnson i G. Lakoff. Interesujący jest także wpływ żywiołów na kreowanie wydarzeń medialnych. Żywioły nie tylko warunkują i wyrażają człowieka w świecie, ale jednocześnie zachwycają go i zdumiewają jako misterium piękna, zmysłowości form, ruchu, koncentracji energii i dynamiki, nieustannie inspirując do artystycznych działań. W każdym rodzaju sztuki te cztery siły kosmiczne, uwolnione od historycznego, mitycznego czy biblijnego kostiumu, stanowią ciągle intrygujący impuls do dialogu i kreatywności.  Ziemia, woda, ogień i powietrze stały się inspiracjami dla 30 tekstów, składających się na niniejszą monografię, których autorami są specjaliści z zakresu literatury, językoznawstwa i sztuki, reprezentujący włoski oraz polski obszar badań w powyższych dyscyplinach. Takie interdyscyplinarne i interkulturowe podejście z jednej strony pozwala dostrzec różnorodność  stanowisk, metodologii i interpretacji badawczych, a z drugiej strony uwypukla uniwersalność żywiołów, obecnych w codzienności człowieka oraz przenikających różne sposoby wyrażania – poprzez język, dzieła literackie czy też sztukę. Niniejsza publikacja przekracza zatem limity metodologiczne poszczególnych dyscyplin i naukowych postaw, jest także próbą zestawienia językowych oraz artystycznych wizji żywiołów, zakorzenionych w tradycji myśli i sztuki polskiej i włoskiej.

img

Иоланта Любоха-Круглик, Оксана Малыса, Габриэла Вильк, Анна Зых (Ред.) Русистика и современность.

Wydawnictwo Naukowe „Śląsk”. Katowice 2017. ISBN: 978-83-7164-9765-3, ss. 474.

Monografia Русистика и современность zawiera 36 artykułów naukowych poświęconych współczesnym rusycystycznym badaniom językoznawczym, literaturoznawczym oraz przekładoznawczym. Podjęto w nich dyskusję m.in. nad związkami kultury rosyjskiej z kontekstem społeczno-politycznym współczesności, nad pojęciem tożsamości i mentalności rosyjskiej oraz procesem komunikacji międzykulturowej. Wśród omawianych zagadnień znalazły się także te, dotyczące nauczania języka specjalistycznego czy miejsca nowych technologii w procesie nauczania języka rosyjskiego.

img

Иоланта Любоха-Круглик, Оксана Малыса, Габриэла Вильк, Анна Зых (Ред.) Русистика и современность. Старые вопросы, новые ответы.

Wydawnictwo Naukowe „Śląsk”. Katowice 2017. ISBN: 978-83-7164-973-8, ss. 708.

Monografia Русистика и современность. Старые вопросы, новые ответы zawiera 49 artykułów naukowych poświęconych współczesnym rusycystycznym badaniom językoznawczym, literaturoznawczym oraz przekładoznawczym. Podjęto w nich dyskusję m.in. nad związkami kultury rosyjskiej z kontekstem społeczno-politycznym współczesności, nad pojęciem tożsamości i mentalności rosyjskiej oraz procesem komunikacji międzykulturowej. Wśród omawianych zagadnień znalazły się także te, dotyczące nauczania języka specjalistycznego czy miejsca nowych technologii w procesie nauczania języka rosyjskiego.

img

Andrzej Łyda, Katarzyna Holewik (red.) Interdisciplinary encounters: Dimensions of interpreting studies.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3228-4, ss. 190.

Czym jest przekład ustny? Kim jest podejmujący się tego zadania tłumacz? Jakie warunki musi spełniać, by podołać temu zadaniu? Jakie czynniki wpływają na sukces w tłumaczeniu?
W czasach wielokulturowości, wielojęzyczności
i wzmożonych ruchów imigracyjnych wzrosła znacznie rola tłumaczy, a zwłaszcza tłumaczy ustnych. Mimo że badania nad istotą przekładu ustnego prowadzone są od wielu lat, zmieniające się uwarunkowania polityczne, społeczne i kulturowe stawiają zarówno przed tłumaczami, jak i badaczami procesu przekładu nowe wyzwania. Wiele z tych wyzwań wymaga zrozumienia wpływu czynników analizowanych zwykle w obrębie poszczególnych dyscyplin naukowych. Dostrzegając złożoność procesu tłumaczenia, redaktorzy książki Interdisciplinary encounters: Dimensions of interpreting studies zaprosili wielu uznanych badaczy i praktyków tłumaczenia do dyskusji nad interdyscyplinarnym charakterem tłumaczenia ustnego. Niniejszy tom – adresowany nie tylko do naukowców, ale i do tłumaczy oraz dydaktyków tłumaczenia – stanowi więc nowatorską próbę odpowiedzi na zadane powyżej pytania.

img

Oksana Małysa (współautor) Tłumaczenie specjalistyczne – język rosyjski. Medycyna.

Katowice 2017, ss.264. ISSN 1644-0552 ISBN 978-83-8012-974-0 (wersja drukowana); ISBN 978-83-8012-975-7 (wersja elektroniczna)

img

Piotr Michałowski Podstawy modelowania terminograficznego.

Instytut Rusycystyki UW. Warszawa 2017. ISBN 978-83-61116-40-0, ss. 232.

Monografia poświęcona zagadnieniom konstruowania modeli terminograficznych. Przedstawiono w niej autorską propozycję modelu idealnego słownika terminologii branżowej, czyli modelu, według którego można by konstruować słowniki terminologiczne różnych dziedzin wiedzy specjalistycznej. Omówiono w niej również modyfikacje, jakim powinien podlegać ten model w zależności od rodzaju wiedzy. Innymi słowy, chodzi o zasady konstruowania modeli słowników różnych dziedzin wiedzy, które są prezentowane na przykładzie trzech dyscyplin: chemii, fizyki i geografii. Praca stanowi podsumowanie kilkunastoletnich badań i rozważań teoretycznych nad skuteczną reprezentacją wiedzy specjalistycznej w słownikach terminologicznych oraz nad zwiększeniem ich efektywności.

img

Barbara Mitrenga (red.) „Linguarum Silva”. T. 6: Problemy języka i tekstu w perspektywie historycznej i współczesnej.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3362-5, ss. 188.

Szósty tom „Linguarum Silva” zatytułowany Problemy języka i tekstu w perspektywie historycznej i współczesnej, jest kolejnym, po opublikowanych wcześniej tomach (Opozycja – przeciwieństwo – kontrast w języku i w tekście (2012), Słowo – znaczenie – relacja w języku i w tekście (2013), Zmienność – stałość – różnorodność w dawnej i współczesnej polszczyźnie (2014), W kręgu zagadnień języka i tekstu (2015) i Słowo – wartość – jakość w języku i tekście (2016)), w którym Autorzy podejmują zarówno tematy historycznojęzykowe, jak i te dotyczące współczesnego języka polskiego; w swoich badaniach koncentrują się na tekstach dawnych, bądź przedmiotem swojej analizy czynią szeroko rozumiane teksty współczesne, takie jak reklamy, programy telewizyjne czy nowo powstające gatunki internetowe.

img

Artur Rejter (red.) „Język Artystyczny”. T. 16: Nowy (?) Kanon (?) Wokół Nagrody Literackiej „Nike”.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISSN: 2391-4319, ss. 208.

W publikacji zgromadzono teksty, w których przyjrzano się twórczości różnych osób nagrodzonych lub nominowanych do Nagrody Literackiej „Nike”. Dla autorów interesujące były między innymi problemy stylizacji w wielowymiarowej i polifonicznej prozie Jacka Dehnela, a także wkład twórczości Olgi Tokarczuk do wyraźnie współcześnie się rozwijającego i ważkiego społecznie dyskursu posthumanizmu. Autorka Biegunów zainspirowała również badaczy do podjęcia analizy odbioru monumentalnej powieści Księgi Jakubowe przez internetowych forumowiczów. Proza Michała Witkowskiego scharakteryzowana została przez pryzmat problematyki genderowej i queerowej. Podjęto także próbę uchwycenia świata muzyki oraz instrumentów muzycznych w Traktacie o łuskaniu fasoli Wiesława Myśliwskiego. Sięgnięto także do tekstów reportażowych i reportażowi bliskich m.in. do pogranicznej stylowo i gatunkowo prozy Andrzeja Stasiuka, generycznej „migotliwości” i gatunkowych przemian reportażu czy też osobliwego obrazu Białegostoku zawartego w reportażu Marcina Kąckiego.

img

Marcin Zabawa English semantic loans, loan translations, and loan renditions in informal Polish of computer users.

Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego. Katowice 2017. ISBN: 978-83-226-3072-3, ss. 372.

Opis: Opisywana monografia to całościowe i szczegółowe omówienie angielskich zapożyczeń semantycznych oraz kalk leksykalnych i frazeologicznych (dokładnych i niedokładnych) w potocznej polszczyźnie informatyki. Podstawą pracy jest korpus tekstów zebrany samodzielnie przez autora; w jego skład wchodzą krótkie teksty (posty, wpisy) pochodzące z wybranych 32 forów internetowych o tematyce komputerowo-internetowej. Łączna wielkość korpusu to ponad półtora miliona słów. Monografia zawiera bardzo szczegółowy opis ponad 200 zapożyczeń semantycznych oraz ponad 500 kalk z dziedziny informatyki.
Poza częścią stricte materiałową, praca zawiera także obszerne omówienie teoretyczne problematyki zapożyczeń semantycznych i kalk, a także języka forów internetowych. Monografia opisuje również w bardzo szczegółowy sposób proces budowy korpusu językowego.

img
return to top