Społeczność akademicka Uniwersytetu Śląskiego oraz wszyscy zainteresowani problematyką współczesnych przemian środowiskowych, urbanistycznych i cywilizacyjnych mogą wziąć udział w dwóch otwartych wykładach światowej klasy badacza procesów planetarnych – prof. Marka Williamsa z Uniwersytetu w Leicester w Wielkiej Brytanii.
Program
29 kwietnia 2026 r., godz. 11.30–13.00
“Mutualistic Cities of the near future” (Miasta mutualistyczne bliskiej przyszłości)
Uniwersytet Śląski w Katowicach, Wydział Humanistyczny, aula im. Andrzeja Pawlikowskiego, ul. Uniwersytecka 4
Wykład poświęcony będzie relacji między miastami a systemem Ziemi w kontekście koncepcji technosfery – globalnej sieci powiązań ludzi i technologii. Profesor podejmie pytanie, czy współczesne miasta jako kluczowe „silniki” technosfery mogą przekształcić się w struktury bardziej sprzyjające równowadze ekologicznej i trwałości życia na planecie, czy też obecny model rozwoju prowadzi do systemowego kryzysu cywilizacyjnego.
29 kwietnia 2026 r., godz. 13.45–15.15
“The Anthropocene is a major rupture in Earth’s planetary evolution” (Antropocen jako zasadnicze pęknięcie w ewolucji planetarnej Ziemi)
Uniwersytet Śląski w Katowicach, rektorat, aula Kazimierza Lepszego, ul. Bankowa 12
Drugie wystąpienie dotyczyć będzie biologicznych i geologicznych konsekwencji antropocenu – epoki, w której działalność człowieka stała się jednym z głównych czynników kształtujących funkcjonowanie planety. Profesor przedstawi współczesny „zapis kopalny” zmian wywołanych przez ludzkość oraz porówna go z dawnymi przełomowymi momentami w historii życia na Ziemi, stawiając pytanie o przyszły kierunek ewolucji biosfery.
O prelegencie
Prof. Mark Williams jest współprzewodniczącym Anthropocene Working Group oraz naukowcem zajmującym się naukami o Ziemi, specjalizującym się w badaniach nad ewolucją planetarną. Jest multidyscyplinarnym geologiem i paleontologiem, którego zainteresowania obejmują m.in. ewolucję krajobrazu, zmiany klimatu, nauki o Ziemi, a także zagadnienia na styku nauki, biznesu, architektury i prawa. W ciągu ponad trzech dekad jego kariera zaprowadziła go od stref tropikalnych po regiony polarne – pracował w bardzo zróżnicowanych środowiskach, od pustyń Azji Środkowej po lodowe krajobrazy Antarktydy. Na podstawie tych doświadczeń bada historię życia na Ziemi, analizując m.in. skamieniałości, zmiany klimatyczne oraz ewolucję oceanów. Obecnie koncentruje się na badaniu zmian w biosferze wywołanych działalnością człowieka, w szczególności na procesach introdukcji gatunków obcych i ich wpływie na ekosystemy oraz na geologiczny zapis tych zmian w osadach. Dzięki temu może porównywać współczesne, dynamiczne przekształcenia środowiska z dawnymi okresami globalnych zaburzeń biosfery. Zmiany te mogą stanowić jedną z kluczowych cech definiujących nową epokę geologiczną – Antropocen. W przeszłości masowe wymierania były wywoływane przez takie czynniki jak uderzenia asteroid, gwałtowne zmiany klimatu czy długotrwałe erupcje superwulkanów. Badania prof. Williamsa koncentrują się na tym, w jaki sposób ludzkość może uniknąć doprowadzenia do kolejnego masowego wymierania i nie dołączyć do tej listy przyczyn globalnych kryzysów biosfery. Prof. Williams jest pracownikiem naukowym Instytutu Przyszłości Środowiskowej na Uniwersytecie w Leicester, gdzie kieruje badaniami nad Antropocenem. Jest także współdyrektorem laboratorium paleontologicznego na Uniwersytecie Yunnan w Chinach oraz członkiem Centrum Paleobiologii i Ewolucji Biosfery w Leicester. Często występuje w filmach dokumentalnych i materiałach popularnonaukowych poświęconych Antropocenowi, m.in. publikowanych w czasopiśmie internetowym „The Conversation”. Jest współautorem licznych książek popularnonaukowych, takich jak The Goldilocks Planet, Ocean Worlds, Skeletons: The Frame of Life, The Anthropocene: A Multidisciplinary Approach oraz najnowszej The Cosmic Oasis.
Wykłady mają charakter otwarty.
Zapraszamy wszystkich zainteresowanych współczesnymi wyzwaniami środowiskowymi, przyszłością miast oraz ewolucją systemu Ziemi.
