Czy marzenia mogą być dzisiaj – paradoksalnie – sposobem na odzyskanie poczucia realizmu? A jeśli tak, to jak marzyć o przyszłości inaczej niż w kategoriach akumulacji i ekspansji?
„Polityczność marzeń” to otwarte seminarium filozoficzne organizowane przez Centrum Badań Krytycznych nad Technologiami w ramach w ramach grantu MSCA Horyzont Europa The Makers: Mobilizing Arts, Knowledge and Education to Reclaim Human Agency. Strategies for the Age of Machine Thinking (nr 101299616). Osią tego projektu jest marzeniowość (dreamability), rozumiana jako zdolność do przekuwania marzeń w działanie poprzez przekształcanie istniejących struktur mentalnych i instytucjonalnych.
Podczas seminarium zostanie przetestowana hipoteza, zgodnie z którą marzeniowość jest niewystarczająco rozpoznanym komponentem ludzkiej sprawczości: obiektywnej możności wpływania na świat i kontrolowania działań w zgodzie z własnymi pragnieniami, a także subiektywnego uczucia, jakie temu towarzyszy. Celem seminarium, podobnie jak całego projektu, jest wypracowanie teoretyczno-praktycznej alternatywy wobec dominującego paradygmatu, w którym edukacja, rozwój zawodowy i tak zwane kompetencje przyszłości – w tym kreatywne i krytyczne myślenie – traktowane są przede wszystkim jako nowe obszary dostosowywania ludzi do wymogów rynku oraz presji związanej z wdrażaniem sztucznej inteligencji w instytucjach, z uniwersytetami włącznie.
Seminarium ma charakter otwarty. Osoby zainteresowane udziałem proszone są o wcześniejszy kontakt (michal.krzykawski@us.edu.pl). Wszystkie spotkania odbędą się w sali dydaktycznej Centrum Informacji Naukowej i Bibliotece Akademickiej (CINiBA).
Część I. Koszmary skomputeryzowanego kapitalizmu
Spotkanie 1 (wtorek, 27 października, godz. 17:00). Przekłamywanie rzeczywistości
- Niedobrostan (Michał Krzykawski)
Spotkanie 2 (wtorek, 10 listopada, godz. 17:00). Wprowadzenie do myśli technopolitycznej Bernarda Stieglera (I)
- Pamięć jako technika (Maciej Wlazło)
- Co to jest przedmiot/obiekt czasowy? (Piotr F. Piasek)
Spotkanie 3 (wtorek, 8 grudnia, godz. 17:00). Wprowadzenie do myśli technopolitycznej Bernarda Stieglera (II)
- Polityczność organogenezy. Stieglerowska ontologia życia politycznego i jej znaczenia (Mikołaj Dalek)
- Marzenia, sny, algorytmy (Karolina Lebek)
Spotkanie 4 (wtorek, 19 stycznia, godz. 17:00). Technologiczne derealizacje
- Obecność dużych modeli językowych w noosferze. Widma utraty realizmu (Mikołaj Dalek)
- Wpływ antropomorfizacji systemów AI na podejmowanie decyzji moralnych, zaufanie i przenoszenie odpowiedzialności (Natan Jędrzejczyk)
Spotkanie 5 (wtorek, 23 lutego, godz. 17:00). Cyfrowe utopie, autorytarne projekty
- „Egzokapitalizm” jako rozwinięcie mitu technologii cyfrowych (Agnieszka Zgud)
- Co to jest technofaszyzm? (Karolina Lebek)
Część II. Marzeniowość. Uziemianie pojęcia
Spotkanie 6 (wtorek, 9 marca, godz. 17:00). Więzy marzeń
- Co to znaczy, że marzenie jest noetyczne? (Karolina Lebek)
- W jakim sensie nie mamy możliwości wpływu na świat i co można z tym zrobić politycznie? (Joanna Glinkowska)
Spotkanie 7 (wtorek, 6 kwietnia, godz. 17:00). Marzeniowość w pracy z lokalnymi społecznościami
- Uwspólnić marzenie. Przyjaźń jako narzędzie polityki feministycznej (Monika Glosowitz)
- Czy da się marzyć w politykach publicznych? (Anna Cieplak)
Spotkanie 8 (wtorek, 11 maja, godz. 17:00). Marzeniowość z perspektyw innych niż perspektywa europejska/zachodnia (I)
- Czy podporządkowani mogą marzyć? O spekulacji i maszynach (Ewa Macura)
- Śnić świat. Poznanie przez śnienie u Yanomami i Warlpiri (Michał Krzykawski)
Spotkanie 9 (wtorek, 8 czerwca, godz. 17:00). Marzeniowość z perspektyw innych niż perspektywa europejska/zachodnia (II)
- Chiński sen cybernetyczny i jego współczesne realizacje (Piotr F. Piasek)
Spotkanie 10 (październik) Czy można zbudować niekapitalistyczny uniwersytet? Oddolna konferencja na inaugurację roku akademickiego 2027/2028. TBA
Więcej informacji o projekcie The Makers
Sfinansowane ze środków UE. Wyrażone poglądy i opinie są jedynie opiniami autora lub autorów i niekoniecznie odzwierciedlają poglądy i opinie Unii Europejskiej lub Europejskiej Agencji Wykonawczej ds. Badań Naukowych (REA). Unia Europejska ani organ przyznający dotację nie ponoszą za nie odpowiedzialności.
